Πατέντες και παραγωγή εμβολίων

[Ημερολόγιο κορωνοϊού, 6 Μαΐου 2021]

του εξειδικευμένου στις λοιμώξεις παθολόγου ©Γιώργου Παππά στο fcbk

1. Περί πατέντας ξανά, τώρα που όλες οι εγχώριες πολιτικές παρατάξεις διαγκωνίζονται για την πατρότητα του «κατόπιν ενεργειών μου» που οδήγησε στην σχετική ανακοίνωση του Biden. Καλά και χρυσά τα ευχολόγια, φτιάχνουν και προφίλ, αναφέρονται ανέξοδα σε ένα μεσο-μακροπρόθεσμο στόχο, αλλά ας δούμε το σήμερα: Όποιος μπορεί να κατασκευάσει εμβόλιο αυτή την στιγμή το κάνει. Ο μεγαλύτερος παραγωγός του κόσμου είναι το Serum Institute of India. Εμβόλια φτιάχνει, σε συμφωνία με την ΑΖ (συν το δικό της με απενεργοποιημένο ιο, συν την συμφωνία που έχει και με τη Novavax), από μηνών. Όλες οι μεγάλες φαρμακευτικές που δεν έχουν δικιά τους εμβολιαστική γραμμή να τις απασχολεί, επίσης συμμετέχουν, βλέπε Bayer, Sanofi + Novartis, που ανέλαβαν την παραγωγή του εμβολίου της Curevac και της Pfizer/BioNTech αντίστοιχα.

2. Γιατί δεν έχουν ακόμη παραδοθεί δόσεις από αυτές; Επειδή υπάρχει και το ζήτημα των πρώτων υλών, πάσης φύσεως, και της τεχνογνωσίας. Ας πάρουμε για παράδειγμα τη Novavax που αποτέλεσε την αφορμή να συζητήσει το θέμα «πατέντες» στο blog του στο Science ο Derek Lowe προ 15ημέρου (επανήλθε αναπόφευκτα σήμερα): η εταιρεία είχε δοκιμές υποσχόμενες, εμβόλιο με θεωρητικά πλεονεκτήματα στην διακίνησή του και το προφίλ παρενεργειών του, συμφωνία με τους Ινδούς και την Takeda (που ξέρει από εμβόλια), συμβόλαια με ΗΠΑ και ΕΕ, αλλά… δεν είναι εύκολη η παραγωγή του ανοσοενισχυτικού που περιέχει, επειδή προέρχεται από την Quillaja saponaria, ένα Χιλιανό δέντρο (και δεν βγήκε κανείς ακόμη να προτείνει να φυτέψουμε), ενώ δεν βρίσκονται και συγκεκριμένοι πλαστικοί περιέκτες (ορθότερα βιοαντιδραστήρες-σάκους μιας χρήσης) χωρητικότητας 2.000 λίτρων, που είναι απαραίτητοι στην διαδικασία. Γιατί ορισμένες φορές η διαδικασία παραγωγής εξαρτάται από μεμονωμένους εξωτερικούς συνεργάτες που χειρίζονται μια συγκεκριμένη λεπτομέρεια και που μπορεί να μην έχουν την ικανότητα να πολλαπλασιάσουν επιτυχημένα την παραγωγική τους συμμετοχή (στην προκειμένη περίπτωση η ABEC καταφέρνει να ετοιμάσει παραγγελία από τέτοιους πλαστικούς περιέκτες με αναμονή 16 εβδομάδων- και είναι πολλοί στην ουρά για παραγγελία).

3. Κι ακόμη σημαντικότερο, η τεχνογνωσία: για να μπορέσει η Ιαπωνική Takeda να προχωρήσει σε παραγωγή του εμβολίου της Novavax, έπρεπε να ετοιμάσει κατάλληλες εγκαταστάσεις (εύκολο αυτό) και να εκπαιδευθεί το προσωπικό της στην διαδικασία παραγωγής του ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΟΥ εμβολίου. Αλλά η εκπαίδευση εν μέσω πανδημίας και παραγωγικού πανικού έγινε τηλε-εκπαίδευση, χρονοβόρα και με δυσχέρειες. Είναι αυτή ακριβώς η πρακτική γνώση που λείπει, όταν συζητάμε για επέκταση της παραγωγής εμβολίων. Ακόμη κι αν αύριο το πρωί ξεκινούσαμε, θα έπρεπε να βρούμε τις κατάλληλες εγκαταστάσεις, τους κατάλληλους ανθρώπους και να τους εκπαιδεύσουμε στα ιδιαίτερα κάθε εμβολίου, να μπούμε στην ουρά για να αγοράσουμε πρώτες ύλες (και δεν έχουμε αναφέρει καν τις ελλείψεις σε φίλτρα και φιαλίδια), να εξασφαλίσουμε την απρόσκοπτη μετακίνηση των συστατικών του εμβολίου μεταξύ των διαφόρων χώρων παραγωγής, να αποφύγουμε ατυχήματα (που βλέπουμε ότι παρατηρούνται, αναπόφευκτα σε τέτοιο παραγωγικό εύρος, με όλα τα εμβόλια), και να καταφέρουμε να παράγουμε κάτι…πότε;

