Ορθόδοξος Μυστικισμός και Μαθηματικά στην ΕΣΣΔ

Φιλοσοφία, Επιστήμη και Θεολογία σε μια ταραγμένη εποχή

russ-mysticism1του Αναγνώστη Λασκαράτου
Στο δημοσίευμά μου, «Eφραίμ, ο Δούρειος Γάιδαρος του ρωσικού επεκτατισμού» (1.6.2012) είχα κάνει μια αναφορά στις περιπέτειες των Αγιορειτών Ρώσων Ονοματολατρών: «Το όνομα του Θεού είναι ο Θεός ο ίδιος (αγ.Ιωάννης της Κρονστάνδης), αυτός είναι ο πυρήνας της Ονοματολατρίας ή Ονοματοδοξίας, που ταυτοποίησε το όνομα του Θεού με τη “θεία ενέργεια” και επιβιώνει και σήμερα μέσα στις τάξεις της σχισματικής «Ρωσικής Αυτόνομης Ορθόδοξης Εκκλησίας», αλλά και στους θεολογικούς “προβληματισμούς” πολλών αργόσχολων της επίσημης Εκκλησίας……η παράκρουση της Ονοματολατρείας ξεκίνησε το 1907 όταν ο καλόγερος Ιλαρίων δημοσίευσε το διάσημο έργο του «Στα βουνά του Καυκάσου», ισχυριζόμενος  πως αφού κατά τον φιλόσοφο Πλάτωνα (στον “Κόσμο των Ιδεών” του) το όνομα οποιουδήποτε πράγματος προϋπήρχε του ονομαζόμενου, έτσι και το όνομα του Θεού προϋπήρχε του Θεού, αλλά αφού ο θεός είναι άναρχος θα ταυτίζεται υποχρεωτικά με το όνομά του, γι’αυτό και η επίκληση του μυστικού ονόματος του Θεού μπορεί από μόνη της να θαυματουργήσει…..Τον Ιούνιο της ίδιας χρονιάς αποστολή του ρωσικού στόλου από μια κανονιφόρο και δυο μεταγωγικά κατέπλευσε στον Άθωνα  υπό τον αρχιεπίσκοπο Νίκωνα της Βολόγκντα, έναν μαυρόψυχο αντισημίτη που υπερασπίστηκε το 1917 την αυθεντικότητα των δήθεν ‘Πρωτόκολλων των Σοφών της Σιών’….Το κυνήγι μαγισσών που οργάνωσε ο Νίκων στο Άγιο Όρος κατάληξε στη δολοφονία τεσσάρων καλόγερων και στον τραυματισμό τουλάχιστον πενήντα, αφού οι στρατιώτες με εντολή του Νίκωνα χτυπούσαν με τους υποκόπανους των όπλων τους τους Ονοματολάτρες που δεν πρόβαλαν καμία αντίσταση.Το πλοίο ‘Χερσών’ μετατράπηκε σε πλωτή φυλακή όπου απήχθησαν σιδεροδέσμιοι 628 καλόγεροι στη Ρωσία, ενώ 40 τραυματισμένοι έμειναν πίσω στο νοσοκομείο του Άθω. Λίγο μετά με ένα ατμόπλοιο απήχθησαν άλλοι 212 καλόγεροι….».

Δίπλα στους Ονοματολάτρες όμως βρέθηκαν ιδιόρρυθμα αλλά κορυφαία μυαλά μιας θρησκευόμενης φιλοσοφικής και επιστημονικής ρωσικής ιντελιγκέντσιας, που μπήκε αργότερα και στο στόχαστρο των Κομμουνιστών. Ανάμεσά τους,  τρεις φιλόσοφοι, ο φίλος του Ντοστογιέφσκι, ποιητής και θεολόγος Βλαδίμηρος Σολόβιεφ, ο μετέπειτα ιερέας, οικονομολόγος και θεολόγος Σέργιος Μπουλγκάκοφ και ο ιερέας και λαμπρός μαθηματικός Παύλος Φλορένσκι (εικ.1, οι δυό τους στον πίνακα του Μιχαήλ Nesterov-1917, γκαλερί Tretyakov της Μόσχας). Σε αυτή την πολύ περίεργη σύναξη των μυστικιστών συμμετείχαν και δυο κορυφαίοι Ρώσοι πανεπιστημιακοί Μαθηματικοί, όμως θρησκευόμενοι, οι Δημήτριος Εγκόροφ και Νικόλαος Λούζιν. Για τους Ονοματολάτρες ο πρώτος στίχος του κατά Ιωάννην, «Εν αρχή ήν ο Λόγος και ο Λόγος ήν προς τον Θεόν και Θεός ήν ο Λόγος», δεν ήταν καθόλου τυχαίος ή συμβολικός, κυριολεκτούσε και ήταν η απόδειξη πως ο Θεός ταυτιζόταν με το όνομά του, με το ‘Λόγο’ του δηλαδή. Οι μαθηματικοί πάλι από τους Ονοματολάτρες, πίστευαν πως η επιστήμη τους έφερνε το νου του ανθρώπου κοντύτερα στο θείο,  πως ο λόγος των μαθηματικών αναλογιών είναι η ίδια η αρμονία της θείας ύπαρξης, πως μέσα στη λογική των αριθμών και των υψηλότερων μαθηματικών εννοιών, κρυβόταν ο ίδιος ο Θεός. Από μια άποψη αυτή η ομάδα των θεολογούντων και φιλοσοφούντων Μαθηματικών ήταν μια συνέχεια των αριθμολατρών Πυθαγορείων φιλοσόφων του Κρότωνα, οι οποίοι αναζητούσαν στους αριθμούς την ερμηνεία του κόσμου και την ουσία των όντων και των φαινομένων.

Όλοι τους, εκτός από το Σολόβιεφ που είχε πεθάνει από τα 1900,  βρέθηκαν στο στόχαστρο των Μπολσεβίκων, αλλά ο Μπουλγάκοφ σώθηκε γιατί είχε φύγει στο Παρίσι έγκαιρα, τσουβαλιασμένος στο «πλοίο των φιλοσόφων», με το οποίο οι Κομμουνιστές ξεφορτώθηκαν 160 ενοχλητικούς διανοούμενους στέλνοντας τους το 1922 στη Δύση. Οι περισσότεροι από αυτούς δεν ήταν αντιδραστικοί, ήταν προσωπικότητες με σοσιαλιστικές πεποιθήσεις, ανάμεσά τους και ο πρώην μαρξιστής και μετά χριστιανός ορθόδοξος υπαρξιστής φιλόσοφος Νικόλαος Μπερντιάεφ, που είχε ήδη καταδικαστεί για βλασφημία από την τσαρική Ιερά Σύνοδο.

