Μακρυγιάννης: Ένας (μισαλλόδοξος) Ρωμιός

Με την ευκαιρία του μύθου της 25ης Μαρτίου

Γράμμα από το Ληξούρι: Αναγνώστης Λασκαράτος

Kύριε Ροΐδη,
Από την αρχή διευκρινίζω πως απλά θέλω να φωτίσω κάποιες πτυχές του χαρακτήρα του Μακρυγιάννη που γενικά δεν θίγονται, κακής αρχής γενόμενης από τον Βλαχογιάννη που εξέδωσε το 1907 (ότι και όπως διάλεξε) από τα χειρόγραφα του νεκρού, στήνοντας τη βάση για να γεννηθεί αργότερα ένας ακόμη εθνικός Μύθος, που έβλεπε κι αυτός, όπως όλες οι πατριωτικές μυθολογίες, μόνο ότι ήθελε. Από εκεί πήραν τη σκυτάλη κι έβγαλαν τον «συγγραφέα» στην επιφάνεια μετά από αδιαφορία 30 χρόνων (ποιος άλλος;) ο Πεντζίκης (1936), ο Φωτιάδης, ο Θεοτοκάς, ο Σεφέρης (1943) που διαμόρφωσαν ο καθένας από τη σκοπιά του (θρησκευτική, πολιτική, αισθητική, ή γλωσσική), τη ρομαντική οπτική του λαϊκού ήρωα, του δημοκράτη, του αντάρτη, του ντόμπρου, του φυλετικά Έλληνα, του πατριώτη, του εμβληματικού ανθρώπου που σήμερα κατάληξε στα μάτια πολλών, πάνω του να συναντιούνται «πατρίς και θρησκεία», ευτυχώς όχι και η οικογένεια. Εδώ θα μιλήσουμε όχι τόσο για τη θρησκοληψία του, όσο για το χειρότερο, τη θρησκευτική του μισαλλοδοξία και με την ευκαιρία για κάποιες όχι ιδιαίτερα χριστιανικές οικονομικές του δραστηριότητες. Τα υπόλοιπα για τη (μάλλον υπερτιμημένη) δράση του στην Επανάσταση, για την 3ηΣεπτέμβρη και κυρίως για τη δημοτική του γλώσσα, έχουν συζητηθεί με το παραπάνω, σχεδόν πάντα βέβαια από εξωραϊστική σκοπιά, αλλά ξεφεύγουν από τις προθέσεις και τις δυνατότητες αυτού του άρθρου. Να διευκρινίσω μόνο, πως νομίζω ότι η συμμετοχή κάποιου στο δημοκρατικό κίνημα της 3ης Σεπτέμβρη, μπορεί απλά να σηματοδοτούσε και τη συμφεροντολογική συμπόρευση με το πλειοψηφικό ρεύμα της αντίθεσης στον εκδυτικισμό της Ελλάδας ο οποίος έθιγε προσωπικά συμφέροντα και αρχαϊκές κοινωνικές δομές. Άλλωστε ξέρουμε πια «τρεις του Σεπτέμβρη» τι μπορεί να σημαίνει. Η συνταγματική θέσμιση ήταν για όσους ένιωθαν την πικρία του παραμερισμού τους από το σύστημα ένα θαυμάσιο άλλοθι, για να εκδικηθούν συντασσόμενοι με τη δίκαιη και ενστικτώδη λαϊκή εξέγερση. Εκτός κι αν δεχθούμε πως ο πιστός του βυζαντινού Μεσαίωνα υιοθέτησε προς στιγμήν τις ιδέες του Διαφωτισμού. Ξεκαθαρίζω πως δεν μηδενίζω την προσφορά ενός ανθρώπου που πήρε μέρος στην Επανάσταση και που μετά τον φυλάκισε το αυταρχικό καθεστώς του Όθωνα, αλλά δεν δέχομαι τις εθελότυφλες ωραιοποιήσεις σαν κι αυτήν του ολόψυχα μεγαλοαστού Σεφέρη («Ένας Έλληνας …») που τον πήρε ο πόνος για το λαϊκό ήρωα. Ενδόμυχα και ανομολόγητα, νομίζω, οι συνειδητά συντηρητικοί λόγιοι, αναγνώρισαν στο θρησκόληπτο Μακρυγιάννη τον ακίνδυνο για το καθεστώς αντίποδα του πραγματικού Επαναστάτη, αυτού που θα ζητούσε πολύ περισσότερα από ένα εθνικό κράτος και μια συνταγματική μοναρχία με ορθόδοξο βασιλιά. Μπορούμε να αναγνωρίσουμε στο Μακρυγιάννη τα ελαφρυντικά της αγραμματοσύνης και (από ένα σημείο και μετά) του ξεμωράματος, τα οποία βεβαίως δεν μπορούν να αναγνωριστούν στο λόγιο Κόντογλου του οποίου άλλωστε η θρησκευτική μισαλλοδοξία και η από τη μεριά του συνειδητή υιοθέτηση των ιεροεξεταστικών μεθόδων επιβολής και καταστολής της Βυζαντινής Εκκλησίας και Πολιτείας, δεν δικαιολογούνται παρά μόνο με όρους ψυχοπαθολογίας. Εκτός κι αν δεχτούμε πως στην εποχή του Κόντογλου, οι ακρωτηριασμοί, οι εκτυφλώσεις και το κάψιμο στην πυρά ανθρώπων και βιβλίων, μέθοδοι δηλαδή που υιοθετεί και εγκωμιάζει, ως στοιχεία της ιδανικής χριστιανικής Πολιτείας, θεωρούνταν φυσιολογικά.

Για να ξεκινήσω από την τσέπη του Μακρυγιάννη, που ήταν αυτή μάλλον που κυριαρχούσε ακόμη και πάνω στις ιδεοληψίες του, από τα βιβλία των Γερ.Κακλαμάνη «Η Ελλάς ως κράτος δικαίου» και Β.Ραφαηλίδη «Ιστορία (κωμικοτραγική) του νεοελληνικού κράτους 1830-1974», αναδύεται ο ήρωάς μας ως ο καταφερτζής Ρωμιός που έχει αποκτήσει πολύ μεγάλη περιουσία, τη γη κάτω από την Ακρόπολη κλπ με τρόπο αδιευκρίνιστο, μάλιστα ο δεύτερος τον κατηγορεί για αρχαιοκάπηλο. Είναι βέβαια γεγονός πως την εποχή της οθωμανικής κυριαρχίας ήταν έμπορος και δανειστής (επί το ειλικρινέστερο, τοκογλύφος) και πως οι Βαυαροί που σκοπό είχαν να φτιάξουν σχέδιο πόλης για την Αθήνα, (όπως έκαναν το 1834 στη σεισμόπληκτη Σπάρτη που σήμερα τους ευγνωμονεί για τη ρυμοτομία της), σίγουρα δεν θα άφηναν ανενόχλητα τα τσιφλίκια της σκιάς του Ιερού Βράχου. Το πως βρέθηκε ο (ανιδιοτελής χριστιανός και πατριώτης) Μακρυγιάννης να γίνει από φτωχόπαιδο γαιοκτήμων, όταν η Ελλάδα ήταν φτωχή και δοκιμαζόμενη, όταν άλλοι αγωνιστές πέθαιναν της πείνας και τα ορφανά περίμεναν ψωμί από τους ξένους Ιεραπόστολους, δεν μας το λέει η Εκκλησία των ελεημόνων Μιτροφόρων. Θα είναι κι αυτό ένα θαύμα. O τοκογλύφος είναι ένα χυδαίο είδος ανθρώπου, αλλά υπάρχει η εποχή και το κλίμα της, υπάρχει επίσης και η συνηγορία του Βλαχογιάννη, στο βαθμό που δεν αποτελεί ομολογία τοκογλυφίας και στο βαθμό που μεταφέρει την αλήθεια, πως κάποτε δηλαδή ο τοκογλύφος μας χάρισε και χρέη, όπως ο ίδιος όμως και μόνον αυτός ισχυρίζεται: «Σώφρων και ευφυής ηυδοκίμησεν ο Μακρυγιάννης από δε του 1815,ότε φαίνεται το πρώτον ίχνος των εμπορικών αυτού εργασιών…εργασθείς επί εξαετίαν μέχρι των αρχών του 1821,απέκτησεν ικανήν περιουσίαν, ήν αυτός λέγει ποσουμένην τω 1821 εις γρόσια 41,664.Τούτων 23,100 ήσαν η αξία των ακινήτων οικίας και αμπέλου,αι δε 18,564 ήσαν διατεθειμέναι είς δάνεια. Ητοι ο Μακρυγιάννης,αρχομένου του αγώνος είχε και εν χερσί μετρητά χρήματα, ών, άγνωστον το ποσόν. Εκ δε των οφειλομένων αυτώ, δύο μεν χιλιάδας γροσίων είχε χαρίση ήδη προ της εξ Αρτης φυγής,επιστρέψας τας ομολογίας εις τους οφειλέτας…”χάρη οτ’είναι φτωχοί”, τα δε λοιπά πάντα μετά των ακινήτων απώλεσαν εσαεί…”. Στο Μακρυγιάννη χρεώνεται (Γ.Κακλαμάνης) μια φράση από ομιλία του στη Συνταγματική Εθνική Συνέλευση του 1843: “Αν είναι να μείνουμε εμείς νηστικοί, ας πάει στο διάβολο η ελευθερία. Έφαγαν αυτοί, ας φάμε και εμείς τώρα” (από το βιβλίο “Η Ελλάς ως κράτος δικαίου”). Ο λόγιος κομμουνιστής Ραφαηλίδης που ποτέ του δεν αυτολογοκρίθηκε ούτε στρογγύλεψε τα λόγια του (αυτό που κάνει δυστυχώς σήμερα συστηματικά σε αυτά τα θέματα η Αριστερά) θεωρούσε το ξεβράκωμα του Μακρυγιάννη ζήτημα δημοκρατικής και πατριωτικής αναγκαιότητας. Άλλωστε η «αποκαθήλωση» του μύθου του εκφραστή της ρωμιορθόδοξης ψυχής είναι «εύκολη δουλειά», αφού «είχε βάλει την κουτάλα του στη χύτρα με τις πολιτικές αμαρτίες μέχρι τη λαβή. Το τι ανακάτευε…πάντως δεν μεριμνούσε για τον χορτασμό των πεντακισχιλίων» (Ευγ.Αρανίτσης-Ελευθεροτυπία-30-1’04)