4. Και θα μου πεις, δεν είναι χρήσιμη άσκηση για το μέλλον αυτή; Να αναπτύξουμε υποδομές για το μέλλον ώστε να μπορούμε να συμμετέχουμε στην διαδικασία; Να το κάνουμε, αλλά να κατανοούμε για πότε μιλάμε και ποιο το υπόβαθρο (πέραν της επιστημονικής/ τεχνικής ικανότητας). Να δούμε αν υπάρχουν οι δυνατότητες /άνθρωποι που μπορούν να αποτελέσουν σημαντικό περιφερικό κομμάτι της διαδικασίας παραγωγής εμβολίων. Αν πρέπει να συζητήσουμε κάτι, εν Ελλάδι, στο μεσοπρόθεσμο μέλλον, είναι οι τρόποι με τους οποίους θα προωθήσουμε την καινοτομία, την πραγματική, όχι αυτή που βαφτίζεται έτσι από φίλους κύκλους και ΜΜΕ. Σκεφτείτε τι ήταν η BioNTech πριν 18 μήνες. Και σκεφτείτε πόσο κολοσσιαίο επίτευγμα παραμένει η ανάπτυξη των εμβολίων για τον SARS-CoV-2, λαμβάνοντας το πολυσύνθετο του προαναφερθέντος μηχανισμού.

5. Μα, θα μου πεις επίσης, δεν χαιρετίζεις την ηθική πρωτοβουλία του Joe/Kυριάκου/Αλέξη/Ηλία; Μα δεν είναι περί της ηθικής (ή περί του κινήτρου της φαρμακοβιομηχανίας) η συζήτηση, ΤΩΡΑ. Μπορούμε να την κάνουμε, με την ησυχία μας, και προσπαθώντας να αποβάλλει ο καθένας μας τις προσχηματισμένες απόψεις του, εν ευθέτω χρόνω. Αλλά αν όντως θέλει κάποιος να συζητήσουμε ΤΩΡΑ για ηθική, έχω να αντιπροτείνω κάτι ηθικότερο: είναι ή όχι ανήθικο να εμβολιάζουμε τριαντάχρονους στον Δυτικό κόσμο ενώ σε αναπτυσσόμενες χώρες παραμένουν ανεμβολίαστοι ευάλωτοι πληθυσμοί (είτε ηλικιωμένοι και ευπαθείς ή υγειονομικοί πρώτης γραμμής) ; Γιατί δεν στέλνει ΤΩΡΑ η Ελλάδα, η Ευρωπαϊκή Ένωση, η Ουάσιγκτον, ένα φορτίο εμβολίων εκεί που χρειάζεται αντικειμενικά περισσότερο; Θα το επικροτούσαμε όλοι με την ίδια θέρμη; Ή απλά προσαρμόζουμε ανώδυνες ηθικές ανωτερότητες στα δεδομένα μας;

6. Στο μεταξύ, ας κοιτάξουμε τι θα σωθεί από τον Μάιο: ΔΕΝ έληξε. Αντίθετα, έχει εβδομάδες μπροστά της η πανδημία για να ξαναγιγαντωθεί και να κοστίσει κι άλλες ζωές. Δεν πέρασε πολύς καιρός από όταν η Ουρουγουάη χαιρετιζόταν στο BMJ ως χώρα-υπόδειγμα αντιμετώπισης του ιου. Σήμερα είναι 10 φορές πιο σκούρα κόκκινη από την Ινδία. Θα λήξει η πανδημία κάποια στιγμή, σε πείσμα της δεισιδαιμονίας και της πολιτειακής ατολμίας και εθελοτυφλίας. Για να λήξει όμως απαιτεί ρεαλιστικές αναγνώσεις του σήμερα, πριν υποσχεθούμε καλύτερα, ασφαλέστερα, ισότιμα αύριο.