Ο πρώην μηδενιστής Σολόβιεφ, που η έκκλησή του για επίδειξη από το τσαρικό καθεστώς χριστιανικής επιείκειας προς τους εκτελεστές του Αλέξανδρου του Β΄ (1881) του κόστισε την πανεπιστημιακή του καριέρα, είχε αναπτύξει μια φιλελεύθερη κοινωνική ευαγγελική θεολογία παρόμοια με αντίστοιχα δυτικά προοδευτικά θεολογικά ρεύματα. Κατηγόρησε τη συντηρητική χριστιανική διανόηση για παρέκκλιση  από την ηθική των Ευαγγελίων, και υποστήριξε την ενοποίηση των Ρωμαιοκαθολικών με τις ρωσικές Ορθόδοξες εκκλησίες. Τα οικουμενικά ανοίγματα του Σολόβιεφ προκάλεσαν μια εθνικιστική αντιρρητική φιλολογία, η οποία με τη σειρά της απαντήθηκε από το φιλόσοφο με μια προοδευτική χριστιανική κριτική του εθνικισμού, των πολέμων αλλά και του καπιταλισμού («Η Εθνική Ερώτηση στη Ρωσία», 2 τόμοι., 1888, 1891). Στην ουσία αυτός άνοιξε το δρόμο για πτυχές των φιλοσοφικών αντιλήψεων των Μπουλγκάκοφ και Φλορένσκι, ενώ ο μυστικισμός της ποίησής του ενέπνευσε τους συμβολιστές όπως οι μεγάλοι Ρώσοι ποιητές ο Αλέξανδρος Μπλοκ και ο Αντρέι Μπέλι, που ονοματολάτρης κι αυτός σαν το συμμαθητή του τον Φλορένσκι πίστευε πως «όταν δίνω όνομα σε ένα αντικείμενο επιβεβαιώνω πως αυτό υπάρχει». Σήμερα στη μετακομμουνιστική Ρωσία ο Σολόβιεφ γίνεται ξανά πόλος αναφοράς για πολλούς διανοούμενους, σε μια Ρωσία που δεν έπαψε ποτέ, αν και πλανημένη σε μυστικιστικά και αποκρυφιστικά μονοπάτια, να αναζητεί δρόμους για να συμβιβάσει το Χριστιανισμό με τον αριστερό κοινωνισμό, στα χνάρια του Τολστόι και του Ντοστογιέφσκι. Έχοντας μελετήσει από το 1875 στο Λονδίνο, τις Βέδες, το Γνωστικισμό, το νεοπλατωνικό Πλωτίνο και την Καμπάλα ο Σολόβιεφ κατέληξε στο ‘Σοφιανισμό’ ή ‘Σοφιολογία’, ένα σημαντικό θεολογικό κίνημα που διερευνούσε τη ‘γυναικεία’ πλευρά του Θεού μέσω της εβραϊκής «Σεκινά» του Ταλμούδ, που είναι μια θηλυκή (στην εβραϊκή) λέξη, υποκατάστατο του Θεού, η φωλιά του, η κατοικία του, ο ναός της Ιερουσαλήμ («οι δίκαιοι θα κάθονται στεφανωμένοι και θα ευωχούνται στη λαμπρότητα της Σεκινά»). Οι ιδιόρρυθμες αυτές θεολογικές απόψεις καταδικάστηκαν από όλες τις ρωσικές Εκκλησίες. Η συνάντησή του φιλόσοφου με την μισοπάλαβη γεροντοκόρη μυστικίστρια δασκάλα Anna Schmidt, που του εκμυστηρεύτηκε πως είναι η ενσαρκωμένη θεία Σοφία την οποία αναζητούσε τον τράνταξε πολύ, γιατί κατάλαβε πως η γυναίκα αυτή εκπροσωπούσε μια νοσηρή φαντασίωση. Όμως «Η τρίτη Διαθήκη» της Schmidt δημοσιεύθηκε αργότερα από τον  Μπουλγκάκοφ.

Στον πρόλογο του βιβλίου «Από τα Χειρόγραφα της Aννας Schmidt ο Μπουλγκάκοφ, συνεχιστής κατά κάποιο τρόπο του Σολόβιεφ, αναφέρεται στο έργο της  ως μυστικιστικής πραγματείας  υψίστης σημασίας που θα μπορούσε να συγκριθεί με τα έργα των κορυφαίων ευρωπαίων μυστικιστών. Ο οικονομολόγος Σέργιος Μπουλγκάκοφ (1871-1944), που ήταν το 1907 Χριστιανοσοσιαλιστής βουλευτής στη Δούμα, επέστρεψε τυπικά το 1918  στην Ορθοδοξία και χειροτονήθηκε ιερέας. Είχε γράψει από το 1903 βιβλίο για τη μεταστροφή του: «Από το Μαρξισμό στον Ιδεαλισμό».  Παράλληλα όμως είχε προσχωρήσει στο Σοφιανισμό κάτω από την επιρροή του Σολόβιεφ και του Φλορένσκι. Πήρε μέρος στη μεγάλη Σύνοδο που εξέλεξε τον πατριάρχη Τύχωνα, τον πρώτο  Ρώσο πατριάρχη μετά την κατάργηση του αξιώματος από το συγκεντρωτικό Μεγάλο Πέτρο. Ο ίδιος κατέληξε μέσω Πράγας στο Παρίσι, όπου πρωτοστάτησε στην ίδρυση του Ορθόδοξου Θεολογικού Ινστιτούτου του Αγίου Σεργίου όπου και δίδαξε Δογματική, πρωτοστατώντας στο διάλογο με την Αγγλικανική Εκκλησία. Εντάχθηκε σε μια από τις τρεις ρωσικές ορθόδοξες Εκκλησίες, αυτή του τσαρικού φυγά μητροπολίτη Ευλόγιου, ο οποίος είχε υπαχθεί στο πατριαρχείο της Κωνσταντινούπολης. Ως θεολόγος φλέρταρε με το δόγμα της ‘καθολικής συμφιλίωσης’, δηλαδή με την πεποίθηση πως οι αμαρτωλοί θα συγχωρεθούν, διατηρώντας όμως την επιφύλαξη ότι η τιμωρία των ψυχών των ασεβών στην Κόλαση μπορεί να είναι ατέλειωτη δεδομένου ότι η ανθρώπινη ελεύθερη επιλογή δεν μπορεί ποτέ να καταργηθεί, άρα οι ψυχές των παραβατών παραμένουν ες αεί αμαρτωλές και τιμωρητέες.

russ-mysticism2Ο Μπουλγκάκοφ (στη φωτ. 2, κάθεται αριστερά από το Ρωμιό Αρχιεπίσκοπο Αμερικής και μετέπειτα πατριάρχη Αθηναγόρα-1936) άσκησε κριτική στην προσωπικότητα του Μαρξ («Ο Καρλ Μαρξ ως θησκευτικός τύπος…» (Karl Marx As a Religious Type: His Relation to the Religion of Anthropothesism of L. Feuerbach), από την οποία νομίζω πως αξίζει να δούμε ένα απόσπασμα: «Δικαιούται  ο Μάρξ κάθε συμπάθεια και σεβασμό, όταν κεραυνοβολεί τη σκληρότητα των καπιταλιστών, του συστήματός τους και τον άπονο χαρακτήρα της σημερινής κοινωνίας, αλλά κοντά σε αυτούς τους μύδρους, συναντάς την αλαζονεία και τις γεμάτες κακία επιθέσεις του σ’ εκείνους που διαφωνούν μαζί του, είτε ο Λασσάλ, …είτε … ο  Προυντόν ….  Ο Μαρξ, αν και έζησε μέσα σε θύελλες, ανήκει στους ανθρώπους, οι οποίοι είναι ξένοι προς κάθε τραγωδία, οι οποίοι εσωτερικά είναι γαλήνιοι και κάθε άλλο παρά μοιάζουν με τις μορφές των τρικυμισμένων χαρακτήρων του Σαίξπηρ. Τα βασικά χαρακτηριστικά της προσωπικότητας και της κοσμοθεωρίας του Μαρξ, η παράβλεψη των ατομικών και συγκεκριμένων προβλημάτων προκαθορίζουν σε μεγάλο βαθμό και τη γενικότερη θρησκευτική του στάση και παράγουν την σχετική του απάθεια για το θρησκευτικό ζήτημα, αφού αυτό είναι πριν απ’ όλα πρόβλημα ατομικό….».

russ-mysticism3Ο Παύλος Αλεξάνδροβιτς Φλορένσκι (φωτ.3 με τη γυναίκα του) γεννήθηκε το 1882 στην Καυκασία. Ο πατέρας του ήταν αγνωστικιστής Ρώσος, από ιερατική οικογένεια. Ο Φλορένσκυ, κυριευμένος από ένα μυστικιστικό πάθος έρευνας της αλήθειας θεώρησε την επιστημονική γνώση περιορισμένη και στράφηκε στη βοήθεια της θρησκείας. Αν και αρίστευσε στη Μαθηματική σχολή της Μόσχας, συνέχισε τις σπουδές του στη Θεολογική της Ακαδημία της οποίας γίνεται καθηγητής, παντρεύεται μια ταπεινή δασκάλα και χειροτονείται παπάς, κάνοντας μαζί της πέντε παιδιά και μελετά τον πλατωνισμό.  Στα 1913 υπερασπίζεται ανοιχτά τους διωκόμενους Ονοματολάτρες του Αγίου Όρους, κάτι που τον καθιστά αυτόματα αιρετικό και που κρύβεται συστηματικά από τους Ελληνορθόδοξους συγγραφείς, που αναφέρονται σε αυτόν διθυραμβικά ως μάρτυρα της Ορθόδοξης πίστης. Όμως ο Αρχιεπίσκοπος Σεραφείμ Sobolev καταδίκασε («Η Νέα Διδασκαλία για τη Σοφία του Θεού», Σόφια, 1935) το σοφιανικό δόγμα των Φλορένσκι και Μπουλγκάκοφ, ως «πραγματικά αιρετική διδασκαλία με γνωστική και παγανιστική κοσμοθεωρία», που οδηγεί σε «δογματική χάος».  Την ίδια χρονιά τον Αύγουστο καταδίκασε και το πατριαρχείο της Μόσχας και τον Οκτώβρη ακολούθησε και η Σύνοδος των Επισκόπων της Υπερορίας.