Όποια πέτρα και να σηκώσεις γύρω από το Μακρυγιάννη θα βρεθείς μπροστά στο θρησκευτικό φανατισμό του, που τον οδηγεί ακόμη και στη «νοσταλγία» για την εποχή που το λαό διαφέντευε ο Πατρίκ εφέντης με το Σουλτάνο. Ο κ.Γιώργος Μεταλληνός διαπιστώνει «μια παραδοξότητα»: « Η δουλεία….δεν επέφερε την νέκρωση» του Ελληνισμού. Αντίθετα η απελευθέρωση απέδειξε ότι η ελευθερία μπορεί να φανεί καταστροφική, αν η ψυχή χάσει την αυτοσυνειδησία της….». Επικαλείται-ποιόν άλλο-το Μακρυγιάννη που διαπιστώνει πως αν ξέραμε τι λευτεριά μας περίμενε, «θα περικαλούσαμεν τον Θεόν να μας αφήσει εις τους Τούρκους άλλα τόσα χρόνια, όσο να γνωρίσουν οι άνθρωποι τι θα ειπεί πατρίδα, τι θα ειπεί θρησκεία….φιλοτιμία…αρετή…τιμιότη». Η βαθυστόχαστη αυτή διαπίστωση του κ. Μεταλληνού, που άθελά του εκθέτει το Μακρυγιάννη, έχει αναπαραχθεί εκτεταμένα σε επετειακές ομιλίες μητροπολιτών και κρατικών (ιερο)δασκάλων συχνά χωρίς να μνημονεύεται ο αιδεσιμολογιότατος εμπνευστής της.

Το 1834, δόθηκε από τη βαυβαρική Αντιβασιλεία και το φωτισμένο αρχιμανδρίτη Θεόκλητο Φαρμακίδη ισχυρό χτύπημα στις εκατοντάδες μονές, που σύμφωνα με τον περιηγητή William Mure ήταν “κυψέλες άχρηστων κηφήνων”, καταργώντας και δημεύοντας όσες είχαν κάτω από 6 μοναχούς και στέλνοντας τις καλόγριες που ήταν σε αναπαραγωγική ηλικία στα σπίτια τους. Τετρακόσια δώδεκα μοναστήρια έβαλαν λουκέτο και από τα γυναικεία απόμειναν μόνο τρία. Περίτρομη η Σύνοδος (εικ.2 ο μητροπολίτης Αθήνας Ν.Μεταξάς) δεν τόλμησε να αντιδράσει για την κατάργηση αυτών των εστιών μόλυνσης: «Η Σύνοδος ευρίσκουσα εις τα μοναστήρια περισσότερον κακόν ή αγαθόν…γνωμοδοτεί να καταργηθώσιν όλα τα …….μοναστήρια των γυναικών» (Ναύπλιο, 31.1.1834). Έκλαψε, αντί γι’αυτήν, ο Μακρυγιάννης: «Και οι άναθεματισμένοι της πατρίδας πολιτικοί μας και oι διεφθαρμένοι αρχιερεiς… συμφώνησαν με τους Μπαυαρέζους και χάλασαν και ρήμαξαν όλους τους ναούς των Μοναστηριών». Στο μόνο που είχε όμως δίκιο ήταν ο χαρακτηρισμός των Αρχιερέων του.

Λίγο αν ψάξουμε θα βρούμε εύκολα το Μακρυγιάννη να επιτίθεται με ύπουλο τρόπο κατά των χριστιανών Ιεραποστόλων. Tο μίσος κατά των προτεσταντικών αιρέσεων είναι παλιό στην ορθόδοξη αίρεση. Ο Δοσίθεος Ιεροσολύμων, (πατριάρχης ειδικευμένος στις «Ζητείες», που έγινε επίσκοπος στα 25 του!) είχε συγγράψει και “Εγχειρίδιον ελέγχον την Καλβινικήν φρενοβλάβειαν” (Ιάσιο-1690). Ο ίδιος είχε συγκαλέσει από το 1672 Σύνοδο στην οποία συμμετείχαν Ρωμιοί, Ρώσοι και Άραβες με αφορμή την καλβινίζουσα ομολογία του πατριάρχη Λούκαρι. Η Σύνοδος ενέκρινε την ομολογία του «περί της πίστεως και θρησκείας των Γραικών» που περιείχε μαχητική επιχειρηματολογία κατά της Διαμαρτύρησης. Όταν ο Καποδίστριας επιχείρησε να εισάγει τις πατάτες διαδόθηκε ότι ο κυβερνήτης “δια της αντιθρησκευτικής και ασεβούς πράξεώς του να διδάξη την καλλιέργειαν της πατάτας, θα κάμη όλους τους ορθοδόξους ‘Αλούτερους’ (Λουθηρανούς)” και η γεύση τους και μόνο “ήθελεν οδηγήσει το χριστεπώνυμον πλήρωμα εις τα απύθμενα σκότη της κολάσεως…” (Κ.Δ.Τριανταφυλλόπουλου “Θεός και Θέμις“,Αθήναι 1912). Πιο πολύ φόβιζαν τους Συνοδικούς οι αποσχίσεις από την αμαρτωλή της μάντρα. Ο Άνδριος ιερομόναχος Θεόφιλος Λουλούδης, μαθητής στη Σύρο στο σχολείο του Αμερικανού ιεραπόστολου Κορκ, έγινε με την σειρά δάσκαλος, έχτισε σχολεία “έμπειρος περί τα αρχιτεκτονικά”, δίδαξε με την αλληλοδιδακτική μέθοδο σε σχολεία της Λακωνίας (Βρέσθενα κλπ) και απέβαλε το 1834 το σχήμα του για να παντρευτεί (Τρ. Ευαγγελίδης “Η Παιδεία επί Τουρκοκρατίας”-1936, ανατύπωση από τις “Αναστατικές Εκδόσεις Δ.Ν.Καραβία, Βιβλ.Ιστ.Μελετών). Μάλιστα σαν φίλος του Καϊρη, είχε παραπεμφθεί μαζί του και με άλλους δυο, για να δικαστεί στις 21 Δεκεμβρίου 1852, «κεκλεισμένων των θυρών», στο πλημμελειοδικείο Σύρου, «ὡς συνεταῖροι καὶ διαδόται θρησκευτικῆς αἱρέσεως μὴ ἀναγνωρισμένης ὑπὸ τῆς Κυβερνήσεως καὶ οὐσιωδῶς ἀντιβαινούσης εἰς τὰ δόγματα τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας καὶ ἐπὶ προσηλυτισμῷ, κατ’ ἐπανάληψιν χλευάσαντες τὰ δόγματα καὶ τὰ μυστήρια τῆς Ἐκκλησίας.»

….

Συνεχίζεται Δευτέρα 21.03

About these ads
This entry was posted in Ασμοδαίος, Γράμμα από το Ληξούρι, ανορθολογισμός, ιστοΕπιφυλλίδες, κοινωνία/πολιτική. Bookmark the permalink.

38 Responses to Μακρυγιάννης: Ένας (μισαλλόδοξος) Ρωμιός

  1. αδαμάντιος says:

    όλοι οι Αλούτεροι στην Κόλαση!

  2. eklag says:

    ”Τι θέση έχει ανάμεσό μας ένα βιβλίο σαν τα Οράματα και θάματα;
    Και τι χρειάζονται οι αλαφρο’ί’σκιωτοι στον μικρόψυχο καιρό μας…”
    (ΔΙΑΒΑΖΩ αριθμ.101)
    Η συνολική θεώρηση μιας προσωπικότητας προκειμένου για την
    αντικειμενική της-στο μέτρο του δυνατού-αποτίμηση είναι εκ των ων ουκ άνευ…
    Πώς μπορεί π.χ. να μην συνεκτιμηθούν…εκτιμήσεις όπως των κων
    Θ.Βερέμη και Στ.Παπαγεωργίου για τον Μακρυγιάννη;
    ”…είναι φανερό ότι θεωρεί έθνος και κράτος ως δύο μη ομοούσιες
    όψεις του ίδιου νομίσμστος και ότι οι υπηρεσίες προς το έθνος
    πρέπει να πληρώνονται από το κράτος αφού το πρώτο είναι τίμιο και άυλο,ενώ το δεύτερο υλικό και εξουσιαστικό…”
    Πόσοι διαφωνούν επί της ουσίας κι ό,τι αυτή συνεπάγεται;

  3. “Το 1834, δόθηκε από τη βαυβαρική Αντιβασιλεία και το φωτισμένο αρχιμανδρίτη Θεόκλητο Φαρμακίδη ισχυρό χτύπημα στις εκατοντάδες μονές, που σύμφωνα με τον περιηγητή William Mure ήταν “κυψέλες άχρηστων κηφήνων”, καταργώντας και δημεύοντας όσες είχαν κάτω από 6 μοναχούς και στέλνοντας τις καλόγριες που ήταν σε αναπαραγωγική ηλικία στα σπίτια τους. ”

    Και ήταν αυτό, Λασκαράτε, μια δίκαιη πράξη; Γνώρισμα κράτους δικαίου ή απολυταρχίας;

    • laskaratos says:

      Kύριε Αναγνωστόπουλε,
      είστε έγκριτος Νομικός και απορώ με την ερώτησή σας.
      Θα ευσταθούσε αν με ερωτούσατε αν ήταν σωστό αυτά τα άντρα της απάτης να κλείσουν χωρίς οι απατεωνες που τα κατοικούσαν να καταδικαστούν σε καταναγκαστικά έργα διότι εξαπατούσαν, λήστευαν, τρομοκρατούσαν, αποβλάκωναν φανάτιζαν, δηλητηρίαζαν με θρησκευτικό μίσος τον κοσμάκη, πέρα από αισχρές πράξεις παιδεραστίας που αποδεδειγμένα ενδημούν σε αυτά τα σπήλαια των ληστών.