Υ.Γ.: Η εικόνα είναι από το Trust του Hal Hartley, το απόσπασμα είναι από το εξαιρετικό επιστημονικό μυστήριο του Owen Matthews- ο Μαύρος Ήλιος (εκδόσεις Κλειδάριθμος, μετάφραση Γωγώ Αρβανίτη)

This entry was posted in επιστήμη, κοινωνία/πολιτική, Logos. Bookmark the permalink.

1 Response to Πατέντες και παραγωγή εμβολίων

  1. Ο/Η Γιάννης λέει:

    «Και καθώς απαλλάσσονται από τις προκαταλήψεις τους, οι άνθρωποι αντιλαμβάνονται ότι ο κόσμος τους δεν είναι το κέντρο του σύμπαντος».
    Μα και βέβαια ο κόσμος μας είναι το κέντρο του σύμπαντος. Προσπαθήστε να «φανταστείτε» πώς θα ήταν ο κόσμος, το σύμπαν, χωρίς τον άνθρωπο. Παύει να έχει νόημα, σχήμα, μορφή, εικόνα, στόχο, νόημα. Και είναι και δεν είναι. Είναι αδύνατον να φανταστούμε τον κόσμο χωρίς να υφίσταται το ανθρώπινο είδος. Όλα τα πράγματα παίρνουν ένα νόημα, επειδή το δίνει ο άνθρωπος.
    Θα υπήρχαν τα δένδρα, τα ποτάμια, τα αστέρια, ο ήλιος, το φώς, το σκοτάδι, οι γεύσεις, οι μυρωδιές, οι μαύρες τρύπες, οι γαλαξίες, η ημέρα και η νύχτα, τα όμορφα πρωινά, τα υπέροχα ηλιοβασιλέματα, η χαρά η λύπη και τόσα άλλα, που η απαρίθμηση τους δεν θα τελείωνε ποτέ;
    Τίποτα από αυτά δεν θα υπήρχε. Ο κόσμος ούτε έχει αξία ούτε δεν έχει. Εμείς του δίνουμε ή όχι αξία. Ο μόνος τρόπος με τον οποίο ερχόμαστε σε επαφή με τα πράγματα είναι η γλώσσα μας.
    Επομένως, τι νόημα έχουν οι «εσχατιές» του σύμπαντος, αν δεν τα ονομάσει ο άνθρωπος; Καμία.
    Συνεπώς, ο άνθρωπος είναι μέρος το κόσμου και επειδή δίνει νόημα στα πράγματα, είναι το κέντρο του κόσμου. Άλλωστε, η φράση » ότι ο κόσμος τους δεν είναι το κέντρο του σύμπαντος», είναι και αυτή ένα ανθρώπινο νόημα. Έξω από αυτόν, δεν έχει κανένα νόημα. Το σύμπαν δεν νοιάζεται αν έχει αξία ή όχι, αν υπερτερεί απέναντι στον άνθρωπο ή όχι.
    Εδώ και δύο χιλιάδες υπάρχει μια μηδενιστική τάση ( και η επίμαχη φράση είναι μηδενισμός), να βγει ό άνθρωπος από το «πρώτο πλάνο». Αυτή η παρακμιακή και μηδενιστή συμφορά ξεκίνησε από τον Χριστιανισμό.
    Το ανθρώπινο πλάσμα θεωρείται ασήμαντο, γεμάτο ατέλειες και αμαρτίες. Εκμηδενίζεται μπροστά στην παρουσία ενός εξωκοσμικού θεού. Το ενδιαφέρον μετατοπίζεται από την γη σε έναν άλλο κόσμο. Της αιώνιας ζωής, κάπου πολύ μακρυά από την γη, στη μακαριότητα του παραδείσου.
    Ευτελίζεται η αποστολή του ανθρώπου εδώ στη γη.
    Πρόκειται για μια κατασυκοφάντηση της ζωής, εδώ στη γη και παράγει μηδενισμό.
    Αυτή την συκοφαντία συνεχίζει μια τέτοια αντίληψη «ο κόσμος μας δεν είναι το κέντρο του σύμπαντος», αλλά με την σοβαρότητα της επιστήμης.

    Πάντων χρημάτων μέτρον ἐστίν ἄνθρωπος= Πρωταγόρας

    ΥΓ
    Να πω, πως κάθε δεισιδαιμονία είναι μια υποτίμηση του κόσμου μας, εφόσον σε αυτήν υπεισέρχονται υπερβατικές δυνάμεις με αλλόκοτες ικανότητες, που έλκουν την καταγωγή τους πέραν της γης μας.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για την εξάλειψη των ανεπιθύμητων σχολίων. Μάθετε πως επεξεργάζονται τα δεδομένα των σχολίων σας.