Η περιπέτεια του Φλορένσκι ξεκινάει με το κλείσιμο της Θεολογικής Ακαδημίας, από τους Κομμουνιστές. Τότε ο Φλορένσκι εργάζεται ερευνητικά σε  μια βιομηχανία πλαστικών, και στη συνεχεία εταιρεία  ηλεκτρικής ενέργειας και ταυτόχρονα ως καθηγητής στα Ανώτερα Εργαστήρια Τεχνικής (1921-1924), δημοσιεύοντας μία σοβαρή πραγματεία για τα «Διηλεκτρικά σώματα» και δεκάδες άρθρων στην ‘Τεχνική Εγκυκλοπαίδεια’ της οποίας ήταν ο βασικός συντάκτης. Το 1932 δημοσιεύει το άρθρο «Η Φυσική στην υπηρεσία των Μαθηματικών», που θα χαρακτηρισθεί σαν ιδεαλιστικό σκουπίδι. Συλλαμβάνεται το 1933, υποβάλλεται σε βασανιστήρια, υπογράφει ένα χαρτί μετάνοιας και καταδικάζεται σε δεκαετή καταναγκαστικά έργα. Από την Σιβηρία, όπου μελετά τα φαινόμενα των αρνητικών θερμοκρασιών, μεταφέρεται στο στρατόπεδο των νησιών Σολοβέτσκι, στο βορειότατο άκρο της Σιβηρίας, εκεί που η Ορθόδοξη Εκκλησία εξόριζε και βασάνιζε τους «αιρετικούς». Το 1937, αν και διηύθυνε με επιτυχία ένα εργοστάσιο παραγωγής ιωδίου και άγαρος από ροδοφύκη, καταδικάζεται σε θάνατο και εκτελείται. Οι συνθήκες της εξόντωσής του θα γίνουν γνωστές μόλις το 1990.
Ο Φλορένσκι ήταν συμφοιτητής του κορυφαίου μαθηματικού Λούζιν, ενός Ονοματολάτρη και μυστικιστή σαν κι αυτόν που με τη σειρά του ήταν μαθητής του Εγκόροφ. Τι γύρευαν όλα αυτά τα μεγάλα μυαλά δίπλα σε αγράμματους φανατικούς καλόγερους, να μοιράζονται την ίδια πίστη; Ο Θεός είναι άπειρος για τους θεολόγους, το άπειρο είναι κεντρικό ζήτημα στα θεωρητικά Μαθηματικά, όταν ονομάζεις το Θεό και λατρεύεις το όνομά του, τον κάνεις πραγματικό, όταν ονοματίζεις το άπειρο, τότε κάνεις το άπειρο ή τα άπειρα που τους  δίνεις ονόματα, πραγματικές οντότητες, στην ουσία τα δημιουργείς εσύ ο ίδιος. Ένα μαθηματικό «σύνολο» δεν ήταν υπαρκτό αντικείμενο, αποκτούσε οντότητα όταν ονοματιζόταν. Κατά το Φλορένσκι τα νέα Μαθηματικά θα έσωζαν τον κόσμο από τον υλισμό και από την αιτιοκρατία. Η ιδέα πως η ονοματοδοσία ήταν πράξη δημιουργίας ενυπήρχε στις ανατολικές θρησκείες. Ο Αιγύπτιος θεός Φθα δημιούργησε όσα συνέλαβε με το νου του, όταν τα ονομάτισε με τη γλώσσα του. Στη Γένεση ο Θεός πρώτα ονομάτισε το Φως και έπειτα αυτό δημιουργήθηκε, το όνομα δηλαδή γέννησε την οντότητα (Loren Graham, Jean Michel Kantor “Ονοματίζοντας το άπειρο», μτφρ. Τ.Μιχαηλίδης-Εκδ.αλεξάνδρεια, Αθ. 2013).

Αν ο Φλορένσκι στοχοποιήθηκε εύλογα ως κληρικός, οι διώξεις του Εγκόροφ αρχικά και του Λούζιν αργότερα, που δεν προκαλούσαν ανοιχτά με το διακριτικό θρησκευτικό τους μυστικισμό, πρέπει να αποδοθούν στην αποστροφή των φανατικών Μπολσεβίκων για κάθε μη ελεγχόμενο ανθρώπινο πνεύμα. Ο Λούζιν που ζούσε σε καθεστώς τρόμου περιμένοντας να έλθει η σειρά του, υφίστατο τις επιθέσεις του κομμουνιστή Μαθηματικού Κόλμαν, που έβλεπε στην άτυπη ‘Σχολή Μαθηματικών του Λούζιν και στην άτυπη φοιτητική οργάνωση επιρροής του τη γνωστή ως «Λουζιτανία», τις επιρροές «της μπουρζουαζίας και του ιμπεριαλισμού». Μια ετερόκλητη συμμαχία φανατικών μπολσεβίκων και μικροπρεπών με προσωπικά κίνητρα μαθηματικών, κάθισε το 1936 το Λούζιν στο σκαμνί του απολογούμενου, όπου τον υπεράσπισε ο φυσικός Πιότρ Καπίτσα ο οποίος ασκούσε επιρροή στο Στάλιν καταφέρνοντας να τον σώσει. Οι επιτθέμενοι τον κατηγόρησαν μέσω της «Πράβδα» ως δήθεν αντισημίτη και μοναρχοφασίστα, αλλά και ως πιστό Ορθόδοξο. Καταδικάστηκε αλλά δεν φυλακίστηκε, με μια ασυνήθιστη για το Στάλιν επιείκεια, που πρέπει να αποδοθεί και στην εγνωσμένη επιστημονική του αξία.
Οι Graham και Kantor επισημαίνουν πολύ σωστά πως και οι τρεις  μαθηματικοί είχαν δώσει κάποιες αφορμές στο σοβιετικό καθεστώς. Ο Εγκόροφ δεν είχε υπερασπιστεί καταδιωκόμενους από τον τσαρισμό μαθηματικούς και είχε προσχωρήσει μετά το 1927, οπότε ο πατριάρχης Σέργιος συμβιβάστηκε με το καθεστώς, στην αντιδραστική Εκκλησία των κατακομβών, με την οποία συγχωνεύθηκε η πιο οπισθοδρομική μερίδα των Ονοματολατρών. Ο Φλορένσκι διακατέχονταν από κάποιο αντισημιτισμό και φορούσε προκλητικά τα ράσα του ακόμη και όταν μιλούσε στην «Κεντρική Επιτροπή Ηλεκτρικής Ενέργειας», ακόμη και μπροστά στον ίδιο τον Τρότσκι που απόρησε και ενοχλήθηκε. Στα 1919 διαμαρτυρήθηκε για τη αυτονόητη ενέργεια του Πανεπιστημίου της Μόσχας να κλείσει τον πανεπιστημιακό ναό της Αγίας Τατιανής που μετατράπηκε σε κάτι χρήσιμο, σε μια φοιτητική λέσχη. Ο Λούζιν πάλι, ήταν άδικος με κάποιους μαθητές του. Είχε όμως κάθε καλή διάθεση να βοηθάει τους φτωχούς φοιτητές της σοβιετικής εποχής που είχαν χαμηλή επίδοση και να γράφει άρθρα στον τομέα των εφαρμοσμένων Μαθηματικών, που θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν στις βιομηχανικές και στρατιωτικές προσπάθειες και επιτεύξεις του καθεστώτος. Γενικά κανείς τους δεν ήταν κακός ούτε επικίνδυνος, ήταν απλά ιδιόρρυθμοι, με έναν αέρα της παλιάς εποχής. Ο Φλορένσκι μάλιστα, που ήταν αντίθετος με τη θανατική ποινή (ενώ η Εκκλησία δεν ήταν) είχε διαμαρτυρηθεί στην Επανάσταση του 1905 κατά της εκτέλεσης ενός από τους ηγέτες της. Ήταν πιθανόν ελαφροϊσκιωτοι, εμμονικοί, μεγαλοφυείς ακίνδυνοι τρελοί ή αιθεροβάμονες, που έχαναν πολύτιμο χρόνο και ενέργεια σε κατά κάποιο τρόπο νοσηρά θρησκευτικά ιδεολογήματα, που ακόμη και η Εκκλησία καταδικάζει. Όλοι τους όμως ήταν χρήσιμοι για την κοινωνία στον ένα ή στον άλλο βαθμό και κάτω από τις κατάλληλες συνθήκες, αλλά το κομμουνιστικό καθεστώς, για την ακρίβεια οι σκοτεινοί άνθρωποι της ηγεσίας και των αστυνομικών μηχανισμών, τους φέρθηκε με τη σκληρότητα που η ανασφάλειά του το έκανε να έχει φερθεί σε εκατοντάδες τίμιους Κομμουνιστές και σε χιλιάδες αθώους ανθρώπους. Αυτή η δυσανεξία, η σκληρότητα, ο αυτοπεριορισμός, η ανελαστικότητα, ο θρησκευτικού τύπου δογματισμός, η δυσκινησία και η ανελευθερία του εφαρμοσμένου Μαρξισμού-Λενινισμού, ήταν και οι αιτίες που οδήγησαν στη συντριπτική του πτώση και στον προσωρινό θρίαμβο του Καπιταλισμού και των Αγορών του, που σήμερα επιστρέφουν, χωρίς οργανωμένο αντίπαλο, αγριότεροι, με συμπαραστάτη την Ορθόδοξη Ιεραρχία, που αντικατέστησε τον τσάρο με τους γνωστούς αυταρχικούς Μαφιόζους πολιτικούς.