      Αν ξεπεράσουμε όμως το τεράστιο ηθικό ζήτημα και περιοριστούμε στο Νομοκανονικό, γνωρίζετε καλά κ.Αναγνωστόπουλε πως αυτά τα ιδρύματα διοικούνται από την Ιερά Σύνοδο η οποία αν διαβάσατε στο κείμενο: “….ευρίσκουσα εις τα μοναστήρια περισσότερον κακόν ή αγαθόν…γνωμοδοτεί να καταργηθώσιν όλα τα …….μοναστήρια των γυναικών» (Ναύπλιο, 31.1.1834).

      Εγώ κυριε Αναγνωστόπουλε βάζω στοίχημα, γιατί το έχουμε δει άπειρες φορές αυτό το έργο, πως ως γονιός θα τρέχατε να αρπάξετε το παιδί σας από αυτήν την επίγεια Κόλαση, αν είχατε την ατυχία να γίνει μοναχός. Βαρέθηκα να βλέπω ευσεβείς που όταν το δικό τους παιδί φυλακιστεί εκεί μέσα, ξεχνάνε ότι έλεγαν πριν και διαμαρτύρονται γοερά για την ατυχία τους, φτάνοντας ακόμη και να εισβάλουν απειλητικοί στο μοναστήρι.

      Ελπίζω κε Αναγνωστόπουλε πως αναγνωρίζετε στη Σύνοδο το δικαίωμα να διοικεί την Εκκλησία και πως δεν θα μας πείτε πως η απόφασή της αυτή λήφθηκε κάτω από τους εκβιασμούς των Βαυαρών που γνώριζαν-με τη βοήθεια τυ Θεόκλητου Φαρμακίδη- τις μόνιμες και γνωστές απόκρυφες αδυναμίες-αμαρτίες των Αγίων Συνοδικών.
      Αρνούμαι να πιστεψω πως πιστεύετε για την Ιερα Σύνοδο κάτι τέτοιο.

      • laskaratos says:

        Για να μιλήσω όμως σοβαρά, όχι δεν συμφωνώ.
        Να γίνουν ανακρίσεις, έρευνες και δίκες για να κλείσουν τα μοναστήρια.
        Αλλά οι Βαυαροί ήταν αυταρχικοί, ο Καποδίστριας το ίδιο, έτσι ήταν οι καιροί, από όλον αυτόν τον αυταρχισμό, το κλείσιμο των αμαρτωλών μοναστηριών μιας τυραννικής Εκκλησίας θα μας πειράξει;

        Το ότι οι Βαυαροί ήταν αυταρχικοί, δεν σημαινει πως δεν έκαναν και κάποιο καλό, όπως το σχέδιο μιας πόλης.
        Απαντώ στον Χ, που ειρωνεύεται.

  4. d1amat says:

    Επιτέλους, μας τα είχαν πρήξει (συγνώμην για τις εκφράσεις μου), ο Μακρυγιάννης έτσι, ο Μακρυγιάννης αλλιώς, και τι ωραία που τα’ λεγε κλπ. Πάντα εκτιμώ τέτοια άρθρα που προσγειώνουν τα πάντα στη γη!

  5. Κωλόγερας says:

    Ρο,

    Σας συγχαίρω για το άρθρο σας. Επιτρέψτε μου όμως να κάνω μια μικρή παρέκβαση. Υπάρχει ο κίνδυνος να περάσουμε από την απλοϊκότητα και γελοιότητα του “καλού” Μακρυγιάννη, στον επίσης απλοϊκό και επίσης γελοίο “κακό” Μακρυγιάννη. Το ίδιο μπορούμε να κάνουμε και για τους πρωταγωνιστές του 1821. Κάθε ένας έχει και μια ανάποδη πλευρά στην ιστορία του. Δεν υπάρχει πουθενά ο αγνός, ο καλός, ο άμεμπτος ήρως. Θέλω να πω αν πας με το αγιόμετρο να διαβάσεις την ιστορία είναι σίγουρο πως χάθηκε το παιχνίδι.

    Δεν νομίζω ότι είναι εκπληκτικό ότι ο Μακρυγιάννης είναι ορθοδοξαράς μέχρι τα μπούνια, και φανατικός κυνηγός αιρέσεων. Δεν ξέρω αν η κριτική της ορθόδοξης εξουσίας μπορεί να μας κάνει συμπαθέστερη τη λουθηρανική/προτεσταντική τοιαύτη. Προσωπικά τις βρίσκω απεχθείς και τις δύο. Όμως αν μου έλεγες ότι η φυλή Μπαμπάτσα πιστεύει στον Τάο-Τάο και έρχονται κάποιιοι Μπαμπατσιώτες μαζί με άλλους και προτείνουν την πίστη στο Κάο-Κάο, θα αναρωτιόμουνα γιατί προτείνουν την πίστη στον Κάο-Κάο και κλείνουν τα μοναστήρια των ημίτρελών πιστών του Τάο-Τάο.

    Δεν κλείνω τα μάτια μου όμως στο γεγονός ότι εθνικό προφίλ μπορεί να μην υπήρχε τους αιώνες τους περασμένους και να κατασκευάστηκε τον 19ο και τον 20ο, αλλά θρησκευτικό προφίλ υπήρχε και παραϋπήρχε και ήταν ορθόδοξο μέχρι το κόκκαλο. Τι θα περιμέναμε λοιπόν από τη συνάντησή του με τη Δύση και τις “αιρέσεις” της;

    Προσοχή όμως. Ο Μακρυγιάννης του Σεφέρη δεν είναι μόνο ο Έλλην Πατριώτης του εθνικού αφηγήματος. Ο Μακρυγιάννης του Σεφέρη είναι πριν από όλα μαρτυρία υπέρ της δημοτικής. Εδώ να ξεχωρίσεις το “προοδευτικο” από το “συντηρητικό” είναι πολύ δύσκολο. Στην ιστορία δεν χωράνε όλοι και όλα σε αυτά τα σχήματα. Σε μια απλή πρώτη προσέγγιση χωράνε και παραχωράνε, σε δεύτερη ανάγνωση όμως συναντάμε προβλήματα.

    Όταν ξεκινήσει η αποδόμηση του Βενιζέλου για παράδειγμα αυτό περί προόδου και συντήρησης θα γίνει εύκολα αντιληπτό.

    • laskaratos says:

      Βεβαίως υπάρχει αυτό το στοιχείο, του δημοτικισμού κλπ, το επισήμανα και είπα πως δεν θα ασχοληθώ.
      Εδώ επικέντρωσα κυρίως στη θρησκευτική του μισαλλοδοξία, που θα τη δούμε κυρίως στο β΄μέρος.

      Με την ευκαιρία, ευχαριστώ τους φίλους που πρόσθεσαν κι άλλα στοιχεία για τον Μακρυγιάννη.

  6. Ο Μακρυγιάννης δεν ήταν απλά ένας θρησκόληπτος. Ιστορικά θα μπορούσαμε τούτο να το δικαιολογήσουμε λόγω της αμορφωσιάς και του γενικού κλίματος της εποχής. Πολλά (πάμπολλα λέει για αυτόν ο Κορδάτος που μελέτησε την περίπτωσή του διεδοξικά). Ο Μακρυγιάννης ήταν ένας κατεξοχήν συμφεροντολόγος. Μπροστά στο συμφέρον του (κυρίως σε χρήματα και θέσεις πολιτικές και στρατιωτικές) δε φοβήθηκε να συγκρουστεί με τον Κολοκοτρώνη [αντικειμενικά θεωρείται από τα πιο δημοκρατικά πνεύματα της εποχής, δεδομένης της οικονομικής και πολιτικής κατάστασης της εποχής του], την κυβέρνηση Μιαούλη, Μαυροκορδάτου, την Αντιβασιλεία κλπ. Με όλους συγκρούστηκε, αλλά μόλις έπαιρνε κάτι, αμέσως τα έβρισκε μαζί τους.

    Ο Μακρυγιάννης εξέφραζε σε σημαντικό βαθμό όλα εκείνα τα στοιχεία που σνέφεραν την ελίτ των διανοουμένων να προβάλλουν. Όπως γράφεις κι εσύ εξέφραζε το θρησκευτικό αίσθημα, τον πατριωτισμό και το σεβασμό στην αρχαιότητα επειδή αυτά ήταν τα κύρια στοιχεία που ήθελε να προβάλλει η άρχουσα τάξη.

  7. X says:

    Οι Γερμανοί (Βαυαροί) είναι φίλοι μας!!!!!

  8. Λασκαράτε, σίγουρα θα σου επιτεθούν πολλοί και πάλι, για την απομυθοποιητική σου βαριά, η οποία τώρα ήρθε η σειρά να πέσει πάνω στον φτιασιδωμένο ανδριάντα του Μακρυγιάννη. Το βλέπω από τις διευκρινίσεις σου, ότι ήδη έχεις φορέσει το σχετικό σου κράνος.
    Μην ξεχνάς όμως κι όλους εμάς που είμαστε με το μέρος σου. Με το μέρος της πάσας αλήθειας. Να μην το ξεχνάς ποτέ. Να το θυμάσαι κάθε στιγμή. Και δεν τα λέω αυτά διότι διακρίνω κανένα ίχνος φόβου. Όχι γι’ αυτό. Το λέω για μια λιγοστή συμβολή στην ηρεμία του νου και της ψυχής σου. Για τίποτε περισσότερο.

