Ο θάνατος του κυρίου Βολταίρου…

[…ή η εισβολή του παπαδαριού στις επιθανάτιες κλίνες των φιλοσόφων]

voltaire23.8.15a

Samuel Percy: ‘Ο θάνατος του Βολταίρου’, τέλη 18ου ή αρχές 19ου αι.

του Αναγνώστη Λασκαράτου
Η Δυτική Εκκλησία είχε την ατυχία να δει να αναπτύσσεται στα εδάφη της η Φιλοσοφία, που είναι μαζί με την Επιστήμη ο χειρότερος εχθρός της, αφού εκπροσωπούν την έρευνα για την αλήθεια και τη γνώση, ενώ ο κλήρος εκπροσωπεί την κατ’επάγγελμα καλλιέργεια του φόβου, της υποκρισίας και της άγνοιας. Έχοντας λοιπόν να αντιμετωπίσει πανίσχυρο αντίπαλο, δεν δίστασε να στραφεί με ανίερα μέσα εναντίον του και δεν εννοώ μόνο την  Ιερή Εξέταση και τα συναφή διωκτικά εργαλεία, αλλά και την απάνθρωπη εκφοβιστική της παρουσία την ώρα της υπέρτατης ανθρώπινης αδυναμίας, την ώρα δηλαδή του θανάτου. Στα καθ’ημάς της νεοελληνικής επικράτειας δεν είχαμε διαχρονικά πληθώρα από μαχητικούς αντικληρικαλιστές στοχαστές, με επιρροή τέτοια που να είχε ενδιαφερθεί το παπαδαριό να τους αποσπάσει μια επιθανάτια δήλωση μετάνοιας, αντίθετα έχουμε και είχαμε πολλά πρόθυμα ρετάλια «διανοητών» και πολιτευτών της φαρισαϊκής Αριστεράς, έτοιμα με τη θρησκευτική τους κηδεία, με τους θρησκευτικούς τους όρκους, γάμους κλπ να μεταδώσουν στο «σοφό» λαό το μήνυμα πως η ασυνέπεια, η ελαφρότητα και η υποκρισία είναι μεγάλες αρετές. Μια αξιομνημόνευτη εξαίρεση, είναι αυτή του Γιάννη Σκαρίμπα. Ο ασυμβίβαστος και περιθωριακός μπαρμπα-Γιάννης, υπήρξε συγγραφέας, ανάμεσα στα πολλά και παρεμπιπτόντως μαχητικά αντικληρικαλιστικά (όπως «Το 21 και η αλήθεια») και του όχι γνωστού σατιρικού θεατρικού έργου «Ο πάτερ Συνέσιος», το οποίο δυστυχώς δεν έχει παιχτεί ακόμη. Λίγο πριν πεθάνει λοιπόν (21 Γενάρη του ’84), προσποιήθηκε πως υπέκυψε στις πιέσεις των οικείων του και δέχθηκε να κοινωνήσει. Θριαμβολόγησε η δεξιά ‘Βραδυνή’ για το απολωλός πρόβατο που μετάνιωσε. Ο ιερωμένος που ανέλαβε να διεκπεραιώσει την επικίνδυνη αποστολή, αν και μπήκε στο ταπεινό νεκρικό δωμάτιο γεμάτος αυτοπεποίθηση, έφυγε κακήν κακώς τρομαγμένος από τα επιθανάτια πειράγματα ενός ελεύθερου πνεύματος. Χολωμένος ο τότε δεσπότης της Χαλκίδας, κάποιος Βέργης, του αρνήθηκε μια θέση στο νεκροταφείο. Όμως για τους τίμιους  ανθρώπους ο άδικος διωγμός τους βγάζει καλό αποτέλεσμα, γιατί  ο τάφος του Σκαρίμπα, χάρις στην παρέμβαση του επιτυχημένου δεξιού δημάρχου Γιάννη Σπανού, βρίσκεται τιμητικά μέσα στο περίοπτο κάστρο του Καράμπαμπα. Καλύτερη μεριά με θέα στον Εύριπο, δεν θα βρισκόταν σε όλη τη Χαλκίδα, να θυμίζει σε κάθε επισκέπτη του οχυρού το ελεύθερο αυτό πνεύμα. Μια ημέρα πριν την κηδεία του, ολιγάριθμα γύναια, βαλτά από τους ρασοφόρους, από τη γειτονιά της Κανήθου, κάτω από το φρούριο, πραγματοποίησαν συγκέντρωση διαμαρτυρίας φωνάζοντας: «Δεν θέλουμε τον άθεο δίπλα μας».

Η διαχρονική στάση των δυτικών σοφών δεν ήταν τόσο συνεπής, πολύ δύσκολες άλλωστε οι εποχές και πολλοί εξευτελίστηκαν τρομαγμένοι πριν το θάνατό τους, όχι τόσο από το φόβο της Κόλασης αλλά από την απειλή μιας περιθωριακής και αβάσταχτα τραγικής για τους οικείους κήδευσης, συνοδευόμενης και από εκδηλώσεις «αυθόρμητης» μισαλλοδοξίας του όχλου των πιστών. Θα μπορούσαν να γραφτούν βιβλία για τους δια βίου φόβους των σοφών και επιστημόνων, που απειλούνταν από τη Δαμόκλειο σπάθη της ιερής αστυνομίας, από τον ιερέα Κοπέρνικο που το βιβλίο του για την περιστροφή της Γης εκδόθηκε μόλις ανήμερα του θανάτου του (ή κάπου εκεί), τον αντικληρικαλιστή αλλά όχι άθεο Μοντεσκιέ που δέχτηκε την επίσκεψη του Ιησουϊτη εξομολόγου κάτω όμως από την προστατευτική ομπρέλα της ερωμένης του, της μαντάμ Dupre de saint Maur, η οποία έβαλε φρένο στον προσβλητικό ζήλο του ρασοφόρου, τον Ντέηβιντ Χιουμ, που δήλωσε στο τέλος του, πως ο θάνατος δεν τον φοβίζει περισσότερο από την πριν τη γέννησή του ανυπαρξία του, τον αμετανόητο όσο και παρεξηγημένο Μακιαβέλι, που δήλωσε στους σκανδαλισμένους υπηρέτες του πως προτιμούσε χίλιες φορές την παρέα των μεγάλων πνευμάτων που έχουν καταλήξει στην Κόλαση από την πλήξη της συντροφιάς των συντηρητικών του Παραδείσου, μέχρι την επαμφοτερίζουσα στάση του Βολταίρου, που θα τη δούμε σε λίγο. Ακόμη και ο κάθε άλλο παρά άθεος Κίρκεγκορ, πεθαίνοντας στα 1855 διαπληκτίστηκε με τον ιερέα που του κουβάλησαν στο προσκέφαλό του αρνούμενος να «κοινωνήσει», με το καθαρά ευαγγελικό επιχείρημα πως ο βασιλικός υπάλληλος ιερέας δεν μπορεί ποτέ να θεωρηθεί λειτουργός του Θεού (Frank Schweizer: “Wie Philosophen sterben”, Bachmaier-2003).
Ξεχωριστή είναι η περίπτωση του Ντιντερό ο γαμπρός του οποίου λάδωσε με γενναίο ποσό τον εφημέριο για να κηδέψει τον αμετανόητο νεκρό που πέθανε ξαφνικά χωρίς να προλάβει να υποστεί τις εκβιαστικές επισκέψεις των ρασοφόρων.
Νεότερος ο Βολταίρος είχε αντικρύσει το θάνατο μέσα από μια υποτιθέμενη κρίση ευλογιάς, στο σπίτι της μαντάμ ντε Λεκουβρέρ, τότε αρνήθηκε τη Μετάληψη. Αυτός σώθηκε η φίλη του όμως είχε ένα σκληρό τέλος, που τον τρομοκράτησε και φαίνεται πως άμβλυνε την αδιαφορία του για το εναντίον του μίσος της Εκκλησίας. Η Ανδριανή Λεκουβρέρ μια μεγάλη ηθοποιός και πολύ ωραία γυναίκα, πέθανε μόλις 38 χρόνων στην αγκαλιά του Βολταίρου, αφού πρώτα είχε καταρρεύσει πάνω στη σκηνή, παίζοντας ένα έργο του, δηλητηριασμένη ύπουλα, έτσι ειπώθηκε χωρίς βεβαιότητα, από μια αντίζηλό της, τη δούκισσα Mαρία Καρολίνα Sobieska της Βouillon. Η Εκκλησία την εκδικήθηκε για το αμαρτωλό της επάγγελμα αρνούμενη να την κηδεύσει θρησκευτικά.
Η πραγματική ιερή επιθανάτια περιπέτεια του πρώτου των Philosophes ξεκίνησε στις 20 Φλεβάρη της χρονιάς του θανάτου του, το 1778. Ο Voltaire είχε δεχτεί για τα ογδοηκοστά τέταρτα γενέθλιά του την τιμητική επίσκεψη της, από παλιά φιλικής μαζί του, πρώην βασιλικής ερωμένης μαντάμ ντυ Μπαρρύ. Η χαρά του επισκιάστηκε γιατί την ίδια μέρα πήρε γράμμα από τον πρώην Ιησουϊτη, αββά Gaultier, που χτύπησε την κρίσιμη στιγμή, για να σώσει την ψυχή του αιρετικού. Ο φιλόσοφος απάντησε την επομένη κιόλας, με μια σύντομη επιστολή στην οποία ξεκινούσε με τη διαπίστωση πως είχε να κάνει με έντιμο άνθρωπο. Του έγραψε επίσης αυτό που είχε πει επιγραμματικά «ευλογώντας» τον εγγονό του Βενιαμίν Φραγκλίνου: «Θεός και Ελευθερία» (Ο μεγάλος Αμερικανός, τον είχε επισκεφθεί μαζί με το εγγονάκι του μόλις πριν δυο εβδομάδες, απεσταλμένος από τις ΗΠΑ στον Λουδοβίκο 16ο. Ο Βολταίρος τότε τους δήλωσε πως αν ήταν σαραντάρης θα μετανάστευε στις δημοκρατικές ΗΠΑ). Τέλος το γράμμα κατέληγε πως θεωρούσε καθήκον και προνόμιό του, παρά τις ωδίνες του που τον καταρράκωναν, να τον ακούσει αν είχε κάτι να του πει τώρα που πήγαινε να συναντήσει το Δημιουργό του Σύμπαντος (Louis Mayeul Chaudon ‘Historical and Critical Memoirs of the Life and Writings of M. de Voltaire: Interspersed with Numerous Anecdotes, Poetical Pieces …, Particularly the Life of the Celebrated J.B. Rousseau as Written by Voltaire, and the History of the Famous Libellous Couplets’-L. White, P. Wogan, P. Byrne, J. Cash, W. M’Kenzie, J. Moore and J. Jones, 1786). Ο σοφός θεωρούσε τον εξομολόγο, ως ένα αναγκαίο κακό για να εξασφαλίσει την κοινά αποδεκτή κηδεία του, αλλά είναι αλήθεια πως του συγκεκριμένου ρασοφόρου που έπαιξε σημαντικό ρόλο στην, αμοιβαία υπομονετική, θρησκευτική ιλαροτραγωδία που επακολούθησε γύρω από το κρεβάτι του γηραιού αρρώστου, δεν του έλλειψε και κάποιο χριστιανικό αίσθημα ελέους, ασυνήθιστο για τον κλήρο. Ο Βολταίρος, που δεν ήταν άθεος, αλλά θεωρούσε την οργανωμένη Εκκλησία ως ενσαρκωτή και εκπρόσωπο του Κακού, τον δέχθηκε γιατί ήξερε πως το πρόβλημα ήταν να βρει έναν καλόβολο εξομολόγο, ο οποίος με απλή μετάνοια αμαρτιών και ομολογία πίστης, χωρίς ταπεινωτική δήλωση αποκήρυξης αρχών και έργων, θα τα κατάφερνε να έχει η σορός του τις τυπικές ευχές μιας εκκλησιαστικής τελετής. Στις 2 Μάρτη ο αβάς ξαναχτύπησε, σταλμένος αυτή τη φορά από τον αρχιεπίσκοπο Παρισίων Χριστόφορο Beaumont, που φάνηκε να δείχνει κατανόηση με μια χρηματική δωρεά. Ο φιλόσοφος αρνήθηκε την πρότασή του για μετάληψη, με την πρόφαση πως αφού έφτυνε λόγω της αρρώστιας του αίμα, αυτό θα ήταν αναγκαστικά και αίμα του Χριστού, γεγονός που δεν θα το ήθελε η Εκκλησία. Ο ίδιος βέβαια, είχε κοινωνήσει το Πάσχα του 1768 στην επαρχιακή εκκλησία του χωριού Ferney (από την επανάσταση και μετά Ferney-Voltaire), μια κοινότητα (σήμερα πόλη) στα ελβετικά σύνορα, στην οποία ο Βολταίρος κατοίκησε για μεγάλο διάστημα (1759-1778), έχτισε μάλλον υποκριτικά ένα ναό και φιλοδόξησε να γίνει ο Απόστολος του Διαφωτισμού της, προάγοντας την τοπική βιοτεχνία και στήνοντας θεατρικές παραστάσεις που μπορούσαν να τις δουν και οι Ελβετοί γείτονες, που το θέατρο ήταν απαγορευμένο στην καλβινιστική επαρχία τους. Ήταν φυσικό να προκαλέσει την αντίδραση του τοπικού επισκόπου Ιωάννη Πέτρου Βiord του Annecy, γιατί είχε πάρει το λόγο και είχε απευθυνθεί στο εκκλησίασμα καταγγέλλοντας κάποια ενοριακή οικονομική κατάχρηση, προκαλώντας κατά τον ιερέα σκανδαλισμό των πιστών (Ian Davidson: “Voltaire, a life”-2010).
Τα πράγματα δυσκόλεψαν για τον φιλόσοφο όταν πλησίαζε το τέλος. Ο αβάς Gaultier και ο εφημέριος της ενορίας του αγ.Σουλπικίου Ιωάννης Ιωσήφ Faydit de Tersac, που ήλθε για ενισχύσεις, στην κρίσιμη τελική ερώτηση αν αναγνωρίζει τη θεϊκή φύση του Χριστού, αφού ψιθύρισε δυο φορές το όνομα του Ναζωραίου ακούστηκε να λέει δυνατότερα χειρονομώντας ανάλογα: «Αφήστε με να πεθάνω εν ειρήνη». Έφυγαν τότε βιαστικά και θεώρησαν πως είχε αρχίσει να τα χάνει. Όπως συμβαίνει με το θάνατο πολλών ιστορικών προσώπων, κυκλοφόρησαν πολλές εκδοχές με τους ίδιους πρωταγωνιστές και με εναλλακτικές φράσεις για τις τελευταίες λέξεις του φιλόσοφου. Άλλοι λένε πως την ώρα του θανάτου του είπε στο γιατρό Τρονσέν όταν ο τελευταίος του είπε πόσο κοντά είναι το τέλος: «Πάω γραμμή στην Κόλαση κι εσείς από πίσω μου», πράγμα που δεν φαίνεται πιθανόν. Αντίθετα αναμενόμενη μοιάζει μια άλλη φράση που του αποδίδεται ως τελευταία απάντηση στην ερώτηση του ιερωμένου αν αποδέχεται την αυθεντία του Ιησού: «Μην μου μιλάτε γι’αυτόν». Λένε επίσης, και είναι ευρύτατα παραδεκτό, πιθανότατα για να διασώσουν το κύρος του Βολταίρου, πως στην έκκληση του υποκριτή παπά να αποκηρύξει το Σατανά, μια πονηρή απαίτηση που αν γινόταν αποδεκτή θα ήταν σαν να ομολογούσε πως υπήρξε συνεργός του, απάντησε με το γνωστό πνεύμα του: «Καλέ μου άνθρωπε είναι πολύ αργά για να κάνω κι άλλους εχθρούς».
Επειδή τελικά ο προϊστάμενος του Αγ.Σουλπικίου, χολωμένος από τις μεταπτώσεις και τις διφορούμενες υπεκφυγές του βασανιζόμενου σοφού, αρνήθηκε να αναλάβει τα της κηδείας και μάλιστα μέσα στην πρωτεύουσα, που θα μπορούσε να εξελιχθεί αντί για θρίαμβο του ιερατείου σε μια εντυπωσιακή πομπή των πολυάριθμων οπαδών του Διαφωτισμού, ο ανιψιός του Βολταίρου, ο αββάς Αλέξανδρος Ιωάννης Βικέντιος Μignot, υποχρεώθηκε να μεταφέρει μπρος πίσω δυο φορές από το Παρίσι με μια διακριτική άμαξα το πτώμα του θείου του στο αββαείο των Sellieres, στη μικρή πόλη Romilly-sur-Seine κοντά στην Τρουά, στην Καμπανία, τον Ιούνιο 1778, όπου παρέστη μεγάλο πλήθος. Εκεί οι Κιστεριανοί μοναχοί του αγ.Βερνάρδου που καθοδηγούνταν από τον αββά, τόλμησαν τη θρησκευτική του ταφή.
Σε κάθε περίπτωση όλα αυτά τα σούρτα- φέρτα των παπάδων στην επιθανάτια κλίνη του σίγουρα δείχνουν αυτό που όλοι παραδέχονται. Ο Βολταίρος δεν ήθελε να πεταχτεί σαν σκύλος σε ομαδικό λάκκο όπως η Λεκουβρέρ, αυτό μπορούσε να το πετύχει η Εκκλησία απαγορεύοντας την πρόσβαση στα νεκροταφεία και τρομοκρατώντας τον πολύ κόσμο που θα ήθελε να παρακολουθήσει την εκφορά του. Δεν ήταν τόσο αντικομφορμιστής, πολύ πλούσιος ο ίδιος από οικογενειακή κληρονομιά και από δικές του επινοητικές οικονομικές δραστηριότητες, έζησε ανάμεσα σε μεγαλοαστούς, αρχοντικές και ωραίες κυρίες, αριστοκράτες και βασιλιάδες, δεν ήθελε να έχει την κηδεία ενός ζητιάνου. Σίγουρα δεν είναι αυτή η στάση που θα περίμενε κανείς από έναν φιλόσοφο που είχε το θάρρος να συγκρουστεί αρκετά με τη βασιλική και την εκκλησιαστική εξουσία, αλλά νομίζω πως ήταν πολύ ‘αστός’ για να περιμένει κανείς από αυτόν κάτι διαφορετικό. Ύστερα η κοινωνία έχει μυθοποιήσει τους φιλοσόφους, στην πλειονότητά τους ήταν παράξενα γεροντοπαλλήκαρα ή ιδιόρρυθμοι άνθρωποι, συχνά κοινωνικά απόμακροι εστέτ, με τάση σε κάποιας μορφής συμπαθητική τρέλα. Η κηδεία του δεν αναβάθμισε το πνευματικό κύρος της Εκκλησίας, παρά μόνο στα μάτια όσων μετρούν το κύρος αυτό με κοσμικά κριτήρια. Απλά αποδείχτηκε για πολλοστή φορά πόσο αντιευαγγελικός, υποκριτικός και εκδικητικός μηχανισμός εξουσίας είναι το σώμα του κλήρου, των μεγάλων οργανωμένων δογμάτων. Είναι χαρακτηριστικό πως και σήμερα η κρατική Εκκλησία της Ελλάδας κηδεύει με αρχιερατικές τιμές κάθε διαβόητο κάθαρμα, αλλά αρνείται συχνά να κηδέψει κάποιον τίμιο και χρήσιμο άνθρωπο που παντρεύτηκε με πολιτικό γάμο. Το κριτήριο της απαγγελίας ή μη της νεκρώσιμης ακολουθίας, η οποία δεν είναι ούτε καν ένα από τα ιερά μυστήρια, είναι όχι η αρετή του βίου ή η ανιδιοτελής πίστη, που άλλωστε δεν είναι εύκολο να πιστοποιηθούν, αλλά η δημόσια, έστω και έμμεση, αμφισβήτηση των επαγγελματικών δικαιωμάτων του κλήρου και των αντιευαγγελικών δογμάτων, τα οποία το παπαδαριό έχει εφεύρει και επιβάλει στην ανερμάτιστη αγέλη των «πιστών».

voltaire23.8.15bΤο σώμα του Βολταίρου έμεινε στο τότε σχετικά πρόσφατα χτισμένο γραφικό αββαείο, το κτίριο του οποίου υπάρχει και σήμερα, για 13 χρόνια (φωτ. παλιάς κάρτας με τα απομεινάρια του αρχικού τάφου). Μεταφέρθηκε στις 8 του Μάη στα 1791 στο Πάνθεον. Όπως ήταν φυσικό το σώμα ενός διάσημου εχθρού του κλήρου θαμμένο σε ένα αβαείο έδωσε τροφή σε σενάρια μυστηρίου. Τέθηκε το ερώτημα αν πράγματι έγινε ανακομιδή των δικών του οστών ή κάποιου άλλου, κάποιου κηπουρού της μονής κατά την επικρατέστερη θεωρία. Μασώνοι, τυμβωρύχοι ή και μαυροφόροι πράκτορες της ίδιας της Μεγάλης Αικατερίνης της Ρωσίας, με την οποία όπως είναι γνωστό αλληλογραφούσε, φερόντουσαν πως πρόλαβαν να απαγάγουν το ενταφιασμένο πτώμα. Τις μάλλον μυθιστορηματικής υφής αμφιβολίες, που επιβίωσαν επί μακρόν, επέτεινε η ανακάλυψη το 1927 ενός πτώματος θαμμένου κάτω από την κυρία σκάλα του κτιρίου, με σημάδια χειρουργικού μαχαιριού και ανοιγμάτων στο κρανίο και στο χώρο της καρδιάς. Η απουσία σταυρού και κομπολογιού προσευχής (ροζάριο), ήταν ανεξήγητη για νεκρό που θάφτηκε μέσα στο αβαείο. Η εύκολη και πιο δημοφιλής απάντηση είναι πως ήταν ο νεκρός του Βολταίρου. Το λεγόμενο «Αίνιγμα του Sellieres», ανατροφοδοτήθηκε από την ίδια την Romilly-sur-Seine, που δεν έχασε την ευκαιρία, στις εκδηλώσεις που έγιναν προς τιμήν του Βολταίρου το 2004! Το αβαείο υπάρχει ακόμη, με μια απλή ταφόπλακα με την επιγραφή 1778, ακόμη και η στήλη με την προτομή του Βολταίρου, έχουν εξαφανιστεί ήδη από τον 19ο αι.

***

Όλα τα άρθρα της κατηγορίας «Λόγος»

Advertisements
This entry was posted in Γράμμα από το Ληξούρι, κοινωνία/πολιτική, Logos. Bookmark the permalink.

10 Responses to Ο θάνατος του κυρίου Βολταίρου…

  1. Ο/Η laskaratos λέει:

    Ένας μικρός επίλογος, που μου διέφυγε:

    Στις 10 Ιουλίου 1791, τέσσερεις μήνες μετά την κατάληψη της αρχιεπισκοπικής έδρας των Παρισίων από τον «ορκισμένο» πίστη στο Σύνταγμα της Δημοκρατίας Ιωάννη Βαπτιστή Γκομπέλ, το επαναστατικό καθεστώς μετέφερε το νεκρό Βολταίρο στο Πάνθεον. Τη νύχτα της παραμονής το φέρετρο παρέμεινε τιμητικά στα ερείπια της Βαστίλης και την επομένη μεταφέρθηκε πανηγυρικά στην πρωτεύουσα, με άγημα ιππικού να προπορεύεται. Δεκάδες αντιπροσωπείες, μαθητών, εργατών, γυναικών, καλλιτεχνών, διανοούμενων, το συνόδευαν τιμητικά. Άντρες με θεατρικές στολές μετέφεραν χρυσό άγαλμα του φιλόσοφου, άλλοι αλυσίδες φυλακισμένων της Βαστίλης, άλλοι τόμους με τα έργα του, άλλοι λάβαρα της Δημοκρατίας. Η σορός που συνοδευόταν από βουλευτές, δικαστές, δημοτικούς άρχοντες, στάθμευσε τιμητικά σε θέατρα και στην Όπερα. Η συμμετοχή των πολιτών υπήρξε πάνδημη και συνάμα σεμνή, όπως άξιζε στο κορυφαίο τέκνο της Γαλλίας. Ο κλήρος είχε ηττηθεί κατά Κράτος και η πανωλεθρία του αυτή στη γαλλική “Laïcité” (“l’État laïque”-λαϊκό Κράτος) κρατάει μέχρι σήμερα και προκαλεί ταπεινωτικό ονειδισμό στη συμπλεγματικά αντιευρωπαϊκή Αριστεροακροδεξιά του ΣΥΡΙΖΑ-ΛΑΕ («Ολαντρέου» κλπ), που υποδέχεται στην ιδιόρρυθμη Θεοκρατία της με τιμές αρχηγού Κράτους τα αγοραία εργαλεία της ελληνορθόδοξης παπαδίστικης αγυρτίας.

  2. Ο/Η Eωσφόρος λέει:

    http://www.ethnos.gr/article.asp?catid=22768&subid=2&pubid=64237610

    ΜΕ ΒΟΥΛΕΥΜΑ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΕΦΕΤΩΝ ΠΕΙΡΑΙΑ

    Στο «σκαμνί» μητροπολίτης και ηγουμένη

    Στο εδώλιο του Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων Πειραιά παραπέμπονται να δικαστούν ένας εν ενεργεία μητροπολίτης, η ηγουμένη ιεράς μονής και μερικά άλλα πρόσωπα, αντιμετωπίζοντας κατηγορίες απιστίας σε βάρος της μοναστηριακής περιουσίας, με την πώληση ακινήτων της σε τιμή πολύ χαμηλότερη της εμπορικής τους αξίας.
    Ο μητρο­πολίτης Υδρας, Σπετσών, Αιγίνης, Ερμιονίδας και Τροιζηνίας, Εφραίμ, κατηγορείται ότι δεν άσκησε τον έλεγχο νομιμότητας που όφειλε να κάνει για να εμποδίσει παράτυπες ενέργειες και να αποτρέψει
    Ο μητρο­πολίτης Υδρας, Σπετσών, Αιγίνης, Ερμιονίδας και Τροιζηνίας, Εφραίμ, κατηγορείται ότι δεν άσκησε τον έλεγχο νομιμότητας που όφειλε να κάνει για να εμποδίσει παράτυπες ενέργειες και να αποτρέψει το ασύμφορο τίμημα αγοράς σε μία υπόθεση πώλησης.
    Σύμφωνα με πληροφορίες, ύστερα από καταγγελίες και αναφορές που έγιναν προς τις δικαστικές αρχές περίπου προ 8ετίας και μακρόχρονη έρευνα που ακολούθησε, το Συμβούλιο Εφετών Πειραιά αποφάσισε τελικά να παραπέμψει σε δίκη τον μητροπολίτη Υδρας, Σπετσών, Αιγίνης, Ερμιονίδας και Τροιζηνίας, Εφραίμ, και την ηγουμένη της Ιεράς Γυναικείας Κοινοβιακής Μονής Κοιμήσεως της Θεοτόκου «Η Χρυσολεόντισσα», Ευπραξία.
    Η ηγουμένη κατηγορείται ότι μέσα από «περίεργες» και σε κάποια περίπτωση αδιαφανείς διαδικασίες πώλησης 3 ακινήτων της μονής επέφερε ζημιά στην περιουσία της ωφελώντας τους τρίτους αγοραστές, ενώ ο μητροπολίτης φέρεται να τη συνέδραμε στη μια υπόθεση πώλησης, καθώς του καταλογίζεται ότι δεν άσκησε τον έλεγχο νομιμότητας που όφειλε να κάνει για να εμποδίσει παράτυπες ενέργειες και να αποτρέψει το ασύμφορο τίμημα αγοράς της επίμαχης έκτασης.
    Οι καταγγελίες αναφέρονταν σε ασύμφορη μεταβίβαση περισσότερων ακινήτων και το βούλευμα εστίασε σε τρεις περιπτώσεις πώλησης ισάριθμων αγρών και αγροτεμαχίων, συνολικής έκτασης περίπου 40 στρεμμάτων, στην Πέρδικα της Αίγινας. Στο πλαίσιο της ανάκρισης, ο μητροπολίτης, η ηγουμένη και ο νομικός σύμβουλος της μονής αρνήθηκαν τις κατηγορίες και αφέθηκαν ελεύθεροι χωρίς περιοριστικούς όρους.
    Εκτός δημοπρασίας
    Σύμφωνα με το αμετάκλητο παραπεμπτικό βούλευμα (69/15), οι εφέτες εκτιμούν ότι τα 3 ακίνητα πουλήθηκαν το διάστημα 2005-06 συνολικά έναντι τιμήματος περίπου 105.000 ευρώ, ενώ την εποχή εκείνη η εμπορική τους αξία ήταν πάνω από 6πλάσια, καθώς -κατά τις σχετικές αξιολογήσεις- ανερχόταν σε τουλάχιστον 685.000 ευρώ.
    Η εμπλοκή του μητροπολίτη περιορίστηκε τελικά στην περίπτωση ενός μόνο αγροτεμαχίου έκτασης 5.178 τ.μ. στον όρμο της Πέρδικας που πουλήθηκε το 2006 σε επιχειρηματία έναντι 70.000 ευρώ, ενώ (κατά το βούλευμα) η αξία του ξεπερνούσε τα 117.000 ευρώ. Ο επιχειρηματίας ζήτησε το φθινόπωρο του 2005 από την ηγουμένη να το αγοράσει προσφέροντας 70.000 ευρώ και, μετά από δική της θετική εισήγηση, το Τριμελές Ηγουμενοσυμβούλιο «άναψε πράσινο φως» και καταβλήθηκε προκαταβολή 50.000 ευρώ με τραπεζική επιταγή.
    Ωστόσο, διαπιστώθηκε εκ των υστέρων ότι η αγοραπωλησία μοναστηριακής περιουσίας μπορούσε να γίνει μόνο με πλειοδοτική δημοπρασία, γι’ αυτό και η ηγουμένη, ανακαλώντας την αρχική απόφαση, προχώρησε άμεσα τις διαδικασίες δημοπρασίας στον χώρο της μονής, χωρίς όμως να τηρηθούν οι αναγκαίες συνθήκες δημοσιότητας. Ετσι εμφανίστηκε στη διαδικασία μόνο ο ενδιαφερόμενος επιχειρηματίας και κανείς άλλος, καταθέτοντας σε κλειστό φάκελο την ίδια ακριβώς οικονομική προσφορά και ως εγγύηση την ίδια επιταγή που είχε παραδώσει νωρίτερα ως προκαταβολή.
    Το βούλευμα εκτιμά ότι η πλειοδοτική δημοπρασία έγινε σε καθεστώς αδιαφάνειας, όχι για να αναδειχθεί πλειοδότης σε φανερή διαδικασία, αλλά για να καταλήξει το ακίνητο στον ίδιο αγοραστή, τον οποίο άλλωστε είχε προεπιλέξει η ηγουμένη.
    Στον μητροπολίτη καταλογίζεται ότι, ενώ του δόθηκαν τα σχετικά πρακτικά και είδε όλες τις σοβαρές πλημμέλειες, εντούτοις επικύρωσε το αποτέλεσμα της δημοπρασίας, ενώ όφειλε να «μπλοκάρει» τη διαδικασία ζητώντας να επαναληφθεί η δημοπρασία, χωρίς να επιτρέψει στην ηγουμένη να καταρτίσει το επίμαχο συμβόλαιο.
    Επίσης, του καταλογίζεται ότι προχώρησε ουσιαστικά σε έλεγχο σκοπιμότητας, αφού υποστήριξε ότι το τίμημα ήταν ικανοποιητικό (υπερδιπλάσιο της αντικειμενικής αξίας), ενώ ήταν προφανώς ασύμφορο, αφού η εμπορική αξία του θεωρείτο πολύ μεγαλύτερη λόγω της θέσης του, του ιδιαίτερου κάλλους της περιοχής κ.λπ.
    Στις άλλες δύο περιπτώσεις (όπου κρίθηκε ότι δεν υπάρχει ευθύνη του μητροπολίτη και δεν έγινε κατηγορία εναντίον του) πουλήθηκαν δύο αγροί σε ιδιώτες σε τιμές πολύ χαμηλότερες από την εμπορική αξία τους, αφού προηγήθηκαν διαδικασίες εξώδικου συμβιβασμού, αλλά και διεκδικητικές αγωγές (η μία κατά παναμέζικης εταιρείας) που απέδειξαν ότι η μονή ήταν πράγματι η ιδιοκτήτρια των ακινήτων αυτών.
    Εξώδικος συμβιβασμός
    Το ένα ακίνητο έκτασης 18,6 στρεμμάτων στην Πέρδικα πουλήθηκε προς 37.272 €, ενώ η εμπορική του αξία έφθανε τα 330.000 € και το άλλο έκτασης 16 στρεμμάτων, στην ίδια περιοχή, πουλήθηκε έναντι 32.000 €, ενώ η αντικειμενική αξία ήταν 51.000 € και η εμπορική υπολογιζόταν σε 237.000 €.
    Τα συμβόλαια καταρτίστηκαν μετά από εξώδικο συμβιβασμό, αφού η μονή είχε υποβάλει διεκδικητικές αγωγές κατά των φερομένων ως ιδιοκτητών των αγρών (και συγγενών τους). Με εισήγηση της ηγουμένης επικυρώθηκε ο εξώδικος συμβιβασμός από το Ηγουμενοσυμβούλιο και έγιναν τα συμβόλαια πώλησης προς τα παιδιά των φερόμενων ως ιδιοκτητών.
    Ωστόσο, αντί να ματαιωθεί η συζήτηση των σχετικών αγωγών, οι δίκες έγιναν σχεδόν 1 έτος αργότερα, καθώς εμφανίστηκε η επίσης δικηγόρος σύζυγος του νομικού συμβούλου της μονής, που (για λόγους άγνωστους για την ανάκριση) επιδίωξε τη συζήτηση των υποθέσεων με την παρουσία των διαδίκων συνιδιοκτητών, χωρίς όμως να αναφερθεί ότι ο ένας απ’ αυτούς (πατέρας της αγοράστριας) είχε στο μεταξύ πεθάνει.
    Οι δικαστικές αποφάσεις επιβεβαίωσαν την κυριότητα της μονής. Στον νομικό της σύμβουλο το βούλευμα καταλογίζει άμεση συνδρομή στην απιστία που φέρεται να διέπραξε η ηγουμένη, αφού κατάρτισε τα πωλητήρια συμβόλαια, ήταν θετικός για τον εξώδικο συμβιβασμό (μολονότι γνώριζε ότι κανένα τρίτο πρόσωπο δεν μπορούσε να επικαλεστεί κυριότητα, λόγω χρησικτησίας, στη μοναστηριακή περιουσία) και προσδιόρισε μόνος του ως τίμημα πώλησης 2€ ανά τ.μ., ποσό πολύ μικρότερο της εμπορικής αξίας.
    Οι κατηγορούμενοι αντέκρουσαν τα ποσά της εμπορικής αξίας που υιοθέτησε το βούλευμα, υποστηρίζοντας ότι οι διαδικασίες και οι τιμές ήταν νόμιμες και συμφέρουσες, επικαλούμενοι δικές τους αξιολογήσεις, χωρίς όμως να πείσουν το δικαστήριο που τους παρέπεμψε σε δίκη. Στο βούλευμα σημειώνεται επίσης ότι την περίοδο εκείνη βρίσκονταν σε εξέλιξη και εργασίες συντήρησης και αποκατάστασης ακινήτων της μονής και υπήρχε ανάγκη οικονομικής ενίσχυσης.
    ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΑΥΛΩΝΙΤΗΣ

  3. Ο/Η Επ-αναστάσιος λέει:

    Εξαίρετη ανάρτηση που προσφέρει πολλές γνώσεις κ. Λασκαράτε,

    Δυστυχώς, όπως γράφετε, στη χώρα του παρδαλού αμνοεριφίου, «η κρατική Εκκλησία της Ελλάδας κηδεύει με αρχιερατικές τιμές κάθε διαβόητο κάθαρμα, αλλά αρνείται συχνά να κηδέψει κάποιον τίμιο και χρήσιμο άνθρωπο που παντρεύτηκε με πολιτικό γάμο…»

    (Τολμώ να συμπληρώσω ότι και γενικότερα, η ρωμέικη κοινωνία μας ανεβάζει σε αξιώματα και τιμά δουλικά κάθε αχρείο, ενώ θεωρεί απαράδεκτο ελάττωμα και περιγελά με κακία την εντιμότητα και την ειλικρίνεια… Το πιο οξύμωρο που έχω ακούσει: «Πάει …με το σταυρό στο χέρι!» – αυτό θα έπρεπε να το λένε για τους κακούργους, όχι για τους έντιμους!!!)

    Η θρασύτητα ορισμένων ρασοφόρων πάνω από τον νεκρό δεν γνωρίζει όρια. Κάποιοι από αυτούς πατάνε πάνω στον πόνο των άλλων και προκαλούν ένα σωρό διαδικαστικά προβλήματα για την κηδεία σε οικογένειες που έχουν χάσει έναν άνθρωπό τους, επικαλούμενοι κάθε απίθανη δικαιολογία, ενώ είναι ηλίου φαεινότερο ότι η πρόθεσή τους είναι άλλη…

    Προσωπικά, σκέφτομαι από τώρα πώς θα εξασφαλίσω ότι δεν θα με πλησιάσει ιερέας μετά από τον θάνατό μου. Θα ήταν η έσχατη ύβρις για τον νεκρό μου.

  4. Ο/Η Θεολόγος λέει:

    Η μητρόπολη Χαλκίδας που προσπάθησε να εκδικηθεί το Σκαρίμπα είναι αυτή που παρείχε άσυλο και ύμνησε όταν πέθανε τον κατευτελισμένο μητροπολίτη Κυθήρων Ιάκωβο Κορώζη μπλεγμένος με σκάνδαλα μαζί με τον αρχιμανδρίτη Γιοσάκη:
    «Επισκόπου κατευτελισμός»:
    http://www.tovima.gr/opinions/article/?aid=95110

  5. Ο/Η laskaratos λέει:

    Επαναστάσιε,
    Ευχαριστώ πολύ.

    Θεολόγε,
    επίσης ο μητροπολίτης Χαλκίδας Κώστας Τριανταφύλλου, υποδέχτηκε τον υποψήφιο περιφερειάρχη της Χρυσής Αυγής Γκλέτσο:
    http://www.roides.wordpress.com/2014/03/20/20mar14/

  6. Ο/Η του κώλου λέει:

    http://blogs.sch.gr/kantonopou/2009/02/28/%CE%BF-%CE%B8%CE%B1%CE%BD%CE%B1%CF%84%CE%BF%CF%83-%CE%B5%CE%BD%CE%BF%CF%83-%CF%80%CE%B9%CF%83%CF%84%CE%BF%CF%85-%CE%BA%CE%B1%CE%B9-%CE%BF-%CE%B8%CE%B1%CE%BD%CE%B1%CF%84%CE%BF%CF%83-%CE%B5%CE%BD%CE%BF/

    Ο ΘΑΝΑΤΟΣ ΕΝΟΣ ΠΙΣΤΟΥ ΚΑΙ Ο ΘΑΝΑΤΟΣ ΕΝΟΣ ΑΠΙΣΤΟΥ

    Συγγραφέας: kantonopou στις Φεβρουαρίου 28, 2009

    Πιστός και άπιστος. Διαφέρουν παντού. Διαφέρουν πρό παντός κατά την ώραν του θανάτου.

    Τότε παρουσιάζεται όλη η διαφορά που χωρίζει τον ένα από τον άλλον.

    Διότι ο μέν πιστός αντικρύζει τον θάνατον με ηρεμίαν, την οποίαν τω δίδει η αγαθή συνείδησις: ο θάνατος δι? αυτόν είναι η γέφυρα, την οποίαν θα διαβεί δια να μεταβεί εις τον Οίκον του Ουρανίου του Πατρός.

    Ο δε άπιστος και επί τω ακούσματι ακόμη της λέξεως «θάνατος», ανησυχεί, ταράσσεται.

    Όταν δε πλέον ο θάνατος εμφανισθεί ενώπιόν του και ζητεί απ? αυτόν να εξοφλήσει το κοινόν χρέος της ανθρωπίνης φύσεως, τότε ο άπιστος υφίσταται ψυχικόν συγκλονισμόν απερίγραπτον: δι? αυτόν ο θάνατος είναι ένα πήδημα εις την άβυσσον.

    Και διά να πεισθήτε, ακούσατε πως απέθανεν ένας πιστός και πως ένας άπιστος.

    Ο πιστός είναι ο άγιος Αμβρόσιος, επίσκοπος Μεδιολάνων ζήσας κατά τον 4ον αιώνα, ο δε άπιστος είναι ο Βολταίρος, ζήσας εν Γαλλία κατά τον 17ον αιώνα.
    (…..)

  7. Ο/Η Αφώτιστος Φιλέλλην λέει:

    Αμαρτωλή μπαλαντα της πλατείας συντάγματος

    Απ’ τη Σμύρνη , τον Μοριά, τη Σαλονίκη,
    στη Βουλή λαμογιο για καιρό…
    Τώρα στη στενή με φωνάζουν χαζοδίκη…

    Τον τόπο μου κατέστρεψα,που’ναι οι δικοί μου;
    που βόλευα,διόριζα αφειδώς ;
    Σπίτι, πατρίδα μου έχω τον Κορυδαλλο…

    ………………………………………………….

    “Το σήμερα χειρότερο απ’ το χτες
    και τ’ αύριο απ’το σήμερα θε να ‘ναι…”*
    Ξύλο από χέρια άγνωστα, βρισιές
    κι οι φύλακες να με τραβολογάνε…

    Γλέντια, καβγάδες στην TV και στην Βουλη
    χλιδή με κότερα και κοκκες
    παπάδες και πατριαρχεία
    πατρίς , οικογένεια, θρησκεία
    θεέ μου …πάτωσα στην ιεραρχία…..

    “Μ’ από την κόλασή μου στο φωνάζω:
    εικόνα σου είμαι, κοινωνία, και σου μοιάζω.”*

    26.08.2015

    *Γαλάτεια Καζαντζάκη, Αμαρτωλό

  8. Ο/Η laskaratos λέει:

    http://www.efsyn.gr/arthro/o-ekviasmos-toy-thanatoy

    Ο εκβιασμός του θανάτου

    Σύμφωνα με τον κ. Ιερώνυμο, στη συνάντησή τους, στις 4 Οκτωβρίου, ο κ. Γλέζος δεν του μίλησε μόνο για το προσφυγικό ζήτημα αλλά του ανέθεσε τα της κηδείας του

    Συντάκτης: Δημήτρης Ψαρράς

    Τις ίδιες μέρες που η διοίκηση της Εκκλησίας ξιφουλκούσε υπέρ της υποχρεωτικής κατήχησης των μαθητών, ο Αρχιεπίσκοπος εμφανίστηκε να δίνει και μια άλλη μάχη κατά των «άθρησκων» της Αριστεράς.

    Δυο μέρες μετά τις εκλογές, στις 22 Σεπτεμβρίου ο κ. Μανώλης Γλέζος επισκέφτηκε με δικό του αίτημα τον κ. Ιερώνυμο στην Αρχιεπισκοπή, προκειμένου να του εκθέσει το προσφυγικό ζήτημα.

    Μετά τη συνάντηση ο Αρχιεπίσκοπος προχώρησε σε μια σιβυλλική δήλωση:

    Η σημερινή ημέρα είναι ημέρα αποκάλυψης για μένα διότι όλα όσα ειπώθηκαν ήταν μία αποκάλυψη.

    Το μυστήριο δεν κράτησε ούτε δυο βδομάδες. Στις 4 Οκτωβρίου ο κ. Ιερώνυμος βρέθηκε στη Ναύπακτο για την ονομαστική εορτή του τοπικού μητροπολίτη Ιερόθεου.

    Και χωρίς να ρωτηθεί καν για το ζήτημα, ανακοίνωσε από μικροφώνου αυτό που είχε αποκαλέσει «αποκάλυψη» στη συνάντησή του με τον Μανώλη Γλέζο.

    Σύμφωνα με τον κ. Ιερώνυμο, στη συνάντησή τους ο κ. Γλέζος δεν του μίλησε μόνο για το προσφυγικό ζήτημα αλλά του ανέθεσε τα της κηδείας του.

    «Οταν πεθάνω», φέρεται να είπε ο κ. Γλέζος, «θα αναλάβετε εσείς υπεύθυνα και θα κάνετε εκκλησιαστική κηδεία. Δεν θα αφήσετε άλλους ανθρώπους να αναμιχθούν σε αυτό το θέμα, διότι εγώ αγαπάω, σέβομαι τη θρησκεία των πατέρων μου».

    Η έκπληξη δεν προέρχεται από το περιεχόμενο της πρόωρης «ύστατης επιθυμίας» του Μανώλη Γλέζου.

    Ο παλαίμαχος ηγέτης της Αριστεράς έχει εδώ και καιρό εκδηλώσει τις διαθέσεις του.

    Ποιος δεν θυμάται την ορκωμοσία της πρώτης μεγάλης κοινοβουλευτικής ομάδας του ΣΥΡΙΖΑ, τον Ιούνιο του 2012, όταν ο Γλέζος έδωσε θρησκευτικό όρκο, σε αντίθεση με τον πρόεδρό του και τη συντριπτική πλειοψηφία των συντρόφων του;

    Αλλωστε ο παλαίμαχος ηγέτης της Αριστεράς διατηρεί ιδιαίτερες σχέσεις με την Εκκλησία πολύ πριν αρχίσει να απασχολείται με το τυπικό της εξόδιας τελετής του.

    Ηταν αυτός που είχε αποκαθάρει με δηλώσεις του τη στάση των Ιεραρχών κατά την περίοδο της Κατοχής, ενώ ο αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος αποφάσισε το 2006 να τον τιμήσει σε ειδική τελετή στο μέγαρο της Ιεράς Συνόδου, μαζί με τον Στέλιο Παπαθεμελή και τον Νίκο Ψαρουδάκη.

    Η πραγματική έκπληξη προκύπτει από την αποκάλυψη του κ. Ιερώνυμου, η οποία βέβαια είναι σοβαρό ατόπημα, διότι ισοδυναμεί με παραβίαση του απόρρητου της εξομολόγησης.

    Η ενέργεια του κ. Ιερώνυμου σχετίζεται με την ανησυχία που του προκαλεί η νέα κυβέρνηση.

    Προβάλλοντας την υποτιθέμενη χριστιανική «μεταστροφή» μιας εμβληματικής προσωπικότητας της Αριστεράς, ο Αρχιεπίσκοπος επαναλαμβάνει το παλιό σχήμα της χριστιανικής παράδοσης που θέλει τους «χριστιανομάχους» να βλέπουν το φως (δηλαδή τον Θεό) στο κατώφλι του θανάτου τους.

    Συνήθως αυτό συμβαίνει μέσω μεταθανάτιων «αποκαλύψεων».

    Το ζήσαμε το 2012 στη Φλώρινα, στην κηδεία του αξέχαστου ποιητή και δασκάλου Μίμη Σουλιώτη, ο οποίος είχε αφιερώσει μεγάλο μέρος της δραστηριότητάς του στην αντιμετώπιση του τοπικού φονταμενταλισμού που διαφέντευε επί δεκαετίες ο μητροπολίτης Αυγουστίνος Καντιώτης.

    Το επεισόδιο έχει διασώσει ο Μανόλης Σαββίδης:

    Η έκπληξη στην κηδεία του Σουλιώτη ήταν ο ακροτελεύτιος επικήδειος, τον οποίο εξεφώνησε από στήθους ο πατήρ Νικηφόρος. Πήρε το μικρόφωνο με την άνεση ενός Λευτέρη Πανταζή στο “Διογένης Παλλάς” και μας εξιστόρησε μιαν ηθικοπλαστική παραμυθία, σύμφωνα με την οποία ο Σουλιώτης στην εντατική έγινε αθλητής του Χριστού, και αυτό ήταν “το καλλίτερο ποίημα” του Μίμη Σουλιώτη («Ενθέματα», εφημ. «Αυγή», 16.12.2012).

    Η αναζήτηση «πελατών» μεταξύ των ασθενών και υπερηλίκων δεν περιορίζεται βέβαια για την Εκκλησία στους «επωνύμους».

    Η επίσκεψη των λειψάνων της Αγίας Βαρβάρας στον «Αγιο Σάββα» είναι χαρακτηριστικό δείγμα αυτής της λογικής. Τα δημόσια νοσοκομεία είναι θέατρα παρόμοιων αναζητήσεων.

    Σε συνεργασία με την τοπική Μητρόπολη, νοσοκομείο της Αττικής με βαριά περιστατικά έχει βάλει στην εβδομαδιαία ρουτίνα του την επίσκεψη ιερέα που ρωτά αν θέλει να μεταλάβει ο ασθενής.

    Και όταν κάποιος δηλώνει άθεος, δέχεται την ερώτηση: «Πώς σου συνέβη αυτό;»

    Ο ιερέας που χαρτογραφεί τα “πιστεύω” των ασθενών ενημερώνει σχετικά και κάποιους νοσηλευτές: «Στο τάδε δωμάτιο είναι άθεοι, δίπλα πρέπει να είναι Ιεχωβάδες».

    Η διεκδίκηση της επιθανάτιας χριστιανικής ταυτότητας παίρνει ακραία μορφή στην πάγια αντίθεση της Εκκλησίας να επιτρέψει την καύση των νεκρών.

    Πέρα από το καθόλου ασήμαντο οικονομικό διακύβευμα, η επιμονή αυτή βασίζεται στην επιθυμία να παραμείνει ο «φόβος θανάτου» όπλο υπέρ της ύστατης εκδήλωσης των χριστιανικών αισθημάτων του ποιμνίου.

    http://www.efsyn.gr/arthro/o-ekviasmos-toy-thanatoy

  9. Παράθεμα: Για τον παπα-Ρωμανίδη, «προφήτη της Ρωμιοσύνης» | Ροΐδη και Λασκαράτου Εμμονές

  10. Παράθεμα: Ο Αριστοτέλης πεθαίνει στη Χαλκίδα | Ροΐδη και Λασκαράτου Εμμονές

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s