Η διδασκαλία της Εξέλιξης (1). Πότε ουσιαστικά στα σχολεία;

Από τα προηγούμενα ποστ για τα σχολικά βιβλία, και μέσα από τις τόσο γόνιμες απόψεις που αναπτύχθηκαν…Το Θέμα της διδασκαλίας της Εξέλιξης αναδύθηκε θριαμβευτικά. Θεώρησα λοιπόν χρέος μου να κάνω μια μικρή προσπάθεια-προσφορά μέσα από αυτό τα ταπεινό ιστολόγιο. Σας τονίζω ότι οι γνώσεις μου είναι περιορισμένες…

Τον Αύγουστο ή Σεπτέμβριο δεν θυμάμαι πότε ακριβώς. Πάνω από 200 πανεπιστημιακοί και ερευνητές έκαναν ψήφισμα με το οποίο κάλεσαν το υπουργείο να εντάξει στο ελληνικό σχολείο τη διδασκαλία της Εξέλιξης, τη θεωρία που διατύπωσε ο Δαρβίνος το 1859 στο μνημειώδες έργο του «Η Καταγωγή των Ειδών». Και τόνισαν ανάμεσα σ’ άλλα ότι «Η έννοια της Εξέλιξης έχει διαχυθεί σε όλους τους τομείς, αλλά συστηματικά εξαιρείται από την εκπαίδευση». Στη Βιολογία του Γυμνασίου το σχετικό κεφάλαιο περιλαμβάνεται στη διδακτέα αλλά όχι και στην εξεταστέα ύλη.

Όπως σημειώνεται και στο κείμενο του σχετικού ψηφίσματος, «χωρίς τη διδασκαλία της Εξέλιξης οι μαθητές μας δεν στερούνται της γνώσης ενός εξειδικευμένου κεφαλαίου της Βιολογίας, αλλά της δυνατότητας να κατανοήσουν τα μεγάλα θέματα υγείας και περιβάλλοντος που καθημερινά καταγράφει η τρέχουσα παγκόσμια επικαιρότητα». «Χωρίς τη διδασκαλία της εξέλιξης» τονίζουν, «οι μαθητές μας στερούνται από τη γνώση του κόσμου στον οποίο ζουν και ταυτόχρονα τη γνώση της βιολογικής υπόστασής τους και της ιστορίας της», καταλήγει το κείμενο.

Ο κ. Παπαδάκης δίνει ένα ενδιαφέρον παράδειγμα για τις σημερινές εφαρμογές της Εξέλιξης: «Είναι γνωστό ότι έχει αποκωδικοποιηθεί το DNA του χιμπατζή, που αποκάλυψε ομοιότητα 95% με το ανθρώπινο. Αυτοί οι οργανισμοί ωστόσο δεν πάσχουν ούτε από έιτζ ούτε από ηπατίτιδες, ούτε από καρδιοπάθειες. Η μελέτη λοιπόν των μικρών αυτών διαφορών στο γονιδίωμά μας μπορεί να μας δείξει γιατί εμείς δεν είμαστε οχυρωμένοι απέναντι σ’ αυτές τις νόσους».

Στη σελίδα του αγαπητού φίλου Θάνου Καψάλη που μπορείτε μέσω αυτής να ψηφίσετε, αναφέρετε μεταξύ άλλων: «[...]προχωρώντας στην αναμόρφωση των ωρολογίων προγραμμάτων και των προγραμμάτων σπουδών του Γυμνασίου, του Λυκείου (Ενιαίου και Τεχνικού), σύμφωνα με τα διεθνώς ισχύοντα και τις ανάγκες του έλληνα μαθητή και αυριανού πολίτη για ουσιαστική γνώση και κατανόηση των βιολογικών φαινομένων.[...]
[..]Χωρίς τη διδασκαλία της Εξέλιξης οι μαθητές μας δεν στερούνται της γνώσης ενός εξειδικευμένου κεφαλαίου της Βιολογίας, αλλά της δυνατότητας να κατανοήσουν τα μεγάλα θέματα υγείας και περιβάλλοντος που καθημερινά καταγράφει η τρέχουσα παγκόσμια επικαιρότητα.[...], παρακάτω [...] Τέλος χωρίς τη διδασκαλία της Εξέλιξης οι μαθητές μας στερούνται από τη γνώση ενός σημαντικού μαθήματος που αφορά στη γνώση του κόσμου στον οποίο ζουν και ταυτόχρονα στη γνώση της βιολογικής υπόστασής τους και της ιστορίας της.[...]