  9. giorgos says:

    για τον Μακρυγιαννη γραφει στο βιβλιο του ο γ.κακλαμανης’

    ” Υπαρχουν βασιμοι λογοι να υποτιθεται πως ο πραγματικος δολοφονος του Καραισκακη υπηρξε ο Μακρυγιαννης .
    Δολοφονος επι πληρωμη , δηλαδη.
    Ο Μακρυγιαννης ως γνωστον , προσπαθει με χρηματα του σερ Ριτσαρντ Τσωρτς να διαλυση τον στρατο του Καραισκακη , υπο την ιδιοτητα του ως “φρουραρχου των αθηνων” (αξιωμα αγνωστου αρμοδιοτητος , αφου η αθηνα ηταν ακομη τουρκικη επικρατεια και επροκειτο ακριβως με την μαχη να γινη η οχι ελληνικη ).
    Ο Μακρυγιαννης ειναι ο τελευταιος ανθρωπος με τον οποιον συνομιλει ο Καραισκακης ( και μαλιστα υπο την ιδιοτητα του ως “υπασπιστη” του σερ Ριτσαρντ Τσωρτς ) προ της δολοφονιας του , που επακολουθει αμεσως , βληθεντος δε του Καραισκακη του βουτηξε και το αλογο , καθως παριστανει στον πινακα του ο Ησαιας.
    Για το αλογο φιλονικουσε με τον Καραισκακη μερες πριν , “αλογο” δε τοτε εσημαινε οτι και σημερα “πρωθυπουργικη Μερσεντες” , δηλαδη επροκειτο για αμφισβητηση ηγεσιας .

    Το αξιοσημειωτο ειναι ομως — κι΄αυτο δειχνει καλα τους τροπους των ιδεολογικων επιχειρησεων στην Ελλαδα και τα οσα αυτοι προυποθετουν — πως επεβληθη ο Μακρυγιαννης ως “εθνικη φυσιογνωμια”
    Ο ιδιος δεν απετολμησε να εκδωση τιποτε ποτε , διοτι βεβαια εζουσαν οι συγκαιρινοι του , που ηξεραν την πραγματικοτητα (οτι υπηρξε ο πρωταιτιος της καταστροφης του Φαληρου ).
    Ουτε και ο γυιος του , που υπηρξε φαυλοβιος πολιτευτης στην Αθηνα , καθ’ ολη την διαρκεια του β΄μισου του 19ου αι. (δηλ.περιοδο που ολοκληρωνεται η εκδοση των Απομνημονευματων ολων των αγωνιστων) γνωριζει κατι περι των απομνημονευματων του πατρος .
    Αυτα ” ανακαλυπτονται” 100 χρονια περιπου μετα απο τα γεγονοτα που αναφερουν ( αφου πια ουδεις ζη για να τα επιβεβαιωση η να τα διαψευση) και μαλιστα απο λογιον.
    Και παλι με μια ιδιομορφια ‘ οχι στα αρχεια του κρατους που δουλευε ο Βλαχογιαννης , αλλα σε ενα σαρδελλοντενεκε !
    Εν παση περιπτωσει αποσαρδελλοποιουνται , “τακτοποιουνται” και εκδιδονται σαν πεποιημενο story και σε μια τελειως χριστιανοειδη και πλαστη γλωσσα , τα φεστιβαλ και οι “εκδηλωσεις ” μεταβαλλουν τον Μακρυγιαννη σε “εθνικον ηρωα”
    και ουτω πως περνανε ιδεολογικα τα 3/4 του παροντος αιωνος.

  10. Νίκος Βασιλείου says:

    XAXAXAXAXAXAXAXAXAXAXAXAXAXAXAXAXAXAXAXAXAXA

    Οι πατάτες θα μας στείλουν στην κόλαση

    ΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑ

    Δεν μπορώ να το σχολιάσω… πολλά μου περνούν απο το μυαλό αλλα μόνο το γέλιο μένει

    ΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑΧΑ

  11. Βολταίρος says:

    O Ραφαηλίδης ξεμπρόστιασε τον Μακρυγιάννη.
    Ο Γ.Μεταλληνός και οι φίλοι του του τη φυλάγανε.
    Διαβάστε

    http://www.phorum.gr/viewtopic.php?f=52&t=127691&p=1302135&hilit=%CE%BA%CE%BF%CE%BB%CE%BB%CE%B9%CE%B1%CF%82

    Re: Ο φαγάνας Μακρυγιάννης
    από ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΩΝ » Αύγουστος 6th, 2008, 6:03 pm

    periektikos έγραψε:
    ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΩΝ έγραψε:
    θα σας πω μια ιστορια για να καταλαβετε ποσο καραγκιοζης ηταν ο Ραφαηλιδης…

    Ο Ραφαηλίδης είχε γεννηθεί γύρω στο 1930, άρα ήταν 13 ετών όταν άρχισε ο εμφύλιος, κ.τ.λ.. Ο πατέρας του ήταν καθηγητής φιλόλογος, αλλά κομμουνιστής, εντεταγμένος στο ΚΚ. Και η μάνα του δασκάλα ή καθηγήτρια -νομίζω δασκάλα. Και είχαν έξι παιδιά. Τον συλλαμβάνουν τον πατέρα Ραφαηλίδη και τον κλείνουν στη φυλακή, ως κομμουνιστή. Την απολύσαν και τη μάνα του κι άρχισε να πλένει σπίτια, να καθαρίζει σπίτια. Αλλά είχε τα παιδιά. Αυτός ήταν ο πρώτος, μαζί με αδελφούς και αδελφές (έχω γνωρίσει 2-3) που κατεβαίνανε στα 2 και 3 ετών παιδιά. Τί να κάνει; Ο παπάς του χωριού -κάπου έξω από τη Κοζάνη- με τη παπαδιά του είχαν έξι παιδάκια. Και της λέει ο παπάς, χωρίς να φοβηθεί (αιωνία του η μνήμη! Άν ζεί ο Θεός να τον έχει καλά!) ότι θα γίνει μίασμα, ότι έχει «τα φίδια του κομμουνισμού» στο σπίτι του, μαζεύει τη μάνα του Ραφαηλίδη και τα έξι παιδιά και λέει: «Έξι έχω εγώ και έξι, δώδεκα, μου στέλνει ο Θεός». Για να μπορέσει εκείνη να δουλέψει. Και 3-4 χρόνια, όσο κράτησε ο εμφύλιος πόλεμος, τα παιδιά του καθηγητού Ραφαηλίδη, ήταν στο σπίτι του παπά και μεγαλώσανε με τον παπά.

    ε αυτος ο ανθρωπος εγινε ο πιο φανατικος αντιχριστιανος λησμονοντας τον παπα που τον μεγαλωσε σε δυσκολα χρονια…

    ρουμελιωτς έγραψε:
    εδω αριστο να πω κατι για το σχωρεμενο…

    αμα γερασε πιθανα να θυμηθηκε τον παπα που το κρατησε στην ζωη…εξομολογηθηκε και μεταλαβε …πεθανε χριστιανος…

    Αχ βρε Αρίστο, ή αφελής είσαι ή ψευτράκος. Έκανα μια μικρή έρευνα, ο Ραφ είχε μία αδερφή και έναν αδερφό, που στο διάολο βρήκες εσύ ότι ήταν έξι αδέρφια; Και ειχες γνωρίσρι και 2-3; Ούτε ένα ψεματάκι της προκοπής δεν μπορείς να πεις ρε; Την ιστορία σου δεν την σχολιάζω άλλο, μπορεί και να την έβγαλες από το μυαλό σου. Μην πίνεις πολύ.

    Εσύ ρουμελιώτη που έχεις άποψη για όλα και πάντα σου φταινε τα δουλικά της αριστεράς μάθε να μην πιστεύεις την κάθε μπαρούφα που σου σερβίρουν, άντε μπας και μπορέσεις να πεις και τίποτα σοβαρό.

    Παπαδοπαίδι να σου πω την ιστορία του Ραφ με τον αρχιμανδρίτη καθηγητή του που πηδιότανε;

    π. Γεωργιος Μεταλληνός – Τὸ τέλος ἑνὸς ἄθεου
    ἡ περίπτωση τοῦ Βασίλη Ραφαηλίδη
    Απόσπασμα από ομιλία του π. Γ. Δ. Μεταλληνού στον Άγιο Αντίπα στο Γουδί, στις 13-10-2005. Απομαγνητοφώνηση: Θ. Α. Επιμέλεια: Θωμάς Δρίτσας

    Ορισμένες φορές, είμαστε βιαστικοί στην κρίση μας για τους άλλους. Θεωρούμε πως εύκολα μπορούμε να κατηγοριοποιούμε ανθρώπους, και να αποφασίζουμε ποιος σώζεται και ποιος όχι. Όμως η κρίση του Θεού είναι πολύ διαφορετική από την δική μας.

    ——————————————————————————–

    Ερώτηση από το ακροατήριο: «Είναι αλήθεια ότι ο Ραφαηλίδης πέθανε μετανοημένος;»
    Η απάντηση του π. Γ. Δ. Μεταλληνού: Μακάρι να πεθάνω κι εγώ έτσι! Εδώ, τώρα, θα απαντηθεί το «Πού βρίσκεται ο Χριστιανισμός;» του πρώτου ερωτήματος.

    Το πού φθάνει ο κάθε άνθρωπος ο Θεός το ξέρει. Γι’ αυτό, όταν κοιμηθεί ο άνθρωπος, από τα λείψανα αναγνωρίζουμε τη κατάστασή του. Τον Κωλέττη τον ξέθαψαν και βρομούσε τόσο πολύ που έπεφτε λιπόθυμος ο κόσμος. Ήταν τυμπανιαίος δε -κι όχι λείψανο που ευωδιάζει- κι απομακρύνονταν όλοι από τη βρόμα. Και φέρανε τον μητροπολίτη Αθηνών, ο οποίος διάβασε ευχή στο λείψανο -ο μητροπολίτης πήγε να πάθει συγκοπή!- κι αμέσως διαλύεται το λείψανο.

    Τώρα θα σας πω και για τον Ραφαηλίδη. Εγώ ξέρω ότι ζήτησε να κηδευτεί. Του έστειλα τον μητροπολίτη Ναυπάκτου και διόμιση-τρεις ώρες μιλούσαν σαν εξομολόγηση και από ‘κει και πέρα ο Θεός ξέρει τι έγινε. Διότι εκεί που έζησε αυτός είναι πολύ δύσκολο να κάνεις μετάνοια εντυπωσιακή. Δεν ξέρουμε κατά πόσο οι εντυπωσιακές μετάνοιες είναι πραγματικές μετάνοιες και κατά πόσον είναι φιγούρα και επιφάνεια. Γι’ αυτό, μη λέμε ποτέ «Είπε ο Μεταλληνός, πώς πέθανε ο Ραφαηλίδης». Μ’ εμάς τι θα γίνει, όταν έλθει η ώρα μας; Πώς θα φύγουμε από το κόσμο; «Χριστιανά τα τέλη της ζωής ημών, ανώδυνα, ανεπαίσχυντα, ειρηνικά», σε κάθε ακολουθία λέμε δέκα φορές αυτό το πράγμα -και παραπάνω. Δεν είναι τυχαίο.

    Πού βρίσκεται ο Χριστιανισμός; Ο ίδιος ο Ραφαηλίδης πήρε ένα μάθημα γιατί με ήθελε εμένα για να χτυπάει συνεχώς παπάδες και δεσποτάδες. Εμένα όμως μου συμπεριεφέρετο με ευγενικό τρόπο, αλλά ήθελε η παρουσία μου και μόνο να του δίνει αφορμή για να κάνει το κατηγορητήριο. Γιατί;

    Μετά από κανναδυό χρόνια από τους διαλόγους αυτούς μαλώνει με τον Ευαγγελάτο στο ΣΚΑΪ, τότε. Και του λέει του Ευαγγελάτου: «Βρε παιδιά, μου χρωστάτε πάνω από ένα εκατομμύριο δρχ.», μιλούμε για τα τέλη του ’80 με αρχές του ’90. «Δεν με καλείτε εδώ πέρα για να προκαλώ καβγάδες και να έχετε τηλεθέαση; Μου’ πατε ότι θα μου δίνετε 20.000 δρχ. για κάθε καβγά». Το’ λεγε αστεία, αλλά ήταν πραγματικότητα. Και του λέει ο Ευαγγελάτος, γελώντας, «Θα φροντίσω να τα πάρεις». Αυτός ήταν ο ρόλος του Ραφαηλίδη. Θα μου πείτε: «κακώς»! Εντάξει! Αλλά έτσι έμαθε ο άνθρωπος! Θα τον διορθώσω εγώ σε μία μέρα; Σημασία έχει πώς θα φτάσει να καταλάβει αυτό που κάνει.

    Αυτό το έφερε ο Θεός ως εξής: τότε στον ΑΝΤ1 είχε πάει ο Μάκης Τριανταφυλλόπουλος. Με παίρνει τηλέφωνο και μου λέει: «Παπα-Γιώργη, ο Ραφαηλίδης μου ζήτησε την Πέμπτη να κάνουμε μία εκπομπή οι τρεις μας. Εγώ συντονιστής, ο Ραφαηλίδης από ‘δω κι εσύ από ‘κει». «Τι εκπομπή θα είναι αυτή;» λέω. «Ο Ραφαηλίδης θέλει να εξομολογηθεί δημόσια». «Αφού θέλει, εντάξει», λέω. Πήγα λοιπόν και μάλιστα κάθε φορά που συναντιόμουν με τον Ραφαηλίδη είχα ένα φόβο. Προσευχόμουν περισσότερο! Έλεγα «Χριστέ μου, δώσε μου δύναμη, όχι να τον κατατροπώσω, αλλά αυτό που θα του πω να πιάσει». Εμένα δεν μ’ ένοιαζε να τον «νικήσω»! Άμα τον «νικούσα» μήπως θα’ παιρνα αύξηση μισθού…; Συγγνώμη, είμαι ο τελευταίος. Αλλά με τη Χάρη του Θεού αγωνίζομαι να φύγω από τον φαρισαϊκό Χριστιανισμό της επίδειξης. Περνάς μπροστά από ένα ναό λ.χ. και μία κυρία έκαμνε μεγάλο σταυρό. Διάβαζε από σωματείο κάποιο φυλλάδιο και μου λέει: «Πάτερ, δεν κάνετε καλά το σταυρό σας». Λέω «Γιατί; Σταυρός δεν είναι;». «Μεγάλος σταυρός πρέπει να είναι». «Μεγάλους σταυρούς κάνουν οι Φαρισαίοι», της λέω. Επειδή εγώ δεν είμαι Φαρισαίος και δεν θέλω να με δει ο κόσμος. Κάνω το σταυρό κι αν μπορώ και κάτω από το ράσο.

    Τι είπε, λοιπόν, ο Ραφαηλίδης; Διηγήθηκε τη ζωή του. Ο Ραφαηλίδης είχε γεννηθεί γύρω στο 1930, άρα ήταν 13 ετών όταν άρχισε ο εμφύλιος, κ.τ.λ.. Ο πατέρας του ήταν καθηγητής φιλόλογος, αλλά κομμουνιστής, εντεταγμένος στο Κ.Κ. Και η μάνα του δασκάλα ή καθηγήτρια -νομίζω δασκάλα. Και είχαν έξι παιδιά. Τον συλλαμβάνουν τον πατέρα Ραφαηλίδη και τον κλείνουν στη φυλακή, ως κομμουνιστή. Την απολύσαν και τη μάνα του κι άρχισε να πλένει σπίτια, να καθαρίζει σπίτια. Αλλά είχε τα παιδιά. Αυτός ήταν ο πρώτος, μαζί με αδελφούς και αδελφές (έχω γνωρίσει 2-3) που κατεβαίνανε στα 2 και 3 ετών παιδιά. Τι να κάνει; Ο παπάς του χωριού -κάπου έξω από τη Κοζάνη- με τη παπαδιά του είχαν έξι παιδάκια. Και της λέει ο παπάς, χωρίς να φοβηθεί (αιωνία του η μνήμη! Αν ζει ο Θεός να τον έχει καλά!) ότι θα γίνει μίασμα, ότι έχει «τα φίδια του κομμουνισμού» στο σπίτι του, μαζεύει τη μάνα του Ραφαηλίδη και τα έξι παιδιά και λέει: «Έξι έχω εγώ και έξι, δώδεκα, μου στέλνει ο Θεός». Για να μπορέσει εκείνη να δουλέψει. Και 3-4 χρόνια, όσο κράτησε ο εμφύλιος πόλεμος, τα παιδιά του καθηγητού Ραφαηλίδη, ήταν στο σπίτι του παπά και μεγαλώσανε με τον παπά.

    Και μου λέει: «Αχ παπα-Γιώργη!» κι άρχισε να δακρύζει ο Ραφαηλίδης. Θεός σχωρέσ’ τον! «Δεν θα ξεχάσω ποτέ εκείνον τον παπά!». Οπότε, λέω μέσα μου, «Ήλθε η ώρα». Του λέω, «Κύριε Ραφαηλίδη, με συγκλονίσατε, πραγματικά, με τη στάση αυτού του παπά να μη φοβάται ότι θα τον πουν -ο δεσπότης πρώτα- κομμουνιστή! Το δεύτερο το οποίο με ενθουσιάζει, είναι ότι ψάχνετε συχνά να βρείτε Ορθοδοξία. Να η Ορθοδοξία! Αυτή είναι η Ορθοδοξία! Ψάχνετε να βρείτε δεσποτάδες και παπάδες…! Αυτός, είναι ο παπάς ο Ορθόδοξος!». «Έχεις δίκιο», μου λέει. Μέσα μου έλεγα, «Δόξα Σοι Κύριε, δόξα Σοι!». Τρία χρόνια κουβεντιάζαμε, μαλώναμε κι εκείνη τη στιγμή μου λέει «έχεις δίκιο».

    Και μετά μου παρουσίασε ένα καθηγητή του, παπά ή αρχιμανδρίτη, ο οποίος έπαιρνε παιδιά για να «κάνει» ό,τι κάνει, και στο Ραφαηλίδη είχε δώσει φωτογραφική μηχανή (δεν είχανε φίλμ τότε) για να φωτογραφίζει τις πόζες αυτές. Και μου λέει «Τον είδα στο δρόμο και τον έβρισα». Λέω «Καλά του’ καμες». «Δεν είναι αμαρτία;». «Όχι, γιατί αφού δεν έχει εκείνος συνείδηση να βγάλει το ράσο και να πάει στο μοναστήρι ως μοναχός αρχιμανδρίτης, καλά του έκανες (και στο δρόμο να του το λέμε!)». Αν έχω αποδείξεις, βέβαια! Και μετά πήγαμε σε άλλες συζητήσεις του ιδίου θέματος.

    Σας το λέω: εξομολογήθηκε δημόσια ο Ραφαηλίδης! Και του λέω: «Να η Ορθοδοξία».

    Ήταν κι ένα άλλο, μετά από λίγο καιρό. Δεν ξέρω αν θυμάστε ένα γεροντάκι που είναι στο Μοναστηράκι, ο π. Σωφρόνιος, ο οποίος και μόνο με τη μορφή του σου δείχνει ποιος είναι, ο άνθρωπος! Ο Θεός ξέρει, αλλά η μορφή του σε καθηλώνει αμέσως. Και είχαμε κάποια εκπομπή με τα σκάνδαλα των Κυθήρων. Όλη η παρέα εκεί πέρα κι ο Τριανταφυλλόπουλος πρώτος, έλεγε «Να, οι παπάδες, κ.τ.λ.». Για να μη νομίζετε ότι πάω τυχαίως, μου είχε πει βέβαια αυτός πριν «Έλα να μιλήσουμε για τα σκάνδαλα των Κυθήρων». Και του λέω «Σε παρακαλώ, θα έλθω, αλλά θα έχουμε κι ένα παράδειγμα σωστού παπά, σωστού κληρικού». Να μη μείνει το δηλητήριο, μόνο! Οπότε, μου λέει «Θα σε ικανοποιήσω, σ’ το υπόσχομαι». Και πήγα επειδή μου το υποσχέθηκε. Κι έστειλε ένα δημοσιογράφο στον π. Σοφρώνιο και του πήρε συνέντευξη. Και μόλις μιλούσε για τη νεολαία ο π. Σοφρώνιος, για τη κατάσταση του κόσμου και της νεολαίας, έτρεχαν κρουνιδόν τα δάκρυα, αβίαστα, δάκρυα χριστιανικά, μετανοίας κι όχι επιδείξεως! Οπότε πετάγεται ο Ραφαηλίδης στο ημίφως -όταν βλέπαμε κι εμείς το φίλμ- και λέει «Α, παπα-Γιώργη, αυτός είναι παπάς!» Και πάλι του λέω: «Αυτή είναι η Ορθοδοξία κ Ραφαηλίδη. Όταν μιλείτε για Ορθοδοξία, μη πάτε σε μένα και σε Αρχιεπισκόπους. Να πάτε σ’ αυτόν τον παππούλη». Να, λοιπόν, πώς γίνεται αυτή η συνάντηση.

    Μίλησα μεν για το Ραφαηλίδη, για να δείτε ότι σε τέτοιες στιγμές πέθανε αλλά και από την άλλη τη πλευρά, για να σας πω: «μη κρίνετε ινα μη κριθείτε» (Ματθ. ζ΄/7, 1). Και «μη κατ’ όψιν κρίνετε, αλλά κρίσιν την δικαίαν κρίνετε» (Ιω. ζ΄/7, 24), λόγια του Χριστού μας. Δηλαδή, μην ασχολούμεθα με τους άλλους τόσο. Ας ασχοληθούμε με τον εαυτό μας.

  12. Κύτα να δεις, τώρα. Εκεί που ο άνθρωπος λέει, ε, ποιός με βλέπει, ποιός θα με καταλάβει, θα βγω και θα πω πως κάνω χιούμορ, ή πως τάχα λέω ξυπνάδες –λοιπόν, τέτοιο ατιθάσσευτο ποταμάκι ειναι η αλήθεια του ανθρώπου, και κεί ακριβώς που νομίζει ή ισχυρίζεται πως για άλλα μιλάει, εκεί ακριβώς λέει την δική του αλήθεια.

    Τη δε δική σου αλήθεια, όποιος έχει μάτια την βλέπει, κι όποιος έχει ώτα ακουείν, ακουέτω.

    Έτσι λοιπόν κυλάει ο ποταμός του κόσμου, κι εκεί που εσύ έλεγες, ε, θα πως πως είναι εμμονές του Ροϊδη, και θα κάνω και χιούμορ έτσι, εκεί ακριβώς μας είπες τη δική σου αλήθεια:

    Έχεις εμμονές, και η κρίση σου είναι μηδενική. Έχεις κι ένα σύμπλεγμα να κατηγορείς τους Έλληνες, επειδή είναι ο εαυτός σου. Τυφλός, θεότυφλος, τυφλός τα τ’ ώτα τον τε νουν τα τ’ όμματα ει. Από τυφλόν εσένα, τυφλοί ζητούν να οδηγηθούν από τα γραπτά σου –διότι τους χαϊδεύεις τ’ αυτιά και νομίζουν, οι ανόητοι, πως βρήκαν τον θεό που έψαχναν να βρουν.

    Νομίζεις πως έγραψες τίποτις σπουδαίο, μα λαφαζανιές και αερολογίες έγραψες, ισχυρισμούς επί ισχυρισμών, και χαρακτηρισμούς πολλούς. Το να μας λες που γράφτηκε το δείνα δεν κάνει το γραπτό σου ουσιαστικό. Ουδεμία πηγή εποχής παρουσίασες, ουδένα στοιχείο επί της ουσίας. Μόνο ισχυρισμούς και χαρακτηρισμούς, ωσάν να βάφονταν αυγά με χαρακτηρισμούς.

    Νομίζεις, και νομίζουν ως φαίνεται και πολλοί από τους αναγνώστες σου, πως ανέγνωσαν και τίποτις της ουσίας. Αέρα κοπανιστό ανέγνωσαν. Ως πάντοτε, όλα είναι θέμα ενός επαρκούς αναγνώστη.
    -.

    • Po says:

      εσύ πάντως τίποτα δεν μπόρεσες να προσθέσεις ή να αφαιρέσεις γιατί αυτό, προϋποθέτει γνώμη (από γνώση, έστω μικρή), την οποία ούτε καν τόλμησες να εκφράσεις από φόβο μην εκτεθείς σε κάποιους που γνωρίζουν (έστω ελάχιστα) ή ακόμη κουβαλούν αμφιβολίες, πράγμα υγιές. Μην φοβάσαι, εσύ δεν θα αρπάξεις δυτική… αλλοτρίωση, σου έκαναν εμβόλιο όταν σαράντισες, ήσουν μικρούλης τότε, δεν μπορούσες να εκφράσεις αντιρρήσεις, είτε τις είχες, είτε όχι. Περαστικά.

      (τα εύσημα στον κ. Λασκαράτο, αυτός έγραψε το εξαίσιο κείμενο που λάτρεψες -love at first site!)

    • Mefisto says:

      Πάτερ Κωνσταντά δεν βρήκες μια λεξούλα τόση δα να πεις πάνω στο κείμενο.
      Γιατί τοση φτώχεια;

  13. pap says:

    Ο Μακρυγιάννης είναι ένας από τους πιο ισχυρούς μύθους της νεότερης Ελλάδας. Αριστεροί, δεξιοί και νεορθόδοξοι τον θεωρούν δικό τους, οι λογοτέχνες τον θαυμάζουν, οι πατριώτες τον επικαλούνται και όλοι δέχονται ότι ο Ρουμελιώτης αγωνιστής με το “απελέκητο” γράψιμο ενσαρκώνει όσο κανένας άλλος τα εθνικά μας ορμέφυτα: ανθρωπιά, ελευθερία, δικαιοσύνη, καλαισθησία, αγάπη για την πατρίδα. Όπως όλοι οι μύθοι όμως, έτσι και ο Μακρυγιάννης δεν προέκυψε αλλά κατασκευάστηκε. Το βιβλίο “Διαβάζοντας τον Μακρυγιάννη” αναλύει προσεκτικά τις αναγνώσεις του Βλαχογιάννη, του Θεοτοκά, του Σεφέρη και του Λορεντζάτου, για να αναδείξει τους τρόπους με τους οποίους ο μύθος του Μακρυγιάννη εμπλέκεται με τις μεταλλάξεις και τα σταθερά σημεία της νεοελληνικής ιδεολογίας, από το κίνημα του δημοτικισμού και τη γενιά του ’30, μέχρι τη νεορθοδοξία και τον σύγχρονο ελληνοκεντρισμό. Ο Μακρυγιάννης, αυτός ο υποδειγματικός Έλληνας, είναι ένα από τα κλειδιά που μας βοηθούν να καταλάβουμε πώς κατασκευάστηκε και πώς λειτουργεί η έννοια της ελληνικότητας.
    http://www.ebooks.gr/book/144035

  14. Κωλόγερας says:

    Μην ξεχνάτε και τις θέσεις Μακρυγιάννη στη διαμάχη “αυτοχθόνων”-”ετεροχθόνων”.

  15. Τζόνσον ο Αλογόμυγας says:

    Πολύ χολή για τον Μακρυγιάννη.
    Ας είναι.
    Η ταμπακέρα όμως είναι αλλού και δεν είναι άλλος από τον Καΐρη.
    Να υποθέσω πως αν δεν βάζατε το roides, η δεύτερη επιλογή θα ήταν kaires;

  16. χαρη says:

    Χρήσιμη η αποκαθήλωση (ή απομυθοποίηση) τού Μακρυγιάννη, Λασκαράτε, και πολύ καλά τα είπες κατά τη γνώμη μου.
    Θα’θελα να προσθέσω δύο πράγματα:
    τό ένα είναι σχετικό με την “γλώσσα τού μακρυγιάννη” (μολονότι είπες ήδη ότι εσύ δεν ασχολείσαι μ’ αυτό (και καλά κάνεις, δεν είναι αυτό το θέμα σου…)) : πάντως η γλώσσα τού μακρυγιάννη δεν είναι “μόνη της” εκείνη την εποχή, όσα απομνημονεύματα έχουμε περιλαμβάνουν στοιχεία εκείνης τής (καθαρής και γεμάτης αυτοπεποίθηση) δημοτικής, ακόμα και όταν μεσολάβησαν “διορθώσεις γραμματικών” – αλλά ας πούμε ότι μπορούμε να τού αναγνωρίσουμε τού μακρυγιάννη το γεγονός ότι τό δικό του κείμενο μάς παραδίνεται “αδιόρθωτο”
    το άλλο έχει να κάνει με την υπερτίμηση τού βασίλη ραφαηλίδη ως ιστορικού: ο άνθρωπος μια ζωή με τον κινηματογράφο ασχολιότανε, τώρα γιατί πάει να γίνει “ιστοριογραφικός θεσμός” από κάτι λίγα που’γραψε πριν αποδημήσει, δεν μπορώ να το καταλάβω
    (μού θυμίζει την “αποθέωση” τού γιάννη σκαρίμπα ως “ιστορικού” παλιότερα, με το “21 και η αλήθεια” (που όμως γράφτηκε μες στη χούντα και ήταν τολμηρό αναμφίβολα από μεριάς του), το οποίο πάντως λίγο έλειψε (ή δεν έλειψε;) να μετατρέψει τον σημαντικό έλληνα πεζογράφο σε απλό λιβελο-ιστοριοδίφη)
    εν πάση περιπτώσει με τούτα και με κείνα ξεχνάμε το έργο ζωής ενός ανθρώπου που έγραψε ένα απ’ τα σημαντικότερα βιβλία ιστορίας για την ελληνική επανάσταση – μιλάω για τόν
    “εσωτερικό αγώνα” τού τάκη σταματόπουλου
    που εκδόθηκε σε 4 τόμους από τις εκδόσεις “κάλβος” – τέλη τού ’70

    (αλλά ίσως, ήδη, από τον τίτλο φαίνεται τό πόσο λίγο δημοφιλές πράγματι μπορεί να είναι)

  17. giorgos says:

    Ο Μακρυγιαννης – γραφει ο γ.κακλαμανης -δεν μπορει να αποτελεση πνευματικο οροσημο ,ο μακρυγιαννης δεν ειναι Σολωμος ,ουτε μπορει να εκληφθη σαν τετοιος . Ειναι η γνησια απλοικη εκφραση , η συναισθηματικη απλοποιηση , που υπεστη ο ελληνισμος στα χρονια της τουρκοκρατιας . Ειναι η μετατροπη του δημοτικου τραγουδιου στον πεζο λογο . Ευρωστη γλωσσα γιατι γραφει οτι βλεπει. Ο Μακρυγιαννης οπως και το δημοτικο τραγουδι δεν εχει να καμη με νοηματα αλλα με αμεσα αισθηματα . Ο Μακρυγιαννης περιγραφει τις αισθησεις του . Ο κορμος ολης αυτης της συναισθηματικης υπαρξης , ειναι το αρχεγονο απλωμα πανω στην εννοια της πατριδας , που εδω , οπως και στο δημοτικο τραγουδι , εχει παρει μια ενστικτη και αξεπεραστη μορφη επιβιωσης .
    Πατριδα παει να πη μια συντηρητικη δυνατοτητα επιβιωσης . Το διωξιμο του Τουρκου σημαινει ανεξαρτησια και οχι την ελευθερια του Σωλομου . (ελευθερια σημαινει ανεξαρτησια εν οψει καποιας πνευματικης επιδιωξης ).

  18. giorgos says:

    Το επεκεινα του Μακρυγιαννη προσπαθει να καλυψη ο Σεφερης .
    Η ποιηση του Σεφερη δεν δεχεται πνευματικην αναγωγη .
    Ειναι ποιηση της υψηλης τεχνικης πανω στους ελληνικους μυθους και καυμους .
    Ειναι δηλ. ποιηση που δεν εξερχεται των συνορων . Ο Σεφερης ειναι ο νεοτροπος Παλαμας με συγχρονη ποιητικη ευαισθησια .
    Ειναι η ποιηση της λεξης με την πολυσημαντη συμβολικη εκφραστικοτητα -μια επιτευξη που στην Ευρωπη κατωρθωθηκε απο τον περασμενο αιωνα . Η λεξη του Σεφερη αγγιζεται . Η ποιηση του σαν συνολο , ειναι η ποιηση του αμεσου αισθηματος , και του μικρου χαμενου ποθου. Πνευματικην αναγωγη δεν επιδεχεται .
    Μολις που μπορει να βαλη καποιαν αχνη ιδεα ματαιοτητας στον ερωτα .
    Στον “ερωτικο λογο” του , ξεκινωντας απο τον δανεισμενον απο τον Ελιοτ συμβολισμο του ροδου , φθανει στο τελος να μας αποκαλυψη οτι ο “κοσμος ειναι απλος” . Αφου ετσι ειναι ο κοσμος στο πιο περιπλοκο φαινομενο του , δηλ. απλος και συνεπως οδυνογονος , σε καποιαν αλλη καταφυγη , περαν απο αυτη την απλοτητα , πρεπει να οδηγηθη η υπαρξη μας .
    Ειναι η μονη “ιδεα” που βρισκει κανεις διατρεχοντας τον Σεφερη
    Ολη η αλλη του ποιηση , οπως ορθα λεει ο ειδικος κ.sherrad στα δοκιμια του , ειναι μια ποιηση προς τα κατω . Προς το απλο αισθημα και την αρχεγονη αναφορα . Ενω του Ελιοτ , παρατηρει,κινει προς τα ανω , προς καποιον αποκαλυπτικο κοσμο ιδεων (σελ.194) και χαρακτηριζει σωστα.
    Μην ξεχναμε οτι οι Αγγλοι εκοπιασαν πολυ για την πνευματικη (οχι ποιητικη) , καθιερωση του Σεφερη . Μετα το Κυπριακο και ιδιως τωρα,μπορουν να τον κρινουν αντικειμενικα ‘ επαψε πια να χρησιμευη . Εμεις οι αλλοι αδικησαμε πολυ τον Σεφερη λεγοντας τον μεγαλον . Ο Σεφερης ειναι μονο ενας καλος ποιητης .
    (σκοπιμο ειναι να εχη κανεις υπ’ οψη του και το μικρο βιβλιαρακι του Ανδρεα Φυλακτου ‘ Σολωμικοι αποηχοι στο “αξιον εστι” του Ελυτη , λευκωσια 1974 )
    συγνωμη για το μακροσκελες κειμενο αλλα προκειται για αποσπασματα απο το βιβλιο του γερασιμου κακλαμανη (αναλυση της νεοελληνικης αστικης ιδεολογιας ) που δυστυχως ειναι σπανιο και μαλλον δεν υπαρχει

  19. Β.Δ. Καργούδης says:

    Πέρα από οτιδήποτε άλλο, ο Μακρυγιάννης σαν δημιουργός που ανθολογείται πια σαν ένας από τους πυλώνες της Νεοελληνικής γραμματείας, ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΕΝΙΑΙΟΣ!
    *Άλλος ο Μακρυγιάννης των “Απομνημονευμάτων” που το κείμενό του “ρουφήχτηκε” με βουλιμία από τις αναγκαιότητες συγκρότησης των Ιδρυτικών Εθνικών μας Μύθων
    (και επ αυτού η κριτική είναι & πρέπει ΠΑΝΤΑ να είναι ανοιχτή),
    και
    *ΤΕΛΕΙΩΣ ΑΛΛΟΣ ο Μ. στα “Οράματα & Θάματα”, ο (δυστυχώς) ξεμωραμένος μισότρελος γέροντας με τις θρησκόληπτες σκοτεινές του εμμονές.
    Τη διαφορά, (αφώτιστη σχετικά μέχρι σήμερα)
    τη φώτισε κατά το δυνατόν, ο ΣΠΥΡΟΣ ΒΡΑΧΩΡΙΤΗΣ με την παράστασή του
    (προ δεκαετίας+ περίπου στο “Σχολείο της Πλάκας), όπου με μορφή θεατρικού αναλογίου, “αναγνώστηκαν κριτικά-δραματουργικά” και τα δύο έργα…

    • laskaratos says:

      Χάρη, giorgos, pap, Σταύρο, katabran, κωλόγερας,
      d1amat, ευχαριστώ για τις επισημάνσεις σας.

      Κύριε Καργούδη,
      δεν τελείωσε το άρθρο.
      Υπάρχει και ο Μακρυγιάννης που ζητά από την Πολιτεία διωγμούς των αιρετικών, αυτή η πλευρά του δεν έχει φωτιστεί αρκετά.

  20. Λασκαράτε,

    [αμάν πια με αυτό το κύριος και κύριος, ούτε είμαι ούτε θέλω να είμαι κύριος κανενός!]

    Το κλείσιμο των μονών ήταν λοιπόν μια πράξη βαθύτατου αυταρχισμού. Δεν ήταν πράξη χωρισμού εκκλησίας και κράτους, ήταν ακριβώς το αντίθετο: δήμευση της εκκλησιαστικής περιουσίας, αντιμετώπιση της Εκκλησίας ως δημόσιας υπηρεσίας (με βασιλικό επίτροπο να παρίσταται στις συνεδριάσεις της), βιαιότητες εις βάρος μοναχών. Και φυσικά, όταν έχει αδικηθή έτσι η Εκκλησία από το Κράτος τότε, εύκολα θα ζητήσει στο μέλλον την δικαίωσή της και την συμμετοχή στην νομή της εξουσίας. Ούτε για αστείο δεν πρέπει λοιπόν να αναφερώμαστε θετικά σε τέτοια γεγονότα.

    Καθόσον αφορά τον Μακρυγιάννη, μια συγκεκριμένη παρατήρηση: έχω διαβάσει πολλές φορές αυτά για την περιουσία του στην Αθήνα, χωρίς στοιχεία πάντα.

    Γιατί αποσιωπάται όμως το γεγονός ότι έκανε ένα καλό γάμο στην Αθήνα; Δεν πρέπει να ακουστή και η άλλη άποψη;

    • laskaratos says:

      Αθανάσιε Αναγνωστόπουλε,
      δεν θα διαφωνήσω, το είπα ήδη πως το κλείσιμο μονών χωρίς κατηγορία, δίκη κλπ είναι πράξη αυταρχική, όπως και το ισοπεδωτικό τσουβάλιασμα. Ούτε πιστεύω πως όλοι οι καλόγεροι είναι παλιάνθρωποι ή νοσηρά πρόσωπα, λόγω τιμής όχι.
      Το θέμα όμως τίθεται όπως σας είπα ως εξής

      1.Μια τυραννική Εκκήσία που καταδίωξε τους αιρετικούς με τον πιο κτηνώδη τρόπο με τη βοηθεια του Καίσαρα, δικαιούται να δαμαρτύρεται όταν ο Καίσαρας στρέφεται και μαλιστα ήπια (δεν κάηκαν ζωντανοί μοναχοί, ούτε ακρωτηριάστηκαν, ούτε καν φυλακίστηκαν ή εξορίστηκαν) εναντίον της;

      2.Αφού η Ι.Σύνοδος συμφώνησε, το θέμα δεν είναι τόσο οξύ όσο το εμφανίζετε.

  21. eklag says:

    Καλέ μου άνθρωπε giorgos,
    μου ‘φτιαξες τη μέρα!
    ”προς το απλό συναίσθημα και την αρχέγονη αναφορά”
    βεβαίως! βεβαίως!
    χαχαχαχαχαχαχαχαχαχαχαχαχαχαχαχαχαχαχαχαχαχα!
    να’ σαι καλά!!!!!!

  22. katabran says:

    ο κ.Καργούδης το έθεσε σωστά…
    όπως άλλος ο Θεοδωράκης του “άξιον εστί” και άλλος της “σπίθας”

  23. Τροτέζα της Τρούμπας says:

    O παραδόπιστος Μακρυγιάννης που αγόραζε γη

    http://webcache.googleusercontent.com/search?q=cache:MgiiNpaAzA0J:krasonikolakis.spaces.live.com/blog/cns!6CB28FD0F24D159D!204.entry+%CF%80%CF%81%CE%BF%CE%AF%CE%BA%CE%B1+%CE%A3%CE%BA%CE%BF%CF%85%CE%B6%CE%AD+%CE%BC%CE%B1%CE%BA%CF%81%CF%85%CE%B3%CE%B9%CE%AC%CE%BD%CE%BD%CE%B7%CF%82&cd=2&hl=el&ct=clnk&gl=gr&source=www.google.gr

    Αγοραπωλησίες κτημάτων στον Πειραιά μέσα από συμβόλαια των ετών 1824-1834

    Του Δημήτρη Κρασονικολάκη

    Το ιστορικό Αρχείο του Δήμου Πειραιά, αν και αναμφισβήτητα κατέχει τα σκήπτρα στη διάθεση πολύτιμων τεκμηρίων για την ιστορία και τον πολιτισμό της πόλης μας, δεν είναι ο μόνος φορέας στον οποίο μπορεί να ανατρέξει ο διψασμένος για μάθηση ερευνητής κι επιστήμονας.

    Εκτός από τις σχεδόν απροσπέλαστες ιδιωτικές συλλογές κάποιων πειραιωτών, υπάρχουν κι άλλοι οργανισμοί, αρχεία, βιβλιοθήκες που με ευκολία μάλλον προσφέρεται για ανάγνωση ένας σχετικά μεγάλος όγκος εντύπου υλικού, σε μια ποικιλία θεματογραφίας που πολλές φορές εκπλήσσει.

    Έχουμε για παράδειγμα το Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικό Αρχείο (ΕΛΙΑ) στην Αθήνα, Αγίου Ανδρέου 5, το Αρχείο Βοβολίνη, Βλαχάβα 6-8, το Μουσείο Μπενάκη, τη Γεννάδιο, τη Βιβλιοθήκη της Βουλής και επί τέλους, τα Γενικά Αρχεία του Κράτους που άνοιξαν στο Ψυχικό, Δάφνης 61.

    [........]

    Οι πράξεις, που έγιναν στην Αθήνα και στην Αίγινα στα χρόνια της επανάστασης αλλά και στα μετααπελευθερωτικά, προσφέρουν ένα θησαυρό νομικού, κοινωνικού, γλωσσικού, ιστορικού, λαογραφικού, και τοπωνυμικού ενδιαφέροντος που ξαφνιάζει.

    Μέσα από τις 860 πράξεις αναδύονται ονόματα ανδρών και οικογενειών που διατήρησε ζωντανά ή περιθωριοποίησε η αθηναϊκή και πειραϊκή μνήμη. Άλλοι αγόραζαν κτήματα, άλλοι πουλούσαν, κάποιοι υπέγραφαν ως μάρτυρες ενώ οι νύφες έπαιρναν σαν προίκα χωράφια από τους γονείς τους.

    Ο Τατάρ Αγμέτης, ο καθηγούμενος Συμεών Μαρμαροτούρης ο λεγόμενος και Σπυριδωνίτης, ο Μακρυγιάννης (Μακρογιάννης στα κείμενα), ο Πετιχμετζής ή Πετιμεχτζής, ο Γεωργάκης Μήτρου Μυρτίκαλη, ο Χατζή Σπύρος Γκικάκης, ο Γεώργιος Γιακωμάκη Τουμπάζης, ο Κωνσταντίνος Βλαχούτσης, ο Καϋράκ (ή Καϊραής) οι Μερτρούδ, ο Φυλακτός Μπαλακάκης κ.ά. απαθανατίζονται ως παλαιοί ιδιοκτήτες γης στον Πειραιά.

    Τα τοπωνύμια που αναφέρονται είναι: Περαίας, Βάρη, Βάρη-Λούστρα, Βρωμοπήγαδο, Δράκος, Μοναστήρι του Αγίου Σπυρίδωνος, δρόμος ή οδός ή στράτα του Δράκου, δρόμος του Περαιώς, Καμίνια, Καραβάς, Καστέλλα, Μοσχάτον, Ρέντης, Κοκκινάδα.

    Ας δούμε λοιπόν σε περίληψη τα δώδεκα με πειραϊκό ενδιαφέρον κείμενα.

    [..........]

    546-«Ίσον γράμμα εκποιήσεως γενόμενον από 1818:Μαρτίου: επτά εν Αιγίνη ότι ο Μήτρος Κυρίκου Ντανούρδης επούλησεν χωράφι εις Περαία στρέμματα τέσσερα πλησίον κατά βοράν της Ανέτας θυγατρός του πωλητού προς δυσμάς στρατηγός Μακρογιάννης και Μ. Βουζίκης κατά δε ανατολάς και νότου του Μοναστηρίου Αγίου Σπυρίδωνος: το οποίον χωράφιον μέσα εις αυτό λάκκους τέσσερης την σήμερον το επούλησεν ο άνωθεν Μήτρος Κυρίκου Ντανούρδη εις τους κυρίους Γεώργιον Καραμάνον και κύριον Παναγιώτην Κένταυρον δια τιμής γροσίων τετρακοσίων ογδοήντα. 480:-..1828:Μαρτίου:10:εν Αιγίνη. Γεώργιος Πούλος»

    555-Στην Αίγινα, την 1 Μαρτίου 1828 παρουσίασαν στον νοτάριο Γεώργιο Πούλο ένα γράμμα εκποιήσεως που είχε γίνει από τις 25 Ιανουαρίου. Η Φωτεινή, κόρη του μακαρίτη Βασίλη Στήρη με τη συμφωνία της μητέρας της Ελευθερίας πούλησε από το πατρικό της χωράφι «εις τον Περαία στρέμματα πέντε πλησίον Μήτρος Ντανούρδη εθνικό του Μπαλή (ανήκε στον Τούρκο Μπαλή και περιήλθε στο κράτος)-της Μονής του Αγίου Σπυρίδωνος και της πωλήτριας:-το οποίο το επούλησεν η άνωθεν Φωτεινή ομού και η μητέρα της –εις τον στρατηγόν Μακρογιάννη στρέμματα τρία και εις τον κύριον Μή. Βουζίκη στρέμματα δύο δια τιμής το κάθε στρέμμα προς γρόσια είκοσι έξι όλα γρόσια εκατόν τριάντα: 130-και έγιναν δύο γράμματα και έχει ο κάθε αγοραστής από ένα όμοιο..»

    [.........]

    Συμπερασματικά, μέσα από τα συμβόλαια βλέπουμε ότι, εκτός από τις φυσιολογικές προικοδοτήσεις και συναλλαγές, κάποιοι, μέσα στην ανασφάλεια των ταραγμένων καιρών του ξεσηκωμού, πουλούσαν από φόβο ή ανάγκη τις περιουσίες τους σε χαμηλές τιμές κι άλλοι, ψυχραιμότεροι, πιο διακριτικοί με στυγνούς εμπορικούς υπολογισμούς αγόραζαν φτηνά και αποκτούσαν μεγάλες εδαφικές περιούσιες με σκοπό το κέρδος. Παράδειγμα, ο Γκικάκης που πήρε ένα χωράφι στο λιμάνι 300 γρόσια και το πούλησε σε 13 μέρες 2800…

    Κύριοι μεγάλων εκτάσεων ήταν όσοι αγόρασαν από τους Τούρκους που έφευγαν , που καταπατούσαν έρημες κι ακαλλιέργητες περιοχές. Άτυχους θεωρούσαν τους εαυτούς τους όσοι δεν πρόλαβαν να αποκτήσουν γη σε κεντρικά σημεία.

    Ο Μακρυγιάννης κατηγορεί άλλους πολεμιστές και ιδιώτες που με δολίους τρόπους απόκτησαν τέτοιες περιουσίες ενώ και ο ίδιος είχε κάνει μεγάλες αγορές σε άλλα μέρη του ευρύτερου πειραϊκού χώρου.

    Πρώτη δημοσίευση:Περιοδικό ΠΕΙΡΑΪΚΟ ΟΡΟΣΗΜΟ, τεύχος 10, Ιαν-Μάρ 2005

    σελ.10-12. Αντιγραφή εδώ, 15 Μαΐου 2009.

  24. Pingback: Μακρυγιάννης: Ένας (μισαλλόδοξος) Ρωμιός [2] « Ροΐδη Εμμονές

  25. Pingback: Μακρυγιάννης: Ένας (μισαλλόδοξος) Ρωμιός « ΑΜΦΙΛΕΓΟΜΕΝΑ ηγουμενιτσα

  26. Pingback: Αλεξάνδρου Αλαβάνου «Εγερτήριο Σάλπισμα» « Ροΐδη Εμμονές

  27. Pingback: Στρατηγός Μακρυγιάννης: «… και ελιβάνισα λιβάνιν καλόν αγιορείτικον»

  28. Pingback: Στρατηγός Μακρυγιάννης: «… και ελιβάνισα λιβάνιν καλόν αγιορείτικον» » ΑΘΡΗΣΚΟΣ

  29. Pingback: Στρατηγός Μακρυγιάννης: «… και ελιβάνισα λιβάνιν καλόν αγιορείτικον» | ΑΘΡΗΣΚΟΣ

Υποβολή απάντησης

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

WordPress.com Logo

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Log Out / Αλλαγή )

Twitter picture

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Log Out / Αλλαγή )

Facebook photo

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Log Out / Αλλαγή )

Google+ photo

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Log Out / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s