Οι μεγάλες ηθικές προσωπικότητες σε αυτήν την ιστορία μισαλλοδοξίας ήταν το ζεύγος των άθεων Νικολάι Τσεμποταριόφ και Μαρίας Σμιρνίτσκαγια, που με μεγάλες προσωπικές θυσίες καριέρας και επιπέδου διαβίωσης, αφού έγιναν δυσάρεστοι στο καθεστώς, υπερασπίστηκαν τον Εγκόροφ, αν και δεν συμμερίζονταν τις ιδέες του. Οι δυο τους μετέφεραν το 1931 τον Εγκόροφ από το νοσοκομείο της φυλακής, όπου νοσηλευόταν άρρωστος βαριά με ψεύτικο πιστοποιητικό θανάτου, λίγο πριν  πεθάνει. Κατέληξε στα χέρια της Σμιρνίτσκαγια ψέλνοντας την παρακλητική αρχή του 53ου Ψαλμού, που αναφέρεται στο όνομα του Θεού ως μέσου της θείας ενέργειας: «Ο Θεός, εν τω Ονόματί Σου, σώσον με».

Την εξόδιο τελετή παρακολούθησαν μόνο η χήρα του και ο Τσεμποταριόφ, κανείς άλλος δεν τόλμησε να αψηφήσει το καθεστώς.

Όλα τα άρθρα της κατηγορίας “Λόγος

Advertisements
This entry was posted in Γράμμα από το Ληξούρι, Logos. Bookmark the permalink.

10 Responses to Ορθόδοξος Μυστικισμός και Μαθηματικά στην ΕΣΣΔ

  1. Ο/Η Θεολόγος λέει:

    Αγαπητέ Λασκαράτε, η παλαβομάρα του παπα Φλορένσκι που εντοπίζεις οφειλόταν σε κάτι πολύ απλό. Ήταν ομοφυλόφιλος που αυτο-καταπιέστηκε και παντρεύτηκε και έκανε και πέντε κουτσούβελα όπως κάνουν πολλοί παπάδες που πολεμάνε τον κρυφό εαυτό τους γιατί έχουνε πειστεί πως η ομοφυλοφιλία τους θα τους στείλει στο καζάνι της Κόλασης.

    Για το θέμα αυτό μπορείς να δεις ένα άρθρο που συμφωνεί αρκετά με τις εκτιμήσεις που κάνεις
    http://e-theologia.blogspot.gr/2013/11/blog-post_12.html

    Πάβελ Φλορένσκι: ο ιερέας της Επανάστασης και του Εξηλεκτρισμού

    Μετά την αποτυχημένη επανάσταση του 1905, υπάρχει έντονος περιορισμός των κινημάτων με βάση την Ορθοδοξία και το 1906 ο Φλορένσκι θα βρεθεί στη φυλακή από το τσαρικό καθεστώς για τη συμμετοχή του στην Ένωση Χριστιανών Αγωνιστών. Από τότε μέχρι και το 1914 υπάρχει μια περίοδος, θα λέγαμε, δημιουργικού οργασμού για τον Φλορένσκι. Τελειώνει το βασικό φιλοσοφικό του έργο το “Στύλος και έδαφος της αλήθειας: Εργασία για την Ορθόδοξη Θεολογία σε δώδεκα επιστολές”, που είναι μια συλλογή επιστολών σε κάποιον φανταστικό αδελφό ή φίλο (πολλοί μελετητές θεωρούν ότι αναφέρεται στον Ιησού Χριστό) και πραγματεύεται διάφορα ζητήματα, όπως τη Θεία Σοφία αλλά και ένα θέμα ταμπού: την ομοφυλοφιλία. Αναφέρεται στην αγάπη μεταξύ ατόμων του ίδιου φύλου ως μια, στην ουσία της, σχέση αγάπης η οποία μπορεί να σταθεί και χωρίς τη σεξουαλική της προέκταση. Είναι ο πρώτος που συγκρίνει την αδελφοποίηση των πρώτων Χριστιανών με τις ομοφυλόφιλες σχέσεις της εποχής του δίνοντας μια διέξοδο εν Χριστώ αγάπης. Επίσης θεωρείται και ο ιδρυτής αυτού που αργότερα ονομάστηκε “φεμινιστική Θεολογία”.

    Το 1910 θα παντρευτεί, κάτι που σόκαρε πολλούς που γνώριζαν την αποστροφή του προς το γάμο (ίσως γιατί πίστευαν επίσης ότι ήταν καταπιεσμένος ομοφυλόφιλος) και θα χειροτονηθεί ιερέας την επόμενη χρονιά. Θα συνδεθεί στενά με το Ρώσικο Συμβολισμό, τον αντισυμβατικό φιλόσοφο Βασίλι Ροζάνοφ (του οποίου θα προσπαθήσει να γίνει πνευματικός) και με όλα τα ριζοσπαστικά ρεύματα της εποχής του. Το 1914 θα καταθέσει τη διδακτορική του διατριβή με θέμα “Για την Πνευματική Αλήθεια”. Θα αρχίσει να διδάσκει φιλοσοφία αλλά παράλληλα δημοσιεύει εργασίες θεολογίας, κριτικής της Τέχνης, μαθηματικών και ηλεκτροδυναμικής που αποτελούν τη νέα του μεγάλη αγάπη. Από το 1911 μέχρι την Οκτωβριανή Επανάσταση θα αποτελέσει τον εκδότη του πιο σημαντικού θεολογικού περιοδικού της εποχής του, του Μπογκοσλόβσκι Βέστνικ (Bogoslovskiy Vestnik).

    Η Οκτωβριανή Επανάσταση είναι ένα γεγονός που, δυστυχώς ή ευτυχώς, ήρθε σε -αντικειμενικά- μεγάλη σύγκρουση με όλο αυτό το ριζοσπαστικό ρεύμα της προηγούμενης δεκαετίας, εν πολλοίς γιατί αντιπάλευε την πνευματοκρατία της προηγούμενης εποχής και η οποία δεν είχε θέση στη νέα εποχή της δικτατορίας του προλεταριάτου. Οι περισσότεροι ριζοσπάστες φιλόσοφοι και θεολόγοι της εποχής (οι οποίοι θα μπορούσαν να είναι χρήσιμοι στην Επανάσταση, αλλά αυτό είναι κουβέντα άλλης ανάρτησης) πήραν το δρόμο της ξενιτιάς, στήνοντας έτσι την περίφημη Σχολή των Ρώσων εμιγκρέδων θεολόγων, με προεξάρχοντα τον Νικολάϊ Μπερντιάεφ και άλλους. Στο νέο καθεστώς ο Φλορένσκι θα μείνει να πολεμήσει: “Έχω αναπτύξει τη δική μου φιλοσοφική και επιστημονική κοσμοθεωρία, η οποία, αν και είναι σε αντίθεση με την χυδαία ερμηνεία του κομμουνισμού, δεν με εμποδίζει ειλικρινά από το να εργάζονται στην υπηρεσία αυτού του κράτους”. Παρόλο που η νεοσύστατη τότε Τσέκα (η μυστική αστυνομία) έκλεισε και το Κολλέγιο που δίδασκε και την εκκλησία που διακονούσε, ο Τρότσκι, όπως είδαμε και παραπάνω του έδωσε την επιστημονική διεύθυνση του GOELRO, το 1921.