(από το Physics4u)Στον αιώνα μας, η αντιπαράθεση για τη θεωρία της εξέλιξης ξεκίνησε το 1925, όταν στην Αμερική υπήρχαν και πάλι έντονες διαφωνίες για το αν πρέπει να διδάσκεται η θεωρία του Δαρβίνου. Ένας νεαρός καθηγητής των φυσικών επιστημών, ο Τζον Σκόουπς, είχε τότε παραβιάσει το νόμο της πολιτείας του Τένεσι – που απαγόρευε τη διδασκαλία των νόμων της Εξέλιξης – και μπορεί να καταδικάστηκε σε πρόστιμο μεν, αλλά η αμερικανική κοινή γνώμη τάχθηκε με το μέρος του.

Σήμερα, η χριστιανική δεξιά δεν μιλά για τον Αδάμ και την Εύα, ή ακόμη και για το Θεό, όπως παλιά οι Δημιουργιστές. Η προσέγγισή τους έχει επιστημονική χροιά: η θεωρία της φυσικής επιλογής, λένε, δεν μπορεί να εξηγήσει την πολυπλοκότητα της ζωής.

Γι αυτό όταν δεν υπάρχουν στοιχεία για την εξέλιξη στο παλαιολιθικό αρχείο – πρέπει σύμφωνα με αυτούς – να επικαλεστούμε μια ανώτερη δύναμη που να σχεδίασε την έμβια ύπαρξη, την οποία μάλιστα αποφεύγουν να την ονομάσουν Θεός.

Το ίδρυμα που λέγεται Discovery Institute με έδρα το Σιάτλ χρηματοδοτείται τόσο από τη χριστιανική Δεξιά όσο και από μη θρησκευτικά ιδρύματα, όπως εκείνο του Μπιλ Γκέιτς, προσπαθεί να προσελκύσει όσο το δυνατόν περισσότερους οπαδούς, με εκδόσεις βιβλίων, ντοκυμαντέρ κλπ.

Οι οπαδοί του Ευφυούς Σχεδιασμού επαίρονται έτσι για το ανοιχτό τους επιστημονικό πνεύμα. Δεν απαιτούν την αποβολή του Δαρβίνου από τα σχολεία, αλλά την ισότιμη διδασκαλία της δικής τους θεωρίας. Γιατί σύμφωνα με αυτούς οι περισσότεροι Αμερικανοί πιστεύουν ότι ο άνθρωπος δημιουργήθηκε από τον Θεό.

Ήδη στο Ντόβερ της Πενσιλβάνια οι εκπαιδευτικές αρχές αποφάσισαν από την σχολική χρονιά 2005 να διαβαστεί στους μαθητές την πρώτη μέρα του μαθήματος βιολογίας το εξής κείμενο: “Ο ευφυής σχεδιασμός αποτελεί μια εξήγηση για την προέλευση της ζωής που διαφέρει από τις θεωρίες του Δαρβίνου. Οι μαθητές που θέλουν να μάθουν περισσότερα για το θέμα αυτό μπορούν να προμηθευτούν το βιβλίο Άνθρωποι και Πάντα” (που αποτελεί το ευαγγέλιο των πιστών του Ευφυούς Σχεδιασμού).

Οι αντίπαλοι του Δαρβίνου προτίθενται τώρα να επεκτείνουν τον αγώνα τους σε όλη τη χώρα, ενώ τοπικές εκπαιδευτικές αρχές, που πρόσκεινται στο Ρεπουμπλικανικό Κόμμα, εξετάζουν το ενδεχόμενο να περιλάβουν από φέτος τον Ευφυή Σχεδιασμό στη διδακτέα ύλη.

(Συνεχίζεται την Δευτέρα 5.02.2007 – το 2ο μέρος, η βιβλιογραφία θα αναφερθεί στη τελευταία δημοσίευση )