    και αυτό
    http://vox-nova.com/2010/04/08/vox-nova-at-the-library-pavel-florensky-a-quiet-genius/
    Pavel Florensky: A Quiet Genius

    April 8, 2010

    by Henry Karlson

    As to the possibility of some sort of homosexual tendencies, the likelihood is great. Pyman provides us evidence in its favor in a few places in her book. He was, even in his youth, an aesthete, which made him appear to many, including his family, as being very effeminate. But it was the close bonds he developed with various friends, bonds which appeared to be romantic in nature, which caused many, including his friends to question his orientation. Pyman offers us an entry from the diary of one of Florensky’s friends, El’chaninov, from 1909, where it is clear that his friends, as with Florensky himself, discussed Florensky’s tendency to form strong friendships with men, and to be mostly indifferent around women. In it, Florensky is said to have contemplated the situation and to give the following answer:

    …then P stumbled upon the following hypothesis. A man seeks an object sufficiently passive to receive his energy. For the majority of men, such objects are women. There are insufficiently masculine natures who seek their complement in masculine men, but there are also hyper-masculine men, for whom the feminine is too yielding, as yielding as a cushion, for instance, to a steel blade. That kind seeks and loves simply men, or insufficiently masculine men. (71).

    If there is ever a quote which could indicate some latent homosexuality within Florensky, it is this one. Florensky is clearly acknowledging his own liking for men over women. And yet it must be read within a greater context, one which might mitigate some, but not all, of the aspects of this quote. Florensky was an aesthete who had found a love for classical civilization and thought, especially as found in the works of Plato. Platonic love was an ideal for him; and for a long time, long before Florensky, such love was known to create strong bonds and relationships between men, bonds which many of them felt transcended the erotic. What Florensky could be describing is his attempt to understand why he was interested in this other form of love, what it was that made some men attracted to all-male friendships to the exclusion of women. But it is also clear, though mostly indifferent to women, they were not entirely outside of Florensky’s view, and Pyman does relate that there were times he showed interest in being with them even before his marriage.

    Nonetheless, Florensky wasn’t interested in marriage and, in his early years as an Orthodox convert, he wanted to become a monk and a part of a monastic brotherhood. Indeed, he looked at the way monks could be bound together with a special prayer as indicative of the bonds of loving friendship he thought two men can and should possess. It is perhaps because of a latent homosexuality that this was an attraction to him, and why his spiritual adviser and friend, Bishop Antonii, forbade him from becoming a monk and told him he had to marry. When Florensky did, not only did it allow him to become a priest, but it is also clear, from the description had about his relationship with his wife, and later his children, it was for his own good.

    As to the charge of anti-Semitism, Pyman ultimately rejects it. But she does so without whitewashing Florensky and his relationship with the Jews, allowing the reader to understand why others might see an element of it in Florensky. Thus, she suggests that Florensky held some distrust of the Jews, possibly as the result of his own family upbringing. She also points out that, in his youth, he once insulted some Jewish neighbors of his by using a denigrating term: Yid. He was a young kid, and had just heard the term himself, and used it like young kids do after hearing it. But, as she points out, in his reminiscences which he wrote for his children, he understood his act as a transgression.

    • Ο/Η laskaratos λέει:

      Αγαπητέ Θεολόγε,
      Ευχαριστώ.
      Αγνοούσα τα περί ομοφυλοφιλίας του πολύτεκνου ιερέα Φλορένσκι, που σίγουρα ερμηνεύουν το πως ένα τέτοιο λαμπρό μυαλό ξοδεύτηκε τόσο άγονα στην παπαδική και σε νοσηρές αιρέσεις της Ορθοδοξίας.
      Έχω γράψει πολλές φορές πως το ράσο κρύβει ΚΑΙ την ομοφυλοφιλία αυτών που θέλουν να την κρύψουν είτε για να γλυτώσουν από το ρατσισμό της θρησκευόμενης κοινωνίας, είτε ως εξιλέωση από την «αμαρτία» τους, είτε ως εύκολο επαγγελματικό καταφύγιο και άλλοθι, είτε ως μαλθακός και ύποπτος τρόπος ζωής σε αρρενοκρατούμενα περιβάλλοντα.
      Είναι το ίδιο φαινόμενο που συναντάμε στις μιλιταριστικές ναζιστικές οργανώσεις, που στεγάζουν πολλούς ομοφυλόφιλους (που παριστάνουν τους σκληρούς άντρες χτυπώντας γυναίκες και μαχαιρώνοντας πεινασμένους Πακιστανούς μετανάστες), αλλά και σεξουαλικά διαστροφικούς τύπους.

  2. Ο/Η eklag λέει:

    Λόγω των ημερών οι »κολοκυνθολογικές μυθολογίες» κρίνονται απαραίτητες.
    Διαβάζουμε λοιπόν στην Εφημερίδα των Συντακτών ότι
    (εκτός που προηγείται-χαχαχα-ο Τσίπρας) κατά τον Ζακ λε Γκοφ,
    ο ρωμαιολατινικός χριστιανισμός σημάδεψε την Ευρώπη η οποία όμως οφείλει να υπολογίζει
    και την άλλη μορφή χριστιανισμού.
    Αν βέβαια γνωρίζει καλά δηλαδή ορθόδοξα μαθηματικά,
    προσθέτουμε ημείς…
    +Ευλόγησον+

  3. Ο/Η Ρασπούτιν λέει:

    Τα νησιά Σολοβέτσκι σήμερα είναι από τόπος εξορίας των αιρετικών της τσαρικής Ρωσίας και του ΚΚΣΕ τουριστικός προορισμός.

  4. Ο/Η Оккультизм Православие политика λέει:

    πάρα πολλές πληροφορίες για το θέμα αυτό θα βρείτε εκεί

    http://www.math.nsc.ru/LBRT/g2/english/ssk/naming_infinity.pdf
    Loren Graham, Jean Michel Kantor «Naming Infinity»

    καλά κανετε και το συνδέετε με Εφραίμ-βατοπέδι, δείτε και τουτο, πολύ σημαντικό

    http://www.agelioforos.gr/default.asp?pid=7&ct=10&artid=124380
    Μια φαινομενικά «άσχετη ιστορία»: ονοματολάτρες, βατοπεδινά δικαιώματα, ισλανδικές βόλτες

    Δημοσιεύτηκε: Τρίτη, 3 Ιανουαρίου 2012
    Συντάκτης: Πάνος Θεοδωρίδης

    ΤΟΥ ΠΑΝΟΥ ΘΕΟΔΩΡΙΔΗ

    Η Ελλάδα, ελευθερώνοντας το Αγιον Ορος το 1912, βρίσκει τους πολυάριθμους Ρώσους μοναχούς σε αναστάτωση. Είναι χωρισμένοι σε «ονοματολάτρες» (Imiaslavtsy) και «ονοματοδιώκτες» (Imiabortsy). H ελληνική επικράτηση στο Αιγαίο τούς ενοχλεί. Μισού αιώνος αγώνες, διπλωματικές και στρατηγικές κινήσεις πάνε στράφι. Αγωνίστηκαν να γεμίσουν τον Αθωνα πεπαιδευμένους, αφοσιωμένους καλόγερους, ξόδεψαν τεράστια ποσά σε χρήματα, υπηρεσίες και εξοπλισμό (ακόμη και ειδική ταχυδρομική υπηρεσία διέθεταν στον Αθω από το 1910) και τώρα, ένα βιβλίο με τίτλο Na Gorakh Kavkaza («εκ του Ορους Καυκάσου»), που έγραψε ένας μεγαλόσχημος μοναχός που έζησε ως στάρετς στα βουνά, δημιούργησε μέγα σχίσμα στη Ρώσικη Εκκλησία.

    Ονοματολάτρες

    Ο συγγραφέας του βιβλίου Ιλαρίων υποστήριζε, απλά, αυτό που περιείχε τόσο ο πλατωνισμός όσο και η Καμπάλα, ακόμη και επιστημολογικές θεωρίες συνδεδεμένες με τα μαθηματικά: ο Θεός είναι το όνομά του.

    Η θεωρία δεν ήταν πρωτοφανής, αλλά αγρίεψε, και άρχισαν συζητήσεις και εντάσεις στη Ρώσικη Ιερά Σύνοδο. Ο επιφανέστερος ονοματολάτρης ήταν ένας ευγενής Ουσάρος, ο Αλέξανδρος Μπουλάτοβιτς, αργότερα μοναχός Αντώνιος, που έζησε ένα διάστημα στην Αιθιοπία, βοηθώντας τους εντόπιους εναντίον των Ιταλών και νωρίς έγινε καλόγερος και ήρθε στο Ρωσικό.

    Η διαμάχη

    Οι Ρώσοι δεν άλλαξαν το αίτημά τους στις δαιδαλώδεις διαπραγματεύσεις του Λονδίνου, το 1913. Ηθελαν να διοικηθεί το Αγιον Ορος από τις έξι ορθόδοξες εκπροσωπήσεις ως διεθνώς κατοχυρωμένο ανεξάρτητο κρατίδιο, με προεδρεύουσα τη ρωσική πλευρά. Εχοντας το 60% του αριθμού των μοναχών, ήλπιζαν να κερδίσουν ως μονές τις πελώριες ρώσικες σκήτες που δεν μπορούσαν να μετατραπούν σε κάτι καλύτερο με την υπάρχουσα ρύθμιση. Αλλά αντιτάχθηκαν λυσσαλέα οι ρωμαίικες μονές, που έστειλαν αντιπροσωπείες στο Λονδίνο. Η ίδια η Ελλάδα το συζητούσε χωρίς πάθος, αφού εκείνους τους μήνες είχε τον μπελά της Βουλγαρίας. Οι μεγάλες δυνάμεις απέρριψαν αυτήν την πρόδηλη επιθυμία αδάπανης επιρροής, στη Μεσόγειο, της ρωσικής πλευράς. Οι Ρώσοι μάλλον το περίμεναν. Αλλά η βασική συνέπεια ήταν καταστροφική γι’ αυτούς. Οι σκήτες δεν μπορούσαν να είναι αδέσποτες ή ομοδέσποτες. Η μεγάλη σκήτη του Αγίου Ανδρέα, το λεγόμενο Σαράι, υπαγόταν πλέον στη μονή Βατοπεδίου. Σε λίγα χρόνια δεν υπήρχε «ρωσικός κίνδυνος» στο Ορος. Ολα τα ξεκίνησε το ρωσικό πολεμικό «Ντόνετς», που μαζί με άλλα τρία μεταφορικά πλοία κατέφθασε στο Ορος με τον αρχιεπίσκοπο Χερσώνος Νίκωνα. Ο στολίσκος στάθμευσε στην Πόλη και σε ελάχιστο διάστημα, φτάνοντας στο Ρωσικό, επιτέθηκε στους ονοματολάτρες με γυμνές ξιφολόγχες. Ηξεραν ποιοι ήταν, διότι είχε προηγηθεί μια εσωτερική ψηφοφορία.Τέσσερις νεκροί και σαράντα οκτώ τραυματίες που έμειναν στο νοσοκομείο και εκατοντάδες ονοματολάτρες που οδηγήθηκαν στη Ρωσία, αποσχηματίστηκαν και έμειναν εκεί. Ας σημειωθεί ότι οι εχθροί των ονοματολατρών απαξιώθηκαν, η σύνοδος που είχε συγκληθεί για να επιλυθεί το θέμα τους δεν έγινε ποτέ λόγω Οκτωβριανής Επανάστασης και ότι το βιβλίο του Ιλαρίωνα κυκλοφόρησε πάλι το 1999, πρώτη φορά από το 1907, και οι ονοματολάτρες δε διώκονται μήτε θεωρούνται επισήμως αιρετικοί στη Ρωσία.

    Τι σχέση έχουν οι ονοματολάτρες με το σήμερα;

    Εχουν σχέση με την προσέγγιση των σημερινών Ρώσων στον Εφραίμ, ηγούμενο της μονής Βατοπεδίου. Οπως γράφει ένας σπουδαστής που έκανε μάστερ για το ζήτημα: http://www.samizdat.com/imiaslavtsy.html

    «Η σκήτη του αγίου Ανδρέα υπήχθη στο ελληνικό μοναστήρι του Βατοπεδίου, κι έτσι κάθε σημαντική ενέργεια, όπως η αντικατάσταση ηγουμένου της σκήτης, απαιτούσε την επίσημη έγκριση του ηγουμένου της Βατοπεδίου».

    Με τη θερμή φιλία και υποστήριξη προς τον Εφραίμ, ιδίως του Ιδρύματος «Αγιος Ανδρέας ο Πρωτόκλητος», που έχει αναλάβει μεταξύ άλλων και τον ορθόδοξο διάλογο με τις άλλες θρησκείες, ακόμη και το Σαράι μπορεί να «εποικισθεί» παλι με Ρώσους μοναχούς (αφού στον Αγιο Παντελεήμονα οι μοναχοί δεν είναι Ρώσοι αλλά Ουκρανοί). Δεκάδες σκήτες ορθοδόξων από τα ρώσικα κράτη μπορούν να διαμορφωθούν, υπαγόμενα στο Βατοπέδι, χωρίς να μπορεί να παραβιαστεί από την Ιερά Σύναξη το αυτοδιοίκητο της Βατοπεδίου. Αυτό το Ιδρυμα είναι γνωστό παγκοσμίως και μάλιστα, στην ιστοσελίδα του, έχει προαναγγείλει θεολογικό συνέδριο στο Βόλο (24-27 Μαΐου 2012: Εκκλησιολογία και Εθνικισμός στη μεταμοντέρνα Εποχή).

    Τι γυρεύεις στο Ρέικιαβικ, εσύ, ένας Κύπριος;

    Εξάλλου σε φιλικό προς το Ιδρυμα site (Voices from Russia) όπως και σε πολλά ακόμη ρώσικα, η ειδησεογραφία υπέρ του Εφραίμ και εναντίον των Αμερικανών καλά κρατεί. Ενα μέλος των «Λύκων της Νύχτας», ονόματι Βλαδισλάβ, που γνωρίζει προσωπικά τον πατέρα Εφραίμ, μίλησε για την ασκητική ζωή του και εξήγησε ότι ο πραγματικός λόγος για τον κατατρεγμό του είναι «η απόπειρα της ΕΕ να απογυμνώσει τον Αθω από το θείον, να τον καταστρέψει ως Αγιον Τόπο, να τον μετατρέψει σε τουριστικό κέντρο αναψυχής και να τιμωρήσει τον ηγούμενο Εφραίμ για τη ρωσοφιλία του και για την πίστη του στην Ορθόδοξη Ανασυγκρότηση της Ρωσίας». Δε λείπουν και «πληροφορίες» όπως «η υπόθεση μοιάζει με την περίπτωση των αμερικάνικων ραδιουργιών εναντίον του Πατριάρχη Μάξιμου Βαπορτζή το 1948. Οι Αμερικανοί έστειλαν το «δικό τους» υποψήφιο στο Φανάρι με το προσωπικό αεροπλάνο του προέδρου Τρούμαν». Ο Βαπορτζής ήταν Οικουμενικός Πατριάρχης για δυο χρόνια. Οι συντάκτες εννοούν τον διάδοχό του Αθηναγόρα και ο «αμερικάνικος» ρόλος του Οικουμενικού Πατριαρχείου είναι πρόδηλος. Δεν ανατυπώνω το κλίμα και την εξαγριωμένη προπαγάνδα ενάντια στην «πουλημένη» ελληνική ηγεσία, αλλά ανάμεσα σε διάφορα τραγικά και δύσκολα βγαίνει και μια ενδιαφέρουσα ειδησούλα: τον περασμένο Αύγουστο ήταν στο Ρέικιαβικ της Ισλανδίας ο Εφραίμ αυτοπροσώπως! Προσευχήθηκε υπέρ της ανέγερσης ορθόδοξου ναού στο Ρέικιαβικ στο παρεκκλήσιο του Αγίου Νικολάου, του Πατριαρχείου της Μόσχας εκεί. Οταν λέμε ρωσόφιλος, το εννοούμε εμπράκτως. Εως τα Φράατα και τους Υπερβορείους. Τελικά, ποιος αποφάσισε για τη Ρωσία; Ο «ρωσόφιλος» ή ένα βαθέως κοιμώμενον «κλίμα Κωνσταντινουπόλεως», που νομίζει πως γιορτάζουμε την πρωτοχρονιά του «Χατ-ι -Χουμαγιούν»;

    Σύνοψη

    Ο Εφραίμ, που έγινε ηγούμενος το 1990 (χρονολογία επίσης της ίδρυσης του Ιδρύματος «Αγιος Ανδρέας ο Πρωτόκλητος»), κατέχει κάτι πολύτιμο για τους Ρώσους, λόγω της ηγουμενίας του: τη διαδικασία αποκατάστασης των ρωσικών σκητών που ανήκουν στο Βατοπέδι, χωρίς παρέμβαση της ελληνικής Πολιτείας ή άλλων μονών. Σε συνδυασμό με την εκ νέου εκλογή του Πούτιν, την καταγγελία ότι το Οικουμενικό Πατριαρχείο ακολουθεί τα βήματα των Αμερικανών και με τη δόμηση μιας πολιτικής κίνησης τύπου Ναπαίων, από αποσπάσματα του ΛΑΟΣ και ομάδων εναντίον του Οικουμενισμού, προδήλως αντιτουρκικών, σε συνδυασμό και με μη θρησκευτικές κινήσεις από Ρώσους πολίτες ελληνικής καταγωγής.

    Η Ελλάδα πληρώνει πανάκριβα την ανοησία της στρατιωτικής της επέμβασης, ως απολειφάδι της Αντάντ, στην Ουκρανία. Από πτωχαλαζονεία και βλακώδη αίσθηση πως είναι καλύτερα να είσαι ακόλουθος μιας αποικιακής δύναμης, παρά αντίπαλός της. Αυτά που σημειώνω δεν έχουν καμία μορφή καταγγελίας. Απλώς ζητώ ως πολίτης από το ελληνικό Δημόσιο και την ιερή κοινότητα του Αγίου Ορους να εγκύψει στο ζήτημα, αφήνοντας στην άκρη την αιδήμονα σιωπή και τα λανθασμένα μετρήματα σε σχοινία και μοδίους. Ο ελληνικός πολιτικός λόγος, ειδικά στην εξωτερική πολιτική, πρέπει να καταστεί επειγόντως δημόσιος, διότι από την πολλή μυστικοπάθεια γνωρίζουν τις προθέσεις μας οι αγρότες της Βανδέας και κτηνοτρόφοι Γκαγκαούζοι, αλλα όχι, φοβούμαι, οι καλόγεροι που τιμούν τον Αθωνα και τα νέα παιδιά του υπουργείου του εξωτερικού Φλοιού.

  5. Ο/Η Αδ.Κοραής Ph.D in Maths λέει:

    Παρακάτω δείτε από το Σχολικό βιβλίο μαθηματικών, που είναι η μοναδική στην ελληνική διαδικτυακή βιβλιογραφία αναφορά στον μεγάλο Ρώσο Μαθηματικό και ιδεολόγο Τσεμποταριόφ,
    http://www-groups.dcs.st-and.ac.uk/~history/Biographies/Chebotaryov.html
    που διατύπωσε το περίφημο ομώνυμο θεώρημα της πυκνότητας
    http://www.fatti-su.it/chebotaryov_density_theorem

    Ευκλίδεια Γεωμετρία Β΄Γενικού Λυκείου
    http://ebooks.edu.gr/modules/ebook/show.php/DSGL-B109/575/3721,16322/

    ΚΕΦΑΛΑΙΟ 11

    ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

    Ο Ιπποκράτης βρήκε τρία είδη τέτοιων μηνίσκων. Ένας από αυτούς είναι ο μηνίσκος που περικλείεται από το τεταρτοκύκλιο ΒAΓ και του ημικυκλίου με διάμετρο τη χορδή ΑΓ (σχ. 3). Το εμβαδόν του μηνίσκου αυτού είναι ίσο με το εμβαδόν του τριγώνου ΑΒΓ. Η ιστορία των μηνίσκων αρκετά μεγάλη. Το 1840 ο Κλάουζεν βρήκε άλλους δύο μηνίσκους, αλλά το 1930-40 οι Ρώσοι μαθηματικοί Ν.Γ. Τσεμποταριόφ και ο Α.Β. Ντοροντνόφ, χρησιμοποιώντας μεθόδους της θεωρίας Γκαλουά, απέδειξαν ότι υπάρχουν πέντε είδη μηνίσκων αλλά κανένας δεν τετραγωνίζει τον κύκλο.

  6. Ο/Η Μαθηματικός λέει:

    Μια που μιλάμε για ΕΣΣΔ και Μαθηματικά. καλό είναι να γίνει γνωστό ότι το τμήμα Μαθηματικών στο Κρατικό Παναπιστήμιο της Μόσχας ήταν ιδαίτερα αντισημιτικό, σε βαθμό που έδιναν διαφορετικά προβλήματα στις εισαγωγικές εξετάσεις σε εβραίους μαθητές (και άλλους ανεπιθύμητους) – προβλήματα τα οποία ήταν ιδαίτερα δύσκολα αλλά με φαινομενικά απλή λύση (εκ των υστέρων) και στα ρωσικά αποκαλούνταν «φέρετρα». Στη δεκατία του 1970, ο Valera Senderov με κάποιους νέους και νέες μαθηματικούς όπως η Tanya Khovanova, έκαναν συλλογή των προβλημάτων και προσπάθησαν να βρούν λύσεις ώστε να εκπαιδεύσουν ταλαντούχους νέους εβραίους (και άλλους) μαθηματικούς στις έννοιες των πρβλημάτων.

    Για περισότερες πληροφορίες, τα ίδια τα προβλήματα και λύσεις, δείτε εδώ:

    http://arxiv.org/pdf/1110.1556.pdf

    ή αναζητήστε jewish problems math

  7. Ο/Η laskaratos λέει:

    http://leftliberalsynthesis.blogspot.gr/2014/04/blog-post_16.html

    Left Liberal Synthesis

    Wednesday, April 16, 2014

    Κυκλοφόρησε πρόσφατα το βιβλίο των Graham & Kantor “Ονοματίζοντας το Άπειρο». Πρόκειται για ένα σύνθετο ιστορικό και επιστημολογικό κείμενο το οποίο αναλύει μια ερεθιστική συγκυρία: Στην Τσαρική Ρωσία διαμορφώνεται μια Μαθηματική Σχολή η οποία , εξαιτίας της συνάφειας της με το θεολογικό ρεύμα της «Λατρείας του Ονόματος», αφομοιώνει και εξελίσσει πρωτοποριακά την Θεωρία των Συνόλων όπως αυτή θεμελιώθηκε από τον G.Kantor.Το κείμενο είναι απολαυστικό καθώς αναφέρεται παράλληλα στις θεολογικές, μαθηματικές και πολιτικές διεργασίες κατά τον 20 αιώνα στην Τσαρική και Σοβιετική Ρωσία.

    Το επιστημολογικό επίδικο του βιβλίου, το οποίο παραμένει περίτεχνα ανοικτό ,είναι αν η αποδοχή μιας θεολογικής θέσης διευκόλυνε σχεδόν επιτάχυνε μια μαθηματική φιλοσοφική κατεύθυνση, εν προκειμένω ,της θεωρίας συνόλων: Η «Λατρεία του Ονόματος» συμπυκνώνεται χοντρικά στην θέση ότι τα Ονόματα ταυτίζονται με την Ουσία , επομένως η εκφώνηση αποτελεί μυστηριακή ταύτιση . Η προσευχή με την εκφώνηση του Θείου επιτελεί μια μυστική ταύτιση η οποία ουσιαστικά ολοκληρώνει ένα λατρευτικό μυστήριο. Μια ομάδα μαθηματικών (Εγκόρωφ,Λούζιν κλπ) που συνδέεται με αυτό το θεολογικό ρεύμα ευρίσκεται σε πλεονεκτική θέση όταν αντιμετωπίζει την καινοτομία της Συνολοθεωρίας. Καθώς η Συνολοθεωρία εισάγει μια σειρά από καινοφανείς μαθηματικές οντότητες, τύπους και οικογένειες του απείρου, οι μαθηματικοί «λάτρες του ονόματος» δεν προβληματίζονται με αυτές τις αφαιρέσεις καθώς για αυτούς αποτελούν «Ουσίες». Σε αντίθεση με τους σύγχρονους τους Γάλλους ορθολογιστές οι οποίοι δυσπιστούν στις νέες μαθηματικές οντότητες, οι Ρώσοι αμέσως υιοθετούν τη μαθηματική κατεύθυνση και την εξελίσσουν πρωτοποριακά.

    Εδώ αξίζει να σημειωθεί πως άλλοι ερευνητές των φιλοσοφικών προκείμενων της Θεωρίας Συνόλων έχουν εντοπίσει σε αυτήν θεολογικές επιρροές από την Καββάλα. Ο A.Aczel στο «Μυστήριο του ‘Αλεφ» εντοπίζει στην Καββάλα τις απαρχές της συνολοθεωρίας και μια πρώτη διατύπωση του παραδόξου του Ράσελ.

    Το 1988 ο A Badiou καταθέτει ,μια καινοφανή ,σχεδόν επαναστατική αναδιατύπωση της θεωρίας συνόλων: Θεωρεί την αξιωματική εκδοχή της ( Zermelo Fraenkel) ως θεμέλιο της οντολογίας και διατυπώνει μια «πολιτική οντολογία» με βάση τις έννοιες και τα αξιώματα της. Θεμελιακές έννοιες όπως του συνόλου, του «ανήκειν» (belonging) , «συμπεριλαμβάνεσθαι» (including) , του κενού συνόλου κλπ κλπ μεταφέρονται στην πολιτική φιλοσοφία και δημιουργούν ένα εκκεντρικό τυπικό σύστημα πολιτικής διαπραγμάτευσης. Το «Είναι και Συμβάν» δομείται ως τυπικό μαθηματικό οικοδόμημα με αξιώματα ,αποδείξεις και λήμματα. Από τα θεμελιώδη της θεωρίας ο ΑΒ προχωρεί με τυπική αυστηρότητα στα «ανώτερα» της , στο πρόβλημα του συνεχούς όπου διατυπώνει (κυριολεκτικά αποδεικνύει ) το κύριο θεώρημα του: η τυπικά στέρεα απόδειξη της ύπαρξης των «γενολογικών συνόλων» δηλαδή των συνόλων για τα οποία δεν υπάρχει τυπική γλώσσα για τον ορισμό των μελών τους, ορίζει τη δυνατότητα του «Συμβάντος». Όθεν το «Συμβάν» εννοείται ως καινοφάνεια που προκύπτει από ένα κενό της «εγκυκλοπαιδικής γνώσης» , μια «μαύρη τρύπα» και όχι ως θετική σώρευση στοιχείων.
    Συνοψίζοντας το Μπαντουικό εγχείρημα είναι:

    · Η Πολιτική είναι οντολογία

    · Η αξιωματική Συνολοθεωρία είναι η πιο συνεπής οντολογία

    · Το Συμβάν τεκμαίρεται, εντός των αυστηρών δεσμεύσεων των αξιωμάτων, από την τυπική επάρκεια της απόδειξης για τη ύπαρξη των γενολογικών συνόλων (P.Cohen)

    Τώρα διαβάζοντας το «Ονοματίζοντας και Άπειρο» προκύπτει ένα ενδιαφέρον συμπέρασμα:

    · Οι Ρώσοι Μαθηματικοί της « Λατρείας του Ονόματος» εξελίσσουν το μαθηματικό τους έργο εντός μιας «καταφατικής θεολογίας» , μέσω της εκφώνησης μιας θετικής επιτέλεσης, η οποία εννοείται ως μυστηριακή ταύτιση «Ονόματος –Ουσίας».

    · Ο ΑΒ τεκμαίρει το Συμβάν μέσω μιας «αποφατικής θεολογίας» . Τα γενολογικά σύνολα , δηλαδή αυτά για τα οποία δεν υπάρχει καμία τυπική γλώσσα που θα «ονοματίσει» τα στοιχεία τους, αποδεικνύεται ότι υπάρχουν. Η απόδειξη του P Cohen είναι τυπικά ορθή μέχρι σήμερα.

    Στο «Ονοματίζοντας το Άπειρο» προσφέρεται ένα άλλο τεκμήριο. Ο A.Grothendiek , ο οποίος αποτελεί βιογραφικό ( ως γόνος αναρχικών) και επιστημονικό υπόδειγμα για τον Badiou εξελίσσει το έργο του σε μια ματαθηματική κατεύθυνση με μυστικιστικά στοιχεία ( σελ 202)

    Η «αποφατική» οντολογία του ΑΒ προκαλεί μεγάλη αμηχανία. Οι μεν μαθηματικοί φιλόσοφοι αρνούνται να δεχθούν μια τέτοια εργαλειακή χρήση αυτών των μαθηματικών αφαιρέσεων, ενώ δεν λείπουν οι μομφές για «τσαρλατανισμό» και «άγνοια». Ταυτόχρονα όμως διακινείται ένας «Μπαντουισμός» ο οποίος αποσιωπά πως το έργο του είναι κατ’ αρχάς μαθηματικό και εξ’ αιτίας αυτής τυπικής μορφής έγινε αποδεκτό στον Αγγλοσαξονικό χώρο. Το σύνολο των εννοιών και ταξινομήσεων του ΑΒ (κομμουνισμός, εξεγέρσεις κλπ) έχουν μαθηματικοφιλοσοφικό υπόβαθρο και δύσκολα αποσπώνται από τα συμφραζόμενα τους (1) Ταυτόχρονα η ερεβώδης φτώχεια , η ανυπαρξία μιας φιλελεύθερης αστικής πολικής επιστήμης αποστρέφεται τον ΑΒ μόνο και μόνο στο άκουσμα του «κομμουνισμού» ενώ προκύπτει ένα ερεθιστικό ερώτημα: Η τυπική αρτιότητα της συνολοθεωρίας όπως αυτή αρθρώνεται στο “Being & Event” δεν οδηγεί ως μονόδρομος στον «ιστορικό κομμουνισμό» αλλά στον «αποφατικό» γενολογικό κομμουνισμό ο οποίος μπορεί να αποτιμηθεί και ως αδυνατότητα. Αντιθέτως το Being & Event προσφέρει μια πολιτική εργαλειοθήκη η οποία ανοίγει νέους δρόμους

    (1) Είναι ενδιαφέρον πως ο G.Agamben στην εισαγωγή του Homo Sacer ,κάνει μια τελείως λανθασμένη ανάγνωση των θεμελιακών εννοιών του Being & Event. Μάλιστα θα μπορούσε κάποιος να ισχυρισθεί ότι από αυτή την παρανόηση προκύπτει και τελικά ο ασφυκτικός προορισμός του Homo Sacer ως επαναλαμβανόμενο υπεριστορικό μοτίβο.O Agamben συγχέει την θεμελιακή έννοια του «εκφύματος» ( «αναπαράσταση» χωρίς «παρουσία» ) με την «ανώτερη» έννοια του «Συμβάντος» (το γενολογικό σύνολο των παρουσιών ως υποκείμενο του Συμβάντος) καταδικάζοντας τον Homo Sacer σε μόνιμη καθήλωση. (πηγή)

    Info:

    A.Badiou : Being & Event,2005 (Continuum)

    L.Graham.J Kantor:Ονοματίζοντας το Άπειρο 2013 ( Αλεξάνδρεια)

    A.Aczel : Το Μυστήριο του Άλεφ 2006 (Ενάλιος)

    Ροίδη και Λασκαράτου Εμμονές : Ορθόδοξος Μυστικισμός και Μαθηματικά στην ΕΣΣΔ (Πηγή)

  8. Παράθεμα: Όταν ο Ρασπούτιν σκανδαλίστηκε από το Άγιο Όρος | Ροΐδη και Λασκαράτου Εμμονές

  9. Παράθεμα: Το κόμικ και η ταινία: «Ο θάνατος του Στάλιν» | Ροΐδη και Λασκαράτου Εμμονές